ABD Tarım Bakanı Brooke Rollins, bakanlıkta yapılan personel kesintilerinin, ülkede sığırları etkileyen ölümcül bir parazit olan Yeni Dünya sineği (screwworm) salgınına müdahaleyi yavaşlatabileceği yönündeki eleştirilere karşı çıktı. Florida’da geçen ay tespit edilen ve kısa sürede yayılma riski taşıyan parazit, tarım sektöründe alarm yaratırken, Bakanlık bünyesinde devam eden küçülme operasyonu endişeleri artırdı. Rollins, salgınla mücadelede gerekli tüm kaynakların seferber edildiğini ve kesintilerin operasyonları etkilemeyeceğini vurguladı.
Screwworm Salgını ve Personel Kesintileri
İlk olarak 30 Eylül’de Florida’nın Monroe County bölgesinde görülen Yeni Dünya sineği, sığırların açık yaralarına yumurta bırakarak ölümcül enfeksiyonlara neden oluyor. ABD Tarım Bakanlığı (USDA), salgını kontrol altına almak için binlerce kısırlaştırılmış erkek sinek bırakma yöntemi uyguluyor. Ancak, USDA bünyesinde devam eden personel azaltma planları kapsamında Hayvan ve Bitki Sağlığı Denetim Servisi’nde (APHIS) kritik pozisyonların doldurulmadığı belirtiliyor. Uzmanlar, bu durumun saha denetimlerini ve hızlı müdahale kapasitesini zayıflatabileceği uyarısında bulunuyor.
Rollins, 14 Ekim tarihli basın toplantısında, “APHIS’in çalışan sayısındaki düşüşe rağmen salgınla mücadele için gereken tüm uzman ekipler sahada. Hiçbir aksama yaşanmayacak” ifadelerini kullandı. Bakanlık, geçen yıl Kongre tarafından onaylanan bütçe kesintileri nedeniyle personel sayısını yüzde 15 oranında azaltmayı planlıyor. Tarım sendikaları ise, bu durumun biyogüvenlik önlemlerini tehlikeye attığını savunuyor.
Küresel Boyut ve Ekonomik Etkiler
Yeni Dünya sineği, başta Latin Amerika olmak üzere tropikal bölgelerde yaygın olmakla birlikte, ABD anakarasında nadiren görülüyor. Salgının Florida’yla sınırlı kalması için sıkı karantina önlemleri uygulanıyor. Texas ve California gibi büyük sığır üreticisi eyaletler, olası bir yayılmaya karşı tetikte. Ekonomik etkileri ise oldukça ciddi: Tedavi edilmeyen enfeksiyonlarda ölüm oranı yüzde 100’e yakın. USDA, salgının kontrol altına alınması için 50 milyon dolarlık acil durum fonu ayırdı. Ancak, personel azaltmalarının uzun vadede bu tür krizlere müdahale kapasitesini düşürebileceğinden endişe ediliyor.
Küresel ölçekte, hayvan sağlığı hizmetlerinde personel kesintileri, gıda güvenliği ve hayvancılık ticaretini tehdit edebilir. ABD’nin sığır eti ihracatı, bu salgın nedeniyle birkaç hafta içinde geçici kısıtlamalarla karşılaşabilir. Özellikle Meksika ve Kanada gibi komşu ülkeler, ABD’den gelen canlı hayvan sevkiyatlarında daha sıkı denetim talep ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD’deki bu salgın, Türkiye açısından doğrudan bir tehdit oluşturmasa da, dolaylı etkileri değerlendirmeye değer. Türkiye, ABD’den sığır eti ithal etmemekle birlikte, canlı hayvan ticaretinde önemli bir aktör değil. Ancak, Yeni Dünya sineği gibi parazitlerin uluslararası taşımacılıkla yayılma riski, Türkiye’nin biyogüvenlik önlemlerini güçlendirmesi gerektiğini hatırlatıyor. Özellikle hayvan ithalatı yapılan ülkelerde benzer salgınların görülmesi, Türkiye’nin veteriner kontrollerini sıkılaştırmasına yol açabilir. Ayrıca, ABD’deki personel kesintilerinin uzun vadede küresel gıda fiyatlarına etkisi, Türkiye’nin gıda enflasyonuyla mücadelesinde yeni baskılar yaratabilir.
