İngiltere'nin ulusal sağlık sistemi NHS'de her gün yaklaşık üç bin hasta, hastane koridorlarında, stok odalarında ve geçici olarak düzenlenmiş alanlarda tedavi ediliyor. Sağlık güvenliği kurumu tarafından yayımlanan yeni veriler, hastaların güvensiz, onur kırıcı ve tıbbi açıdan riskli koşullarda bekletildiğini ortaya koydu. Bu durum, özellikle kış aylarında artan talep ve personel eksikliği nedeniyle kronikleşmiş bir kriz haline geldi. NHS yöneticileri, 'koridor bakımı' olarak adlandırılan bu uygulamanın ne yaygın ne de kabul edilebilir olduğunu belirtirken, muhalefet partileri hükümeti sağlık sistemini çöküşe sürüklemekle suçluyor.
Koridor Bakımı Nedir ve Neden Artıyor?
Koridor bakımı, hastanelerin yatak kapasitesinin yetmediği durumlarda, hastaların koridorlara yerleştirilen portatif yataklarda, sedyelerde veya sandalyelerde tedavi edilmesini ifade ediyor. Bu uygulama, hastaların mahremiyetini ihlal ettiği, enfeksiyon riskini artırdığı ve tıbbi müdahaleler için uygun olmayan koşullar yarattığı için sağlık uzmanları tarafından sert bir şekilde eleştiriliyor. Yeni verilere göre, sadece Kasım 2024'te 84 binden fazla hasta bu şekilde bakım gördü; bu, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 40 artış anlamına geliyor. NHS İngiltere'nin baş hemşiresi, 'Personelimiz ellerinden gelenin en iyisini yapıyor ancak bu koşullar ne onlar ne de hastalar için kabul edilebilir' dedi.
Uzmanlara göre, krizin temelinde yıllardır süren yetersiz yatırım, artan nüfus yaşlanması ve COVID-19 pandemisinin birikmiş etkileri yatıyor. Pandemi sonrası ertelenen ameliyatlar ve tedaviler, talebi daha da artırdı. Ayrıca, Avrupa genelinde olduğu gibi İngiltere'de de sağlık çalışanı eksikliği büyük bir sorun. Hükümet, geçtiğimiz ay ek bütçe tahsis ettiğini duyurdu ancak muhalefet ve sendikalar bu adımın yetersiz olduğunu savunuyor.
Avrupa Sağlık Krizleri ve Karşılaştırmalı Bir Bakış
İngiltere'deki bu tablo, Avrupa genelinde sağlık sistemlerinin karşı karşıya olduğu ortak zorlukları yansıtıyor. Örneğin, Fransa'da da acil servislerdeki kapasite sorunları nedeniyle koridor tedavileri gündeme gelmişti. Almanya'da ise hasta sayısındaki artış nedeniyle benzer şikayetler artıyor. Ancak İngiltere'de durum daha vahim: NHS'nin yıllardır süren reformlara rağmen kronik sorunları bulunuyor. Brexit sonrası iş gücü hareketliliğinin azalması, sağlık çalışanı açığını derinleştirdi. Özellikle Avrupa Birliği ülkelerinden gelen hemşire ve doktorların sayısındaki düşüş, krizi tetikleyen faktörlerden biri olarak gösteriliyor.
Koridor bakımı skandalı, İngiltere'de sağlık hizmetlerinin finansmanı ve yönetimi konusunda hararetli bir tartışmayı da beraberinde getirdi. Muhafazakar Parti hükümeti, sağlık sistemine rekor düzeyde kaynak aktardığını savunurken, İşçi Partisi ve sendikalar bu iddiayı 'gerçeği yansıtmıyor' diyerek reddediyor. Önümüzdeki genel seçimler öncesinde sağlık politikası, seçmenin en önemli gündem maddelerinden biri haline gelmiş durumda.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'deki NHS krizi, gelişmiş ülkelerde bile sağlık sistemlerinin kırılgan olabileceğini göstermesi açısından Türkiye için önemli bir uyarı niteliği taşıyor. Türkiye'nin sağlık altyapısı son yıllarda güçlenmiş olsa da, artan nüfus, sağlık çalışanı göçü ve bütçe baskıları benzer sorunları tetikleyebilir. Ayrıca, İngiltere'deki deneyim, sağlık yatırımlarının sürekliliğinin ve personel planlamasının önemini vurguluyor. Türkiye'nin, AB ülkeleriyle rekabette sağlık çalışanlarını elde tutmak için daha cazip koşullar sunması gerekebilir. Küresel bir perspektiften bakıldığında, sağlık sistemlerindeki bu krizler, uluslararası iş birliğinin ve pandemi sonrası dayanıklılığın artırılması gerektiğini bir kez daha hatırlatıyor.
