ABD Başkanı Donald Trump, İsrail'in Lübnan'ın başkenti Beyrut'a düzenlediği hava saldırısını kınayarak, 'özel bir günde' İsrail ve Hizbullah arasında daha fazla saldırı yaşanmaması gerektiğini belirtti. Trump, aynı açıklamasında İran ile nükleer anlaşmanın imzalanmasına çok yaklaşıldığını duyurdu. Saldırı, Hizbullah'ın kalesi olarak bilinen Dahiye bölgesinde gerçekleşti ve bir Hizbullah komutanının hedef alındığı bildirildi. Olayda can kaybı olup olmadığı henüz netlik kazanmazken, bölgede gerilim yeniden tırmanma sinyali veriyor.
İsrail'in Hizbullah hamlesi ve Trump'ın tepkisi
İsrail ordusu, Beyrut saldırısının Hizbullah'ın sınır ötesi saldırılarına karşılık olarak yapıldığını duyurdu. Saldırıda, Hizbullah'ın füze programından sorumlu olduğu iddia edilen bir komutanın hedef alındığı belirtiliyor. Beyrut'taki patlama sesleri, kent genelinde paniğe neden oldu. Trump yaptığı açıklamada, 'Bu tür saldırıların durması gerekiyor. Çünkü çok yakında İran ile imzalayacağımız anlaşma, bölgede kalıcı barışın kapısını aralayabilir. O özel günde, herkesin ateşkesi kabul etmesi lazım' ifadelerini kullandı.
Trump'ın 'özel gün' olarak nitelendirdiği tarihin 5 Kasım ABD başkanlık seçimleri mi yoksa İran ile varılan anlaşmanın imza töreni mi olduğu netleşmedi. Ancak son haftalarda İran ile dolaylı görüşmelerin hızlandığı ve tarafların uranyum zenginleştirme takviminde uzlaşmaya yaklaştığı yönünde sinyaller geliyordu.
Bölgesel yansımalar ve küresel güç dengeleri
İsrail'in Beyrut saldırısı, İran ve ABD arasındaki nükleer müzakereleri doğrudan etkileyebilir. Hizbullah, İran'ın bölgedeki en önemli vekil gücü olarak görülüyor; bu nedenle Beyrut'taki bir saldırı, Tahran'ı masadan kalkmaya itebilir. Öte yandan Trump'ın hem İsrail'i kınaması hem de İran anlaşmasının yakın olduğunu söylemesi, Beyrut'ta dengeleri değiştirebilir. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi Körfez ülkeleri, İran'ın nükleer programı karşısında uzun süredir ABD'den garanti talep ediyor. Bu saldırı, ABD'nin bölgede İsrail'e tam destek verip vermeyeceği konusunu yeniden gündeme taşıdı. Fransa ve Almanya da taraflara itidal çağrısı yaparken, BM Lübnan Özel Koordinatörü durumun hassasiyetine dikkat çekti.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Lübnan'daki bu gelişme, Türkiye'nin Doğu Akdeniz politikası ve bölgesel istikrar arayışı açısından kritik. Türkiye, başından beri İran ile nükleer müzakerelerin diplomatik yollarla çözülmesini destekliyor ve bölgede yeni bir çatışma hattının açılmasını istemiyor. Beyrut saldırısı, İran-Hizbullah-İsrail üçgeninde gerilimi artırarak Suriye'deki askeri dengeleri de etkileyebilir. Türkiye, özellikle İdlib ve kuzey Suriye'deki varlığı nedeniyle bu gerilimden doğrudan etkilenebilir. Ayrıca, İran anlaşmasının imzalanması halinde, Türkiye'nin enerji ticaretinde yeni bir koridor açılması mümkün. Ancak anlaşmanın bozulması, bölgede yeni bir savaş riskini beraberinde getirecektir.
