Rusya ve Çin, Cumartesi günü bu yıl ilk kez ortak bombardıman uçağı devriye uçuşu gerçekleştirdi. İki Çin H-6 bombardıman uçağı Doğu Çin Denizi'nden Japonya Denizi'ne geçti ve burada iki Rus Tu-95 bombardıman uçağı ve iki Rus savaş uçağı tarafından karşılandı. Altı saat süren uçuş, Japonya ve Güney Kore'nin savaş uçaklarını acilen havalandırmasına neden oldu. İki ülke, hava sahalarını ihlal etmediklerini ancak yakın takip yaptıklarını bildirdi.
Askeri işbirliğinin yeni boyutu
Rusya Savunma Bakanlığı, uçuşun "askeri işbirliği planı çerçevesinde" gerçekleştiğini ve tüm uluslararası kurallara uyulduğunu açıkladı. Çin Savunma Bakanlığı ise uçuşun "bölgesel barış ve istikrarı korumak" amacı taşıdığını duyurdu. Bu açıklamalar, ittifakın giderek daha sık ortak askeri tatbikat yaptığı bir döneme denk geliyor. Geçtiğimiz yıl Rusya ve Çin, Pasifik'te ortak deniz devriyeleri ve tatbikatlar düzenlemişti. Uzmanlar, bu tür uçuşların iki ülke arasındaki stratejik koordinasyonu derinleştirdiğini ve Batı'nın baskılarına karşı ortak bir duruş sergilediğini belirtiyor.
Uçuş rotası, Japonya ve Güney Kore'nin hava savunma kimlik bölgelerine yakın geçti. Seul ve Tokyo, Rus ve Çin uçaklarının kendi hava sahalarını ihlal etmediğini ancak bölgede artan askeri faaliyetlerden endişe duyduklarını ifade etti. Japonya Dışişleri Bakanlığı, Moskova ve Pekin'e resmi bir nota vererek benzer uçuşların bölgesel güvenliği tehdit ettiğini bildirdi. Güney Kore Ulusal Güvenlik Konseyi de konuyu değerlendirerek "savunma hazırlıklarının artırılması" talimatı verdi.
Bölgesel denklem ve küresel yansımalar
Rusya-Çin askeri işbirliği, ABD ve müttefiklerinin bölgedeki varlığına karşı bir denge unsuru olarak görülüyor. NATO'nun genişlemesi ve ABD'nin Hint-Pasifik stratejisi, Moskova ve Pekin'i birbirine yaklaştırdı. İki ülke, yılda en az bir kez ortak stratejik bombardıman uçağı devriyesi yapma konusunda anlaşmış durumda. Bu yılki uçuş, Ukrayna savaşı ve Tayvan geriliminin gölgesinde gerçekleşti. Çin, Tayvan çevresinde askeri tatbikatlarını sürdürürken, Rusya da Ukrayna cephesinde yoğun saldırılar düzenliyor.
Japonya ve Güney Kore, Rusya ve Çin'in artan askeri faaliyetlerine karşı ABD ile savunma işbirliğini güçlendiriyor. Üç ülke, geçen ay ilk kez ortak hava savunma tatbikatı yapmıştı. Bölgede gerilim tırmanırken, diplomatik kanallar da açık tutulmaya çalışılıyor. Çin ve Japonya, son aylarda üst düzey görüşmeler gerçekleştirdi. Güney Kore ise Rusya'ya Ukrayna'daki savaş nedeniyle yaptırım uyguluyor. Uçuş, bu karmaşık ilişkiler ağında yeni bir gerilim unsuru olarak değerlendiriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Rusya-Çin ortak uçuşu, Türkiye'nin de içinde bulunduğu Karadeniz ve Doğu Akdeniz güvenlik denklemini doğrudan etkilemese de, küresel güç dengelerindeki kaymayı gösteriyor. Türkiye, NATO üyesi olarak Rusya ile dengeli bir ilişki sürdürürken, Çin ile de ekonomik işbirliğini derinleştiriyor. Bu tür askeri işbirliği hamleleri, Türkiye'nin çok kutuplu dünya düzeninde manevra alanını etkileyebilir. Ancak doğrudan bir Türkiye bağlantısı bulunmadığından, gelişmenin yakın vadede Ankara'nın politikalarına yansıması beklenmiyor.
