Pasifik Okyanusu'nun devasa sularında gerçekleştirilen Rim of the Pacific (RIMPAC) 2024 tatbikatının en çarpıcı bölümü, emekli savaş gemilerinin batırılma operasyonunda helikopterlerin kilit rol üstlenmesi oldu. Müttefik kuvvetlere ait döner kanatlı hava araçları, hedef gemilere en az dört farklı tipte füze atarak hem çok uluslu iş birliğini hem de deniz harbinin değişen dinamiklerini gözler önüne serdi.
Helikopterlerin Batırma Tatbikatındaki Rolü
SINKEX olarak adlandırılan batırma tatbikatları, filoların gerçek mühimmatla hedef gemilere saldırma becerisini test ediyor. Bu yılki RIMPAC'ta, ABD Donanması'nın öncülüğünde düzenlenen SINKEX, özellikle helikopterlerin kullanımıyla öne çıktı. Avustralya, Kanada, Japonya, Güney Kore ve ABD'ye ait donanma helikopterleri, hedef olarak belirlenen eski savaş gemilerine Hellfire, Penguin, Sea Venom ve Griffin gibi füzelerle saldırdı. Bu füzelerin her biri farklı menzil ve harp başlığı özelliklerine sahip; böylece katılımcı ülkeler kendi yeteneklerini sergileme ve farklı senaryoları test etme imkânı buldu.
Helikopterlerin bu tür bir tatbikatta bu kadar yoğun kullanılması, gelecekteki deniz muharebelerinde döner kanatlı hava araçlarının daha fazla yer alacağının işareti olarak yorumlanıyor. Özellikle küçük ve orta tonajlı gemilerin tehdit oluşturduğu asimetrik senaryolarda helikopterler, hızları ve manevra kabiliyetleriyle önemli bir avantaj sağlıyor.
RIMPAC'ın Kapsamı ve Önemi
RIMPAC, dünyanın en büyük uluslararası deniz tatbikatı olarak biliniyor. İlk kez 1971 yılında düzenlenen tatbikat, her iki yılda bir Hawaii'de toplanan onlarca ülkenin deniz kuvvetlerini bir araya getiriyor. 2024 edisyonuna 29 ülke, 40'tan fazla gemi, üç denizaltı ve 200'den fazla uçak katıldı. Yaklaşık 25 bin personelin görev aldığı tatbikat, deniz güvenliğinden insani yardım operasyonlarına kadar geniş bir yelpazede senaryolar içeriyor.
Bu yılki RIMPAC'ın en dikkat çekici yanlarından biri, Çin'in artan deniz gücüne karşı Pasifik'teki müttefiklerin dayanışmasını vurgulaması. ABD ve müttefikleri, bu tür tatbikatlarla birlikte çalışma kapasitelerini güçlendirmeyi ve bölgedeki olası krizlere hazırlıklı olmayı hedefliyor. SINKEX'in bu kadar geniş katılımla gerçekleşmesi, ülkelerin gerçek mühimmat kullanma konusundaki kararlılığını gösteriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
RIMPAC'taki bu gelişme, Türkiye'nin deniz harp doktrini ve savunma sanayii açısından önemli çıkarımlar barındırıyor. Türkiye, milli helikopter projeleri (T-70, ATAK-2) ve yerli füzeleri (Cirit, L-UMTAS) ile benzer yetenekleri geliştirme potansiyeline sahip. Ayrıca, Doğu Akdeniz ve Karadeniz'de artan deniz gerilimleri düşünüldüğünde, helikopterlerden atılan füzelerin gemilere karşı etkinliği, Türk Deniz Kuvvetleri'nin gelecekteki stratejilerinde yer bulabilir. Bu tatbikat, çok uluslu iş birliği ve ortak mühimmat kullanımının önemini de ortaya koyuyor; Türkiye, NATO bünyesinde benzer tatbikatlara katılarak bu deneyimlerden faydalanabilir.