Suriye İçişleri Bakanı Enes el-Hattab, 9 Temmuz 2023 tarihinde başkent Şam’da düzenlenen ve kendisinin “terörist” olarak nitelendirdiği bombalı saldırılardan sorumlu hücrenin güvenlik güçleri tarafından ele geçirildiğini açıkladı. Suriye devlet televizyonuna yansıyan habere göre, Bakan Hattab, soruşturmanın derinleştirildiğini ve hücre üyelerinin kimliklerinin kısa süre içinde kamuoyuyla paylaşılacağını belirtti. Saldırılarda can kaybı yaşanıp yaşanmadığına dair henüz resmi bir açıklama yapılmazken, Şam’ın güney kesimlerinde patlamaların meydana geldiği öğrenildi.
Gelişmenin arka planı
Suriye, 2011 yılından bu yana iç savaşın pençesinde. Rejim karşıtı gruplar ve terör örgütlerinin varlığı, ülkede istikrarı zayıflatırken, başkent Şam sık sık bombalı saldırılara hedef oluyor. Son saldırı, Esad yönetiminin Arap Birliği’ne yeniden kabul edilmesi ve bölgesel normalleşme çabaları sürerken gerçekleşti. Uzmanlar, bu tür saldırıların hem rejimi zayıflatmayı hem de uluslararası toplumda dikkati Suriye’ye çekmeyi amaçladığını belirtiyor. Hücrenin yakalanması, güvenlik güçleri için önemli bir başarı olarak değerlendiriliyor, ancak ülkedeki istikrarsızlığın ne kadar süreceği merak konusu.
Bölgesel ve küresel boyut
Şam’daki bombalı saldırılar, yalnızca Suriye’nin iç sorunu değil, aynı zamanda bölgesel dengeleri de etkileyen bir gelişme. Suriye, İran’ın bölgedeki en önemli müttefiklerinden biri; bu nedenle saldırıların arkasında İsrail’in ya da ABD destekli güçlerin olabileceği spekülasyonları yapılıyor. Ancak henüz bu iddiaları destekleyen somut bir kanıt yok. Olay, aynı zamanda Beşar Esad yönetiminin meşruiyet kazanma çabalarına darbe vurabilir. Normalde Suriye’deki terörist unsurların varlığını vurgulayan Esad, bu tür saldırıları kendi meşruiyetini güçlendirmek için kullanıyor. Küresel arenada Rusya’nın askeri desteğine rağmen Suriye’de terör eylemlerinin devam etmesi, Moskova’nın bölgedeki nüfuzunu da sorgulatıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Suriye’deki istikrarsızlık, Türkiye’nin güvenliğini doğrudan etkiliyor. Şam’daki bombalı saldırılar ve hücrenin yakalanması, Türkiye’nin PKK/YPG ile mücadelesi ve Suriye’nin kuzeyinde oluşturmak istediği güvenli bölge politikası bağlamında önemli. Türkiye, terör örgütlerinin Suriye’deki varlığının sona erdirilmesi için uluslararası iş birliğini savunuyor. Bu tür saldırıların bastırılması, Türkiye’nin sınır güvenliği için olumlu bir gelişme, ancak Kalıcı çözüm için Suriye rejimiyle diplomatik temasların da devam etmesi gerekiyor. Ayrıca, Türkiye’nin İdlib’deki angajmanı ve mülteci krizi, bu olayın bölgesel yankıları arasında.