ABD Tarım Bakanlığı, hayvancılıkla uğraşan çiftçiler ve küçük ölçekli et işleme tesisleri için düzenlemeleri gevşetiyor. Bu adım, Başkan Donald Trump yönetiminin bir yandan ithalatı artırırken diğer yandan yerli üreticileri memnun etmeye yönelik en son girişimi olarak dikkat çekiyor. Yetkililer, özellikle genç dişi sığırların (düve) sürüde tutulmasını teşvik eden özel bir sigorta programı üzerinde çalıştıklarını doğruladı.
Gelişmenin Arka Planı
Tarım Bakanlığı'nın (USDA) yeni düzenlemeleri, son yıllarda artan girdi maliyetleri ve piyasa belirsizlikleri nedeniyle zor durumda kalan küçük işletmelere nefes aldırmayı hedefliyor. Yapılan açıklamaya göre, düve sigortası programı kapsamında çiftçiler, sürülerini büyütmeleri halinde mali destek alabilecek. Bu destek, özellikle sığır eti fiyatlarının tarihi zirvelerde olduğu şu dönemde, üreticilerin ellerindeki hayvanları satmak yerine besiye çekmelerini teşvik etmeyi amaçlıyor.
Tarım Bakanı Tom Vilsack yaptığı yazılı açıklamada, "Amerikalı çiftçiler ve çobanlar, ekonominin bel kemiğidir. Bu yeni politikalar, onların rekabet gücünü artırırken tüketicilere de uygun fiyatlı ve kaliteli et sağlamayı sürdürecektir" ifadelerini kullandı. Vilsack ayrıca, küçük et işleyicilerinin federal denetim süreçlerindeki bürokratik engellerin azaltılacağını ve bu sayede kapasitelerini artırabileceklerini kaydetti.
Ancak uzmanlar, bu adımların asıl amacının, Trump yönetiminin tarım politikalarına yönelik artan eleştirileri bastırmak olabileceğini belirtiyor. Özellikle ortabatı eyaletlerindeki çiftçiler, yönetimin ticaret savaşları ve ithalat kararları nedeniyle ciddi kayıplar yaşadıklarını dile getiriyor. Son aylarda ABD, et ithalatını artırırken, yerli üreticiler de fiyat avantajını kaybetmekten şikayetçi.
Bölgesel ve Küresel Boyut
ABD'nin bu hamlesi, küresel et piyasasında dengeleri değiştirebilecek potansiyele sahip. Özellikle Avustralya, Brezilya ve Arjantin gibi büyük et ihracatçısı ülkeler, ABD'nin ithalat kararlarını yakından takip ediyor. ABD Tarım Bakanlığı verilerine göre, 2024 yılında sığır eti ithalatının bir önceki yıla göre %12 artması bekleniyor. Bu artışın, Güney Amerika ve Okyanusya'daki üreticilere yeni pazarlar açacağı öngörülüyor.
ABD'li çiftçiler ise, hükümetin ithalatı artırma politikasının yerli üretimi baltaladığını savunuyor. Ulusal Sığır Yetiştiricileri Birliği Başkanı Ethan Lane, "Çiftçilerimize 'üretmeye devam edin' diyorsunuz ama aynı anda kapıları ucuz ithalata açıyorsunuz. Bu sigorta programı, geçici bir yara bandı niteliğinde" şeklinde konuştu. Lane, kalıcı çözümün, ticaret anlaşmalarında yerli üreticilerin çıkarlarının korunması olduğunu vurguladı.
Analistler ise, bu tür teşviklerin kısa vadede üretimi artırabileceğini ancak asıl sorunun yapısal olduğunu ifade ediyor. Küresel et talebindeki dalgalanmalar, iklim değişikliğinin mera koşullarına etkisi ve işgücü kıtlığı, ABD hayvancılık sektörünün önündeki en büyük engeller arasında gösteriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, kırmızı et üretiminde kendine yeterlilik hedefiyle hareket eden bir ülke olarak, ABD'nin tarım politikalarındaki bu değişimi yakından izlemeli. ABD'nin artan et ithalatı ve iç piyasasında uyguladığı teşvikler, küresel et fiyatlarını etkileyebilir. Özellikle son dönemde Türkiye'nin et ithalatı yaptığı ülkelerle (örneğin Brezilya ve Uruguay) ABD'nin daha fazla rekabet etmesi, Türkiye'nin tedarik maliyetlerini artırabilir. Ayrıca, ABD'nin ticaret politikalarındaki öngörülemezlik, küresel gıda güvenliği açısından risk oluşturuyor; Türkiye'nin bu belirsizliklere karşı gıda arzını çeşitlendirmesi ve yerli üretimi destekleyen stratejilerini güçlendirmesi önem taşıyor.
