İngiltere'nin Southampton kentinde yaşanan trajik bir olay, polisin müdahale prosedürlerini sorgulattı. Hampshire polisi tarafından yere yatırılarak kelepçelenen üniversite öğrencisi Henry Nowak'ın (22) ölümcül bıçak yarası, olay yerindeki ekipler tarafından ancak sekiz dakika sonra fark edildi. Nowak, kaldırıldığı hastanede hayatını kaybetti. Olay, polisin şiddet kullanımı ve acil tıbbi müdahale protokolleri açısından ciddi soru işaretleri doğurdu.
Olayın arka planı
Henry Nowak, 2024 yılı Mart ayında Southamptondaki bir apartman dairesinde, polis ekipleri tarafından gerçekleştirilen bir operasyon sırasında gözaltına alınmaya çalışıldı. Görgü tanıklarının ifadelerine göre, Nowak polise karşı direnç göstermiş ve bunun üzerine ekipler tarafından yere yatırılıp kelepçelenmişti. Polisler, Nowak'ın hareketsiz kaldığını fark ettiklerinde üzerinde bir bıçak yarası olduğunu ancak sekiz dakika sonra anlayabildi. Yaralanmanın operasyon sırasında mı yoksa öncesinde mi gerçekleştiği ise henüz netlik kazanmadı.
Polis İç Denetim Birimi, olayla ilgili soruşturma başlattı. Hampshire Polis Teşkilatı sözcüsü yaptığı kısa açıklamada, olayın tüm yönleriyle incelendiğini ve gerekli disiplin süreçlerinin işletileceğini belirtti. Nowak ailesinin avukatı ise, polisin aşırı güç kullandığını ve müdahale sonrasında gerekli tıbbi kontrolü yapmadığını öne sürdü.
Bölgesel ve küresel boyut
Henry Nowak'ın ölümü, Birleşik Krallık'ta polisin şiddet kullanımı ve gözaltı sırasında yaşanan ölümlerle ilgili tartışmaları yeniden alevlendirdi. Ülkede özellikle son beş yılda polis müdahalesi sırasında ölen kişi sayısındaki artış, sivil toplum kuruluşlarının tepkisine neden oluyor. Ulusal Polis Denetleme Kurulu verilerine göre, 2019-2024 yılları arasında gözaltı sırasında ölenlerin sayısı %15 arttı.
Olay, Avrupa'da polis prosedürlerinin gözden geçirilmesi çağrılarını da beraberinde getirdi. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, benzer vakalarda polisin orantısız güç kullanımı ve tıbbi müdahalede gecikme nedeniyle birçok ülkeyi mahkum etmişti. Uzmanlar, bu tür olayların polis eğitim programlarının yeniden düzenlenmesi gerekliliğini ortaya koyduğunu vurguluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu olay, Türkiye'de de polis müdahaleleri sırasında yaşanan benzer tartışmaları hatırlatıyor. Türkiye'de gözaltı sırasında ölüm vakaları, insan hakları örgütleri tarafından sıkça gündeme getiriliyor. Polisin zor kullanma yetkisi ve gözaltı prosedürleri, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamında denetleniyor. Türkiye'nin de taraf olduğu uluslararası sözleşmeler, polis şiddeti ve ihmali durumunda etkin soruşturma yapılmasını zorunlu kılıyor. Bu vaka, Türk polis teşkilatının eğitim ve denetim mekanizmalarını gözden geçirmesi için bir uyarı niteliği taşıyor.
