Singapur'da, belediye hizmetleri yönetim şirketi EM Services'in kıdemli proje yöneticisi Phua Gim Chuan, birden fazla belediyenin sözleşme teklifleriyle bağlantılı olarak toplam 220 bin Singapur doları (yaklaşık 5,5 milyon Türk lirası) rüşvet aldığı iddiasıyla yolsuzluk suçlamalarıyla karşı karşıya. 42 yaşındaki Phua, Singapur Yolsuzlukla Mücadele Bürosu (CPIB) tarafından yürütülen soruşturma kapsamında 29 Ocak 2025'te mahkemeye çıkarıldı. Suçlamalar, Phua'nın görevini kötüye kullanarak özel şirketlerden menfaat sağladığı yönündeki iddiaları içeriyor.
Suçlamaların Ayrıntıları
CPIB'ye göre, Phua, 2017 ile 2022 yılları arasında, çeşitli belediyelerin bakım ve onarım işlerine ilişkin sözleşme tekliflerinde bulunan müteahhit firmalardan rüşvet aldı. İddianameye göre, alınan rüşvetlerin toplam tutarı 220 bin Singapur dolarına ulaşıyor. Bu paraların, ihaleye çıkan işlerin verilmesinde veya süreçlerin hızlandırılmasında etki sağlamak amacıyla verildiği öne sürülüyor. Phua, EM Services'teki görevi sırasında, belediyelerin günlük operasyonlarını yöneten şirketin proje bölümünde çalışıyordu. Şirket, Singapur'daki birçok belediyenin (town council) tesis yönetimi, temizlik ve bakım işlerini üstleniyor.
Singapur'un kamu konut kurumu HDB'ye bağlı belediyeler, bu tür hizmetleri özel şirketlere ihale ediyor. Phua'nın, bu ihalelerde yer alan firmaların tekliflerini değerlendiren ekipte yer aldığı ve bu süreçte avantaj sağlamak için rüşvet talep ettiği iddia ediliyor. Mahkeme duruşmasında Phua'ya 30 ayrı suçlama yöneltildi. Bunlardan bazıları, 2022 yılında Tay Holdings adlı bir şirketin yetkilisi olan Lee Cheng Yan'dan 20 bin Singapur doları almakla ilgili. Lee, ayrıca ayrı bir soruşturma kapsamında rüşvet vermek suçlamasıyla yargılanıyor.
Singapur, dünyanın en az yolsuzluk yaşanan ülkelerinden biri olarak bilinir ve bu tür davalar, ülkede büyük yankı uyandırıyor. CPIB, yaptığı açıklamada, "Yolsuzluğa karşı sıfır tolerans politikamız çerçevesinde, kamu hizmeti veren herkesin hesap verebilirliğini sağlamak için soruşturmalarımızı kararlılıkla sürdürüyoruz" dedi. Phua, kefaletle serbest bırakıldı ve dava 31 Mart 2025'te yeniden görülecek.
Soruşturmanın Kapsamı ve Şirketin Tepkisi
CPIB'nin soruşturması, sadece Phua'nın şahsi fiilleriyle sınırlı değil. Yetkililer, EM Services ve diğer belediye yönetim şirketlerinde benzer usulsüzlükler olup olmadığını da inceliyor. Bu kapsamda, şirketin iç kontrol mekanizmalarının zafiyet gösterdiği yönünde eleştiriler gündeme geldi. EM Services ise konuyla ilgili olarak, "Suçlamaları ciddiyetle takip ediyoruz. Çalışanlarımızın yasalara uygun hareket etmeleri konusunda sıfır tolerans politikamız var. Adli sürecin sonucunu bekliyoruz ve gereken tüm iç önlemleri alacağız" şeklinde bir açıklama yaptı. Şirket yetkilileri, Phua'nın görevinden geçici olarak uzaklaştırıldığını da doğruladı.
Soruşturma, Singapur'da belediye hizmetlerinin yönetiminde daha geniş bir reform tartışmasını da beraberinde getirdi. Bazı uzmanlar, belediyelerin dış kaynak kullanımı süreçlerinde şeffaflığın artırılması ve bağımsız denetimlerin güçlendirilmesi gerektiğini savunuyor. Özellikle, ihale süreçlerinde çıkar çatışmalarını önlemeye yönelik daha sıkı kuralların getirilmesi öneriliyor. Bu vaka, Singapur'un yolsuzlukla mücadeledeki itibarının korunması açısından kritik bir test olarak görülüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu haber, doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmemekle birlikte, küresel yolsuzlukla mücadele bağlamında önemli bir örnek teşkil ediyor. Singapur, şeffaf yönetim ve güçlü kurumlarıyla bilinir; bu tür bir dava, Türk kamuoyuna yolsuzluğun her ülkede görülebileceğini, ancak etkin denetim mekanizmalarının caydırıcılık sağladığını gösteriyor. Türkiye'nin, belediye hizmetleri ve kamu ihalelerinde şeffaflığı artırma çabaları açısından, CPIB modeli ilham verici olabilir. Ayrıca, uluslararası alanda yolsuzlukla mücadelede iş birliğinin önemi bir kez daha ortaya çıkıyor; Türkiye, OECD ve Birleşmiş Milletler Yolsuzlukla Mücadele Sözleşmesi gibi platformlarda bu tür deneyimlerden yararlanabilir.
