Yeni bir analiz, ABD'deki sağlık reformu yasası olarak bilinen ve halk arasında Obamacare diye anılan Affordable Care Act (ACA) kapsamındaki sigorta primlerinin 2025 yılında medyan yüzde 14 oranında artacağını ortaya koydu. Bu, üst üste ikinci yıl çifte haneli bir artış anlamına geliyor ve yasanın bireysel sağlık sigortası piyasalarındaki istikrarsızlığın devam ettiğini gösteriyor. Kongre Bütçe Ofisi (CBO) ve sağlık politikası araştırma kuruluşları tarafından yapılan hesaplamalar, özellikle enflasyonist baskılar, tıbbi hizmet maliyetlerindeki yükseliş ve federal sübvansiyonların sona ermesi gibi faktörlerin prim artışına katkıda bulunduğunu belirtiyor.
Gelişmenin arka planı
Başkan Joe Biden'ın 2021'de yürürlüğe koyduğu Amerikan Kurtarma Planı kapsamında sağlanan geçici sübvansiyonlar, Obamacare primlerini bir süreliğine düşük tutmuştu. Ancak bu sübvansiyonların 2025 sonunda kısmen sona ermesi ve bazı eyaletlerde sigorta şirketlerinin planlarından çekilmesi, primlerin yeniden yükselmesine yol açtı. Sağlık hizmetleri enflasyonu, özellikle hastane ücretleri ve reçeteli ilaç fiyatlarındaki artış, sigorta şirketlerinin maliyetlerini yukarı çekiyor. Ayrıca, COVID-19 sonrası talepteki toparlanma da tıbbi harcamaları artırdı. Analiz, artışın 2025'te geçerli olacağını ve primlerin eyaletlere göre değişiklik göstereceğini, bazı eyaletlerde yüzde 20'ye varan oranlara ulaşabileceğini belirtiyor.
Obamacare kapsamında sigorta satın alan yaklaşık 20 milyon Amerikalı, bu artıştan doğrudan etkilenecek. Ancak çoğu kişi federal sübvansiyonlardan yararlandığı için net prim ödemeleri daha düşük olabilir. Yine de enflasyon ve yaşam maliyetindeki genel artış, haneler üzerinde ek bir yük oluşturacak. Uzmanlar, bu durumun sigortasız sayısını artırabileceği uyarısında bulunuyor.
Bölgesel veya küresel boyut
ABD, gelişmiş ülkeler arasında sağlık hizmetlerine en yüksek harcamayı yapan ülke olmasına rağmen, evrensel bir sağlık sistemine sahip değil. Obamacare, düşük ve orta gelirli bireylere sübvansiyonlu sigorta sağlayarak sağlık erişimini genişletmeyi hedefliyor. Ancak prim artışları, sistemin sürdürülebilirliği konusunda soru işaretleri yaratıyor. Cumhuriyetçi politikacılar uzun süredir yasanın yürürlükten kaldırılmasını savunurken, Demokratlar daha kapsamlı bir reform çağrısı yapıyor. 2024 başkanlık seçimleri yaklaşırken, sağlık sigortası maliyeti yeniden siyasi bir tartışma konusu haline geldi. Küresel olarak, ABD'nin sağlık sistemi diğer ülkeler için bir model olmaktan uzak. Prim artışları, özel sigorta ağırlıklı sistemlerin kırılganlığını bir kez daha ortaya koyarken, kamu sağlık hizmetlerinin önemini vurguluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, küresel sağlık sigortası piyasalarındaki eğilimlere ışık tutması açısından önemli. ABD gibi büyük bir ekonomide sağlık primlerinin artması, uluslararası sigorta şirketlerinin maliyet yapılarını etkileyebilir ve Türkiye'deki özel sağlık sigortası primlerine de yansıyabilir. Türkiye, genel sağlık sigortası (GSS) sistemiyle evrensel sağlık hizmeti sunarken, özel sigorta pazarı da büyüyor. ABD örneği, sağlık hizmeti maliyetlerinin denetimsiz bırakılması durumunda primlerin nasıl hızla yükselebileceğini gösteriyor. Türkiye'nin kamu ağırlıklı sistemi bu tür dalgalanmalara karşı kısmen koruma sağlasa da, Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) ve özel sigorta düzenlemeleriyle maliyetleri kontrol altında tutmaya devam etmesi gerekiyor. Ayrıca, ABD'deki tartışmalar, Türkiye'nin sağlık politikası reformlarına dair uluslararası bir perspektif sunuyor.
