Suriye'de on yılı aşkın süredir devam eden iç savaşın yaraları hâlâ tazeyken, başkent Şam'da sıra dışı bir görüntü yaşandı. Suriye ordusuna ait helikopterler, Emevi Meydanı yakınlarındaki Şam Kalesi'nde düzenlenen 'Yaz Şam' festivalinde toplanan kalabalığın üzerine binlerce gül bıraktı. Savaşın yıkımına rağmen halkın bir araya geldiği etkinlik, rejimin normalleşme çabalarının bir parçası olarak yorumlandı.
Festival coşkusu ve savaşın gölgesi
Şam Kalesi'nde düzenlenen festival, savaş nedeniyle yıllardır büyük çaplı kutlamalara sahne olmayan kentte bir ilk niteliği taşıyor. Yerel halk, aileleriyle birlikte katıldığı etkinlikte müzik dinledi, geleneksel el sanatlarını gezdi ve çocuklar için düzenlenen oyun alanlarında vakit geçirdi. Ancak gökyüzünde süzülen askeri helikopterler, başlangıçta tedirginlik yarattı; ancak güllerin bırakıldığını gören kalabalık rahatladı. Görgü tanıkları, helikopterlerin alçak uçuş yaparak sembolik bir jestle halka selam verdiğini aktardı.
Etkinlik, Suriye'nin kültürel mirasını öne çıkarmayı ve savaşın olumsuz imajını silmeyi amaçlıyor. Yetkililer, festivalin ülkenin yeniden inşa sürecine dikkat çekmek ve turizmi canlandırmak için önemli bir adım olduğunu vurguladı. Ancak savaşın henüz sona ermediğini, ülkenin kuzeyinde hâlâ çatışmaların sürdüğünü hatırlatanlar da var.
Normalleşme sinyalleri ve bölgesel dinamikler
Şam'daki bu tür etkinlikler, Suriye hükümetinin uluslararası alanda meşruiyetini artırma çabalarının bir parçası olarak görülüyor. Özellikle Arap Birliği'ne yeniden kabul edilmesinin ardından Şam, bölgesel ilişkilerini güçlendirmeye çalışıyor. Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan ve Mısır gibi ülkelerle diplomatik temaslar yeniden canlandı. Bu süreçte, savaşın yıkımını gölgede bırakacak sembolik jestler, rejimin imajını güçlendirmeyi hedefliyor.
Ancak batılı ülkeler, Suriye'deki siyasi geçiş süreci tamamlanmadan normalleşmeye gidilmesine temkinli yaklaşıyor. ABD ve Avrupa Birliği, Beşşar Esad rejimine uygulanan yaptırımların kaldırılması için siyasi reform çağrısını yineliyor. Savaşta milyonlarca insanın yerinden edildiği ve yüz binlerce kişinin hayatını kaybettiği düşünüldüğünde, gül atma görüntüsü, savaşın acılarını unutturmaya yönelik bir propaganda aracı olarak da eleştiriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin Suriye politikası açısından birkaç noktada önem taşıyor. Öncelikle, Şam yönetiminin normalleşme çabaları, Türkiye'nin kuzey Suriye'deki askeri varlığı ve terörle mücadele operasyonlarıyla doğrudan ilişkili. Türkiye, Suriye'nin toprak bütünlüğünü koruma ve PKK/YPG tehdidini bertaraf etme hedeflerini sürdürürken, Esad yönetimiyle son dönemde temaslar yeniden başlamıştı. Bu sembolik jestler, iki ülke arasındaki görüşmelerin arka planını etkileyebilir. Ayrıca, Suriye'deki istikrar arayışı, Türkiye'nin ev sahipliği yaptığı milyonlarca mültecinin geri dönüşü için elzem olan güvenli ortamın yaratılmasına katkı sağlayabilir. Ancak kalıcı bir çözüm olmadan atılan bu adımlar, uluslararası toplumun Esad rejimini meşrulaştırmasına yol açabilir; bu da Türkiye'nin öncelikleriyle çelişebilir.
