Rusya'da zorunlu askerlik hizmetine alınan genç erkekler, henüz temel eğitimlerini tamamlamadan Ukrayna'da savaşmak üzere sözleşmeli asker olmaya zorlandıklarını ifade ediyor. Görgü tanıkları ve aileler, kışla içinde oluşturulan psikolojik ve idari baskının, askerleri birkaç hafta içinde düzenli ordu birliklerine katılmaya ikna ettiğini belirtiyor. Bu durum, Kremlin'in savaş alanındaki insan gücü ihtiyacını karşılamak için başvurduğu yöntemlerden biri olarak dikkat çekiyor.
Askerlikten sözleşmeye: Baskı ve vaatler döngüsü
Rusya'da her yıl iki kez yapılan zorunlu askerlik uygulaması, 18-27 yaş arasındaki erkekleri kapsıyor. Ancak Ukrayna savaşının başlamasıyla birlikte, bu askerlerin sözleşmeli statüye geçirilmesi için sistematik bir çaba başlatıldı. Askeri yetkililer, sözleşme imzalayanlara daha yüksek maaş, sosyal haklar ve erken terfi gibi vaatlerde bulunurken, reddedenlere yönelik ise tecrit, görev değişikliği ve disiplin soruşturması tehdidi uygulanıyor.
Rusya'nın farklı bölgelerinden asker aileleri, çocuklarının kışlaya alındıktan sonraki ilk haftalarda yoğun bir psikolojik baskıya maruz kaldığını aktarıyor. Bir anne, oğlunun "sözleşme imzalamazsan Ukrayna'ya gönderilirsin" şeklinde tehdit edildiğini, imzaladıktan sonra ise bir ay içinde cepheye sürüldüğünü anlatıyor. Benzer ifadeler, sosyal medyada ve bağımsız Rus haber kaynaklarında da yer alıyor. Askeri uzmanlara göre bu uygulama, resmi olarak yasak olmasına rağmen, birim bazında farklılık gösteriyor ve denetim eksikliği nedeniyle yaygınlaşıyor.
Personel krizi ve savaşın seyri
Rus ordusunun Ukrayna'daki ağır kayıpları, sürekli yeni asker ihtiyacını doğuruyor. Resmi rakamlar açıklanmasa da Batılı istihbarat kaynakları, Rusya'nın savaşta 300 bini aşkın zayiat verdiğini tahmin ediyor. Bu durum, zorunlu askerlerin sözleşmeli yapılmasını hızlandırırken, aynı zamanda toplumda artan bir huzursuzluğa yol açıyor. Özellikle etnik azınlıkların ve kırsal kesimdeki yoksul ailelerin çocuklarının bu baskıya daha fazla maruz kaldığı belirtiliyor.
Rusya Savunma Bakanlığı ise iddiaları reddederek, zorunlu askerlerin sadece kendi rızalarıyla sözleşme imzaladığını ve Ukrayna'da görev yapmadığını savunuyor. Ancak bağımsız araştırmacı gazeteciler, ölen askerlerin kimlik bilgilerini incelediğinde, zorunlu askerlik dönemindeki gençlerin de savaşta hayatını kaybettiğini belgeledi. Bu çelişki, Rusya'da sansür ve propaganda nedeniyle savaşın gerçek yüzünün halktan gizlendiği eleştirilerini güçlendiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Rusya'nın Ukrayna savaşında personel temini için zorunlu askerlere yönelik baskıları, savaşın uzaması halinde Türkiye'nin güvenlik dengelerini de etkileyebilir. Rusya'nın Karadeniz'deki askeri varlığı ve Ukrayna'daki ilerleyişi, Türkiye'nin Montrö Sözleşmesi kapsamındaki çıkarlarını ve tahıl koridoru gibi diplomatik girişimlerini doğrudan ilgilendiriyor. Ayrıca, savaşın sürmesi, enerji fiyatları ve bölgesel istikrar üzerinden Türkiye ekonomisine yansıyor. Rusya'nın artan insan gücü ihtiyacı, çatışmanın daha da tırmanmasına ve Türkiye'nin arabuluculuk rolünü zorlaştıracak yeni cephelere yol açabilir.
