Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırıları sürerken, 15 Haziran gecesi Kiev'in merkezindeki tarihi katedral hedef alındı. Ukrayna'nın en önemli dini ve kültürel miraslarından biri olan katedral, yoğun Rus bombardımanında alevlere teslim oldu. Olayın hemen ardından Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, katedrali ziyaret ederek incelemelerde bulundu ve uluslararası topluma seslendi. Zelenski, Rusya'ya karşı daha sert yaptırımlar uygulanması çağrısını yineleyerek, Fransa'da başlayacak G7 Zirvesi'ne dikkat çekti.
Saldırının arka planı ve katedralin önemi
Tarihi katedral, Kiev'in simgelerinden biri olarak biliniyor. Ukrayna Ortodoks dünyası için büyük manevi değer taşıyan yapı, aynı zamanda UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde yer alıyor. 11. yüzyılda inşa edilen katedral, Moğol istilası, 2. Dünya Savaşı ve Sovyet dönemi gibi pek çok tarihi olaya tanıklık etmişti. Rus saldırılarından bu yana Kiev defalarca hedef alınmış, ancak böylesine sembolik bir yapının vurulması ilk kez gerçekleşti.
Ukrayna Kültür Bakanlığı, saldırının ardından yaptığı açıklamada katedralin ciddi hasar gördüğünü, ancak itfaiye ekiplerinin yangını kısmen kontrol altına almayı başardığını duyurdu. Bakanlık yetkilileri, katedraldeki bazı fresklerin ve ikonaların geri dönülemez biçimde yok olduğunu belirtti. Ukrayna hükümeti, saldırının kültürel soykırım olduğunu iddia ederken, Rusya tarafından henüz resmi bir açıklama gelmedi.
G7 Zirvesi krizi ve Zelenski'nin çağrısı
Zelenski, katedrali ziyaretinin ardından yaptığı konuşmada, bu saldırının Rusya'nın Ukrayna'nın kültürel kimliğini yok etme politikasının bir parçası olduğunu söyledi. Ukrayna lideri, Fransa'nın başkenti Paris'te toplanacak G7 ülkelerine hitaben, 'Putin'e karşı daha kararlı adımlar atılmalı. Terör devleti Rusya'ya yönelik yaptırımların artırılması ve Ukrayna'ya daha fazla askeri destek sağlanması şart.' dedi. Zirvenin gündeminde Ukrayna krizi ve yeni yaptırım paketleri olması beklenirken, katedral saldırısı Batı kamuoyunda infial yarattı.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in kendisini Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin tutuklama kararına rağmen G20 toplantısına katılımı tartışılırken, Ukrayna'nın kültürel mirasının hedef alınması uluslararası toplumdan sert tepki çekti. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve ABD Başkanı Joe Biden, saldırıyı kınarken, 'Ukrayna'nın kültürel kimliği hedef alınamaz' açıklaması yaptı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Karadeniz Tahıl Koridoru ve esir takası müzakereleri gibi konularda arabuluculuk rolü üstlenirken, Ukrayna'nın kültürel mirasının hedef alınması Ankara'yı diplomatik anlamda zorlayabilir. Rusya ile dengeli ilişkiler yürüten Türkiye, bu tür saldırıları kınamakla birlikte, NATO müttefiki Ukrayna ile işbirliğini derinleştiriyor. Katedral saldırısı, Türk kamuoyunda infial yaratırken, Türkiye'nin kültürel mirasın korunmasına yönelik uluslararası çağrılara destek vermesi bekleniyor. Ayrıca, G7 zirvesinde alınacak kararlar Türkiye ekonomisini de etkileyebilir; olası yeni yaptırımlar enerji fiyatlarını dolaylı olarak etkileyebilir.
