Ukrayna'nın orta kesimindeki Poltava bölgesinde bulunan Krementçuk kentinde bir alışveriş merkezine Rus insansız hava araçlarının (İHA) düzenlediği saldırıda en az 16 kişi hayatını kaybetti, 130'dan fazla kişi yaralandı. Yetkililer, saldırının cuma günü meydana geldiğini ve ölü sayısının artabileceğini belirtti. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, saldırıyı 'barbarlık eylemi' olarak nitelendirerek misilleme sözü verdi. Bölge valisi Oleksandr Hanja, yaptığı açıklamada arama kurtarma çalışmalarının sürdüğünü ve enkaz altında kalanların olabileceğini söyledi.
Gelişmenin arka planı
Saldırı, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik askeri operasyonlarının iki yılı aşkın bir süredir devam ettiği bir dönemde gerçekleşti. Rus güçleri son haftalarda özellikle enerji altyapısına ve sivil yerleşim bölgelerine yönelik saldırılarını yoğunlaştırmış durumda. Ukrayna Hava Kuvvetleri, saldırıda çok sayıda Şahid tipi İHA kullanıldığını ve bunların bir kısmının düşürüldüğünü ancak bazılarının hedefine ulaştığını bildirdi. Krementçuk, daha önce de Rus saldırılarının hedefi olmuş, 2022 yılında kentteki bir alışveriş merkezi benzer bir saldırıda büyük hasar görmüştü.
Ukrayna İçişleri Bakanlığı, saldırının sivil altyapıya yönelik olduğunu ve uluslararası insancıl hukukun ihlali anlamına geldiğini vurguladı. Bölgedeki hastaneler, yaralıları kabul etmek için seferber edilirken, kan bağışı kampanyaları başlatıldı. Olay yerinde inceleme yapan Ukraynalı yetkililer, saldırıda kullanılan mühimmatın parçalarını toplayarak delil olarak kayda geçirdi.
Bölgesel ve küresel boyut
Uluslararası toplumdan saldırıya geniş çaplı tepkiler geldi. Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, saldırıyı kınayarak Rusya'nın sivil hedeflere yönelik saldırılarının savaş suçu teşkil ettiğini belirtti. ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Matthew Miller, yaptığı yazılı açıklamada, 'Rusya'nın bu saldırıları, Ukrayna halkına yönelik acımasız tutumunun bir göstergesidir' ifadelerini kullandı. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg ise ittifakın Ukrayna'ya desteğinin süreceğini yineledi.
Rusya ise saldırıyı doğrudan üstlenmedi ancak Savunma Bakanlığı, Ukrayna'daki askeri hedeflere yönelik saldırılar düzenlendiğini açıkladı. Moskova yönetimi, daha önce de benzer saldırılarda sivil altyapıyı hedef aldığını reddetmişti. Bu durum, uluslararası toplumda Rusya'ya yönelik yaptırımların artırılması yönündeki çağrıları güçlendirdi. Uzmanlar, bu tür saldırıların savaşın seyrini değiştirmekten ziyade Ukrayna toplumunu yıldırmaya yönelik olduğunu, ancak Kiev yönetiminin direncinin kırılmadığını belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Ukrayna-Rusya savaşında dengeli bir politika izlemeye çalışırken, bu tür saldırılar Ankara'nın arabuluculuk çabalarını zora sokuyor. Türkiye, daha önce tahıl koridoru anlaşması gibi inisiyatiflerle savaşın tarafları arasında diyalog kurulmasına katkı sağlamıştı. Ancak Rusya'nın sivillere yönelik saldırılarını sürdürmesi, Türkiye'nin hem Ukrayna ile ilişkilerini hem de Karadeniz'deki güvenlik dinamiklerini etkiliyor. Bu durum, Türkiye'nin bölgedeki istikrar arayışını olumsuz etkiliyor ve Ankara'nın insani yardım çabalarını da gündemine alıyor. Türkiye'nin bu çerçevede hem Rusya'ya hem Ukrayna'ya dengeli mesajlar vermesi bekleniyor.
