1 Haziran itibarıyla yürürlüğe giren yeni kişisel mobilite aracı (PMA) düzenlemeleri, kullanıcıların bir tıbbi gereklilik sertifikası almasını zorunlu kılıyor. Ancak iş uğraşı terapistleri, bu uygulamanın tek başına güvenli kullanımı garantilemediğini savunuyor. Uzmanlar, sertifika sürecinin kapsamlı bir risk değerlendirmesi ve kullanıcı eğitimi ile desteklenmesi gerektiğini belirtiyor.
Gelişmenin Arka Planı
Yeni düzenleme, elektrikli scooter, Segway ve benzeri cihazların yaygınlaşmasıyla artan kazalara karşı alınan bir önlem olarak tanıtıldı. Kullanıcıların sertifika almak için başvuruda bulunması ve belirli koşulları karşılaması gerekiyor. Örneğin, belirli bir sağlık raporu veya engellilik durumu olanlar muafiyet kapsamına girebiliyor.
İş uğraşı terapistleri ise sertifika sürecinin mekanik ve standart olduğu için her kullanıcının bireysel ihtiyacını karşılamadığına dikkat çekiyor. Bir kullanıcının PMA'yı güvenli kullanıp kullanamayacağı sadece tıbbi belgeyle anlaşılamaz; kişinin fiziksel, bilişsel ve çevresel faktörleri de göz önünde bulundurulmalıdır. Terapistler, uygulamalı eğitim ve periyodik değerlendirme olmadan sertifikaların sadece kağıt üstünde kalacağını söylüyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu düzenleme, Asya-Pasifik bölgesinde mikromobilite araçlarına yönelik artan regülasyon trendinin bir parçası. Singapur, Japonya ve Güney Kore gibi ülkelerde de benzer kurallar gündemde. PMA'ların trafikteki diğer araçlarla uyumu, yayaların güvenliği ve çevresel sürdürülebilirlik gibi konular bölgesel iş birliğini zorunlu kılıyor. Uzmanlar, sertifika sistemlerinin uluslararası standartlara uygun hale getirilmesi gerektiğini vurguluyor.
Mikromobilite sektörünün büyümesi, karbon emisyonlarını azaltma ve şehir içi ulaşımı dönüştürme potansiyeli taşıyor. Ancak güvenlik endişeleri, bu potansiyelin tam olarak gerçekleşmesini engelleyebilir. Örneğin, son iki yılda Singapur'da PMA kazalarında %30 artış yaşandı ve bu durum, daha sıkı kuralların gerekçesi oldu. Ancak terapistlere göre, sadece sertifika zorunluluğu kazaları önlemeye yetmeyecek; kullanıcıların eğitimi ve farkındalığı da artırılmalı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de elektrikli scooter kullanımı hızla yaygınlaşırken benzer güvenlik endişeleri mevcut. Her ne kadar Türkiye'de henüz sertifika zorunluluğu bulunmasa da, bu Asya düzenlemesi ileride Türkiye için bir model oluşturabilir. Özellikle büyük şehirlerde artan kazalar, kural koyucuları harekete geçirebilir. Türkiye'nin bu alandaki düzenlemeleri, uluslararası standartlarla uyumlu olmalı ve iş uğraşı terapistlerinin de sürece dahil edilmesi, güvenli kullanımı artırabilir. Küresel ticaret anlaşmaları ve turizm de göz önüne alındığında, PMA güvenliği konusu bölgesel iş birliğinde önemli bir başlık haline gelebilir.
