Rusya'nın, Avrupa'daki nükleer tesislere yönelik 18 ay süren geniş çaplı bir drone gözetleme kampanyası yürüttüğü ortaya çıktı. Araştırmacılar, Moskova'nın 144 ayrı olayda 'büyük ölçüde cezasız' hareket ettiğini ve bu faaliyetlerin İngiltere'deki RAF Lakenheath üssü de dahil olmak üzere kritik altyapıları hedef aldığını belirtiyor. Uzmanlar, söz konusu gözetlemenin gölge filo gemilerinden fırlatılan insansız hava araçlarıyla (İHA) gerçekleştirildiğini ve bu durumun Avrupa güvenliği açısından ciddi bir tehdit oluşturduğunu vurguluyor.
Gelişmenin Arka Planı: Gölge Filolardan Fırlatılan Drone'lar
Araştırma, Rusya'nın 2022'den itibaren özellikle Kuzey Denizi ve Baltık Denizi'nde faaliyet gösteren 'gölge filo' olarak adlandırılan ticari gemilerden drone fırlattığını ortaya koyuyor. Bu gemiler, genellikle yaptırımlardan kaçmak için kullanılan eski veya kayıt dışı tankerler olarak biliniyor. Uzmanlar, drone'ların sivil hava trafiğine karışarak radar sistemlerini atlattığını ve 18 ay boyunca fark edilmeden keşif yaptığını ifade ediyor.
Olaylar arasında, Birleşik Krallık'taki RAF Lakenheath üssü, Fransa'daki nükleer santraller ve Almanya'daki araştırma reaktörleri gibi kritik tesislerin yakınında düzinelerce drone tespit edilmesi yer alıyor. Araştırmacılar, bu faaliyetlerin istihbarat toplama, potansiyel hedef belirleme ve bir saldırı durumunda zayıf noktaları haritalama amaçlı olabileceğini belirtiyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut: Avrupa Güvenliğine Yönelik Artan Tehdit
Bu gelişme, Avrupa'da kritik altyapıların korunması konusunda ciddi endişelere yol açtı. Uzmanlar, Rusya'nın 'cezasızlık' ortamından yararlandığını ve uluslararası hukukun bu tür faaliyetleri yeterince caydıramadığını vurguluyor. NATO'nun tepkisi ise henüz sınırlı kalırken, özellikle Baltık ülkeleri ve Polonya, deniz güvenliğini artırmak için yeni önlemler almaya başladı.
Avrupa Birliği, gölge filolarla mücadele için yeni yaptırım paketleri hazırlarken, Birleşik Krallık da kendi hava sahasını korumak için İHA karşıtı sistemlerini güçlendiriyor. Uzmanlar, bu tür gözetleme faaliyetlerinin bir savaş durumunda 'ilk adım' olabileceği konusunda uyarıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Rusya'nın Avrupa'daki nükleer tesislere yönelik drone gözetlemesi, Türkiye'nin de dahil olduğu bölgesel güvenlik dengelerini etkiliyor. Türkiye, hem NATO üyesi olarak hem de Rusya ile ikili ilişkilerinde bu tür hibrit tehditlerle karşı karşıya kalabilir. Özellikle Doğu Akdeniz'de enerji altyapılarının korunması açısından, Türkiye'nin benzer gözetleme ve sabotaj girişimlerine karşı önlem alması gerekebilir. Ayrıca, Rusya'nın 'gölge filo' taktiği, Türk boğazları ve Karadeniz'deki deniz trafiği için de risk oluşturuyor. Türkiye, bu bağlamda hem Montrö Sözleşmesi kapsamındaki haklarını hem de kendi kritik altyapılarının güvenliğini korumak için ulusal bir insansız hava aracı tehdit değerlendirmesi yapmalıdır.
