İngiltere'de binlerce kamyon ve tır sürücüsüne, 'Doctors on Wheels' (Tekerlekli Doktorlar) adlı bir firma tarafından minibüslerde sahte tıbbi testler yapıldığı ortaya çıktı. Ticaret Standartları yetkilileri, firmanın sürücülere 'sadece 60 sterlinin altında' test vaat ederek piyasadaki diğer firmaları fiyat kırma yoluyla geçmeye çalıştığını belirtti. Soruşturma kapsamında firmanın faaliyetlerine el konulurken, binlerce sürücünün sağlık belgelerinin geçersiz sayılabileceği ifade ediliyor.
Gelişmenin arka planı
İngiltere'de ağır vasıta sürücüleri (HGV) için periyodik sağlık kontrolleri yasal bir zorunluluk. Bu testler sayesinde sürücülerin görme, işitme, tansiyon ve genel fiziksel sağlık durumlarının güvenli araç kullanmaya elverişli olup olmadığı denetleniyor. Ancak 'Doctors on Wheels' adlı firma, sürücülere daha düşük fiyat ve daha hızlı hizmet sunarak piyasada haksız rekabet yarattı.
Ticaret Standartları yetkilileri, firmanın testleri minibüslerin arka kısmında veya geçici mekanlarda gerçekleştirdiğini tespit etti. Şikayetler üzerine yapılan incelemelerde, test sonuçlarının birçoğunun gerçek tıbbi verilere dayanmadığı anlaşıldı. Yetkililer, 'Bu tür uygulamalar hem sürücülerin hem de diğer yol kullanıcılarının can güvenliğini riske atmaktadır' açıklamasını yaptı.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu olay, Birleşik Krallık'ta son yıllarda yaşanan sürücü krizine de dikkat çekiyor. Pandemi sonrası artan tedarik zinciri ihtiyaçları ve ağır vasıta sürücüsü eksikliği, sürücülerin sağlık testlerine olan talebi artırdı. Dolandırıcı firmalar da bu açıktan yararlanarak düşük maliyetli sahte testler sundu. Benzer vakaların dünyanın diğer ülkelerinde de yaşanabileceği, özellikle taşımacılık sektöründe denetimlerin sıkılaştırılması gerektiği belirtiliyor.
Avrupa'da da ağır vasıta sürücülerinin sağlık kontrolleri benzer kurallara tabidir. Ancak dijitalleşme ve taşeronlaşma, denetimleri zorlaştırıyor. Uzmanlar, sürücülerin yalnızca resmi ve onaylı merkezlerden hizmet alması gerektiğini vurguluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de de ağır vasıta sürücüleri için periyodik sağlık muayeneleri zorunludur. Son yıllarda Ulaştırma Bakanlığı'nın denetimleri artırmasına rağmen, sahte belge düzenleyen yapılarla karşılaşılmaktadır. Bu tür olaylar, Türkiye'de de taşımacılık sektöründe sağlık kontrollerinin dijitalleştirilmesi ve denetimlerin artırılması gerektiğini göstermektedir. Ayrıca, uluslararası nakliyecilik yapan Türk sürücülerin yurtdışında da benzer dolandırıcılıklara maruz kalmaması için bilgilendirilmesi önemlidir. Küresel tedarik zincirinin güvenliği için tüm ülkelerde standart bir denetim sistemi oluşturulması faydalı olacaktır.
