Suriye Havayolları (Syrian Airlines), yıllar süren bir aradan sonra Hollanda'nın Amsterdam Schiphol Havalimanı'ndan Suriye'nin başkenti Şam'a ilk direkt uçuşunu 15 Şubat 2024'te gerçekleştirdi. Suriye devlet haber ajansı SANA'nın bildirdiğine göre, bu sefer, iki ülke arasında doğrudan hava trafiğinin yeniden başlaması anlamına geliyor. Uçuş, Suriye Havayolları'nın filosundaki bir Airbus A320 tipi uçakla yapıldı ve yaklaşık 4 saat sürdü. Şam Uluslararası Havalimanı'nda inen uçak, törenle karşılandı. Bu adım, Suriye'nin uluslararası izolasyonunu kırma ve ekonomik toparlanma çabalarının bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Uçuşların yeniden başlamasının arka planı
Suriye Havayolları, 2011'de başlayan iç savaş ve ardından uygulanan uluslararası yaptırımlar nedeniyle birçok Avrupa destinasyonuna uçuşlarını durdurmak zorunda kalmıştı. Amsterdam-Şam hattı, savaş öncesinde Suriye'nin en yoğun dış hatlarından biriydi. Savaş sırasında Suriye hava sahası büyük ölçüde güvenlik riski nedeniyle Avrupalı havayolları tarafından kullanılamaz hale gelmişti. Ancak son yıllarda, Esad yönetiminin kontrolü yeniden sağlaması ve bölgesel normalleşme adımlarıyla birlikte, Suriye Havayolları sınırlı sayıda uluslararası uçuş gerçekleştirmeye başlamıştı. Şirket daha önce Dubai, Kahire ve Moskova gibi destinasyonlara uçuyordu. Amsterdam seferi, Avrupa'ya yapılan ilk direkt uçuş olması açısından önem taşıyor. SANA'ya göre, bu hat haftada iki kez işletilecek ve yolcu kapasitesi kademeli olarak artırılacak. Yetkililer, uçuşların turizm ve ticaretin canlanmasına katkı sağlayacağını umuyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu gelişme, Suriye'nin uluslararası alanda yeniden entegrasyon çabalarının bir yansıması olarak görülüyor. İç savaşın başlamasından bu yana Suriye'ye uygulanan yaptırımlar ve izolasyon politikaları, ülkenin hava ulaşımını büyük ölçüde kısıtlamıştı. Ancak son dönemde Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan ve Mısır gibi Arap ülkeleriyle diplomatik ilişkilerin yeniden kurulması, Suriye'nin bölgesel normalleşme sürecini hızlandırdı. Amsterdam uçuşu, Avrupa Birliği üyesi bir ülkeden Suriye'ye yapılan ender direkt seferlerden biri. Hollanda, Suriye'ye yönelik yaptırımları sıkı bir şekilde uygulayan ülkeler arasında yer almasına rağmen, bu uçuşun gerçekleşmesi, bazı AB üyesi ülkelerin Suriye ile ilişkilerini yeniden gözden geçirdiğine işaret ediyor. AB, halen Suriye'ye yönelik kapsamlı yaptırımlar uygulamakla birlikte, insani yardım ve sivil havacılık gibi alanlarda kısmi esneklikler sağlayabiliyor. Bu uçuşun, Suriye'deki sivil nüfusun dış dünyayla bağlantısını artırması bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Suriye Havayolları'nın Amsterdam-Şam uçuşlarını başlatması, Türkiye'nin Suriye politikası ve bölgesel dinamikler açısından dikkatle izlenmesi gereken bir gelişmedir. Türkiye, Suriye iç savaşının başından bu yana Suriye muhalefetini desteklemiş ve Esad rejimini meşru bir muhatap olarak görmemiştir. Ancak son yıllarda Ankara, Şam'la ilişkileri normalleştirme sinyalleri vermiş, istihbarat düzeyinde temaslar sürdürülmüştür. Amsterdam uçuşu, Suriye'nin uluslararası toplumla yeniden bütünleşme çabalarının bir parçasıdır ve bu süreçte Türkiye'nin pozisyonu kritik önem taşımaktadır. Türkiye, sınır güvenliği ve terörle mücadele konularında Esad yönetimiyle işbirliği yapmakta zorlanırken, bir yandan da Suriye'de siyasi çözüm arayışlarında rol oynamaktadır. Bu tür uçuşların artması, Suriye'nin ekonomik olarak toparlanmasına ve bölgesel ticaretin canlanmasına katkı sağlayabilir, ancak Türkiye'nin güvenlik endişelerini de gidermesi gerekmektedir.
