İngiltere Başbakanı Keir Starmer, başbakanlık görevindeki son yurtdışı ziyaretlerinden birini Ukrayna'nın başkenti Kiev'e yaparak, Birleşik Krallık'ın Ukrayna'ya olan 'sarsılmaz' desteğini bir kez daha teyit etti. 16 Ocak 2025 Perşembe günü Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile bir araya gelen Starmer, iki ülke arasındaki stratejik ortaklığın güçlendirilmesi ve Rusya'ya karşı mücadelede Kiev'e verilen askeri, mali ve diplomatik yardımın sürdürüleceğini açıkladı.
Ziyaretin arka planı ve somut taahhütler
Starmer'ın Kiev ziyareti, İngiltere'nin Ukrayna'ya verdiği desteğin altını çizen bir dizi temasın son halkası olarak değerlendiriliyor. Görüşmelerde, Birleşik Krallık'ın Ukrayna'ya 2025 yılı için 3 milyar sterlinlik askeri yardım paketinin yanı sıra, uzun menzilli füze sistemleri ve zırhlı araç tedarikine yönelik yeni bir anlaşma imzalanması bekleniyor. Starmer, yaptığı açıklamada, 'Ukrayna'nın bağımsızlığı ve toprak bütünlüğü, Avrupa güvenliğinin temel taşlarıdır. Birleşik Krallık, zafer kazanana kadar Ukrayna'nın yanında olacaktır' ifadelerini kullandı.
Ziyaret sırasında, Rusya'nın enerji altyapısına yönelik saldırılarına karşı Ukrayna'nın hava savunma sistemlerinin güçlendirilmesi de gündeme geldi. İngiltere'nin, Ukrayna'ya gelişmiş radar sistemleri ve insansız hava araçlarına karşı elektronik harp ekipmanları sağlayacağı belirtildi. Ayrıca, savaştan etkilenen bölgelerdeki altyapının onarımı ve insani yardım faaliyetleri için ek 500 milyon sterlinlik bir fon ayrılacağı duyuruldu.
Bölgesel ve küresel boyut
Starmer'ın bu ziyareti, Avrupa'da güvenlik mimarisinin yeniden şekillendiği bir döneme denk geliyor. ABD Başkanı Donald Trump'ın ikinci döneminde Ukrayna'ya yönelik desteğin azalabileceği yönündeki endişeler, Avrupalı müttefiklerin Kiev'e olan bağlılıklarını daha da pekiştirmesine yol açıyor. İngiltere, Ukrayna'nın en büyük askeri yardımcılarından biri olarak öne çıkarken, Starmer'ın bu ziyareti aynı zamanda Fransa ve Almanya gibi diğer Avrupalı liderlerin de Ukrayna ziyaretlerini hızlandırmasına neden oldu.
Uzmanlar, Starmer'ın son ziyaretinin sembolik olduğu kadar stratejik bir mesaj taşıdığını vurguluyor. Birleşik Krallık'ın, Brexit sonrası küresel bir rol üstlenme çabası ve Avrupa güvenliğinde liderlik pozisyonu, bu ziyaretle bir kez daha test ediliyor. Ayrıca, Ukrayna'nın NATO üyeliği konusunda somut adımlar atılması yönünde Kiev'den gelen talepler, Starmer'ın ziyareti sırasında ele alınan başlıklar arasında yer aldı. Ancak, bu konuda henüz net bir takvim belirlenmiş değil.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Starmer'ın Ukrayna ziyareti, Türkiye'nin Karadeniz'deki güvenlik çıkarları ve Rusya-Ukrayna savaşında arabuluculuk rolü açısından önem taşıyor. Türkiye, Montrö Boğazlar Sözleşmesi kapsamında Karadeniz'deki askeri dengeleri yakından izlerken, İngiltere'nin Ukrayna'ya sağladığı askeri yardımın bölgedeki güç dengesini etkileme potansiyeli bulunuyor. Ayrıca, Türkiye'nin Ukrayna ile savunma sanayii işbirliği ve İngiltere'nin bu alandaki faaliyetleri, Ankara'nın dış politikada denge arayışını şekillendirebilir. NATO içinde İngiltere ile ortak bir duruş sergilenmesi, Türkiye'nin Batı ittifakındaki konumunu güçlendirebilir.
