Nijerya'da Ocak ayında yapılacak genel seçimler için kampanya dönemi Çarşamba günü resmen başlarken, Devlet Başkanı Bola Tinubu'nun ikinci bir dönem için yürüttüğü kampanya, ülkenin son on yıldan uzun süredir iktidarda olan İlerlemeci Kongre Partisi'nin (APC) performansının adeta bir sınavına dönüşmüş durumda. Seçim atmosferi, Nijerya'nın başkenti Abuja'da ve ülke genelinde hissedilirken, milyonlarca seçmenin asıl sorusu şu: On yılı aşkın AKP iktidarının ardından Nijeryalılar gerçekten daha iyi bir durumda mı? Bu soru, Tinubu'nun vaatleri ile mevcut ekonomik ve güvenlik sorunlarının gölgesinde, seçim yarışının en belirleyici unsuru olarak öne çıkıyor.
Ekonomik Kriz ve Güvenlik Sorunları Seçimin Belirleyicisi Olacak
Nijerya, Afrika'nın en büyük ekonomisi ve en kalabalık ülkesi olarak biliniyor; ancak bu zenginlik, halkın büyük bir kesimine yansımıyor. Ülke, son yıllarda artan enflasyon, yüksek işsizlik oranları ve yaygın yoksullukla boğuşuyor. Petrol zengini ülke, aynı zamanda güvenlik açısından da ciddi tehditlerle karşı karşıya. Kuzeydoğuda Boko Haram ve ISWAP gibi terör örgütlerinin saldırıları sürerken, kuzeybatıda silahlı çetelerin adam kaçırma ve yağma eylemleri, orta kuşakta çoban-çiftçi çatışmaları ve güneydoğuda ayrılıkçı hareketlerin şiddeti, ülkenin dört bir yanını etkisi altına almış durumda.
APC'nin 2015 yılında iktidara gelmesinden bu yana, parti özellikle altyapı yatırımlarına ağırlık verdiğini ve tarım sektörünü canlandırmak için çaba sarf ettiğini savunuyor. Bununla birlikte, muhalefet partileri ve sivil toplum örgütleri, hükümetin bu alanlardaki başarısını yetersiz buluyor ve ekonomik büyümenin halkın refahına yansımadığını vurguluyor. Özellikle genç nüfus arasında işsizlik oranının yüzde 40'lara ulaşması, toplumsal huzursuzluğu artıran önemli bir etken. Ayrıca, 2023 yılında petrol sübvansiyonlarının kaldırılması ve döviz kurunun serbest bırakılması gibi reformlar, kısa vadede enflasyonu daha da tetikleyerek halkın alım gücünü düşürdü. Bu durum, Tinubu'nun reformlarının devamı için halktan büyük bir sabır beklemesi anlamına geliyor; ancak seçim zamanı yaklaşırken bu sabrın ne kadar süreceği belirsiz.
Bölgesel ve Küresel Etkiler: Batı Afrika'nın İstikrarı İçin Kritik Seçim
Nijerya'daki seçimlerin sonucu, yalnızca ülke içindeki siyasi dengeleri değil, aynı zamanda Batı Afrika bölgesinin istikrarını da doğrudan etkileyecek bir öneme sahip. Nijerya, Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu'nun (ECOWAS) lider ülkesi konumunda. Özellikle son dönemde Mali, Burkina Faso ve Nijer'de yaşanan askeri darbeler, bölgede demokrasinin gerilemesi endişelerini artırırken, Nijerya'nın bu ülkelere yönelik tutumu ve demokratik değerler konusundaki duruşu, bölgesel istikrar açısından belirleyici olacaktır.
Küresel ölçekte ise Nijerya, petrol ve doğal gaz rezervleriyle dünya enerji piyasasında önemli bir oyuncu. Ülkedeki siyasi istikrarsızlık, enerji fiyatları üzerinde dalgalanmalara yol açabilir. Ayrıca, Nijerya'nın terörle mücadele deneyimi ve barışı koruma operasyonlarındaki rolü, uluslararası güvenlik mimarisi açısından da kritik. Batılı ülkeler ve Çin, Nijerya ile ekonomik ve askeri iş birliği anlaşmaları imzalamış durumda; bu nedenle seçimlerin sonucu, uluslararası yatırımcıların güveni açısından da önem taşıyor. Özellikle, Nijerya'nın Çin ile olan altyapı projeleri ve borç yükü, seçim sonrası dönemde dış politika önceliklerinin yeniden şekillenmesine neden olabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Nijerya'daki seçim sonuçları, Türkiye'nin Afrika açılımı politikası ve Sahra Altı Afrika'daki ekonomik diplomasi çabaları açısından yakından izlenmelidir. Türkiye, son yıllarda Nijerya ile ticaret hacmini artırmış, savunma sanayii alanında iş birliği anlaşmaları imzalamış ve insani yardım faaliyetlerinde bulunmuştur. Nijerya'daki siyasi istikrar, Türk yatırımcıların ülkedeki varlığını ve karşılıklı ticareti doğrudan etkileyebilir. Ayrıca, Nijerya'nın terörle mücadele deneyimi, Türkiye'nin PKK ve DEAŞ gibi terör örgütleriyle mücadelesine benzerlikler taşıdığından, güvenlik alanındaki iş birliği potansiyeli artarak devam edebilir. Bu bağlamda, seçimlerin Nijerya'da istikrarlı bir yönetim ortaya çıkarması, Türkiye'nin bölgedeki çıkarları için olumlu bir gelişme olacaktır.