New York ve New Jersey eyaletlerinde etkili olan şiddetli yağışlar, günlük hayatı felç etti. Metro istasyonlarına dolan sular nedeniyle ulaşım durma noktasına gelirken, birçok ana arter araç ve yaya trafiğine kapatıldı. Ulusal Hava Durumu Servisi, ani sel uyarıları yayımlayarak bölge sakinlerini yüksek kesimlere çıkmaları konusunda uyardı.
Gelişmenin Arka Planı
New York’ta sabah saatlerinde başlayan sağanak, kısa sürede şiddetini artırdı. Central Park’ta saatte yaklaşık 50 milimetreye varan yağış miktarı kaydedildi. Özellikle New Jersey’de Newark ve Jersey City çevresinde su seviyesi bir metreye ulaştı. Brooklyn ve Queens’te birçok bodrum katı su altında kalırken, itfaiye ekipleri mahsur kalanları kurtarmak için yoğun çaba harcıyor.
New York Belediye Başkanı Eric Adams, yaptığı açıklamada “Bu, iklim değişikliğinin yeni gerçeği. Altyapımızı güçlendirmek için daha fazla yatırım yapmalıyız” ifadelerini kullandı. New York Valisi Kathy Hochul da eyalet çapında acil durum ilan ederek Ulusal Muhafız birliklerini göreve çağırdı.
New Jersey Valisi Phil Murphy ise eyalet genelinde ulaşımın büyük ölçüde aksadığını belirterek, sakinlerden zorunlu olmadıkça dışarı çıkmamalarını istedi. Amtrak, Kuzeydoğu Koridoru’nda seferleri geçici olarak durdurdu; New Jersey Transit ve Metro-North hatlarında da ciddi kesintiler yaşanıyor. Newark Liberty Uluslararası Havalimanı’nda uçuşların büyük bölümü iptal edildi
Bölgesel ve Küresel Boyut
ABD’nin doğu kıyısında sıklaşan bu tür aşırı hava olayları, iklim değişikliğinin kentsel altyapı üzerindeki etkisini bir kez daha gündeme taşıyor. Bilim insanları, Atlas Okyanusu’ndaki deniz suyu sıcaklıklarının ortalamanın üzerinde seyretmesinin, buharlaşmayı artırarak daha yoğun yağışlara neden olduğunu belirtiyor. New York ve çevresindeki metropol alanlarda eskiyen altyapı, şiddetli yağışlara karşı yetersiz kalıyor. Kent planlamacıları, yeşil altyapı ve yağmur suyu yönetim sistemlerine acil yatırım yapılması gerektiğini vurguluyor.
Bu olay, küresel ölçekte büyük şehirlerin iklim değişikliğine uyum kapasitesini sorgulatıyor. Dünya Meteoroloji Örgütü, iklim değişikliği kaynaklı aşırı hava olaylarının sıklığının ve şiddetinin arttığına dikkat çekiyor. New York ve New Jersey’de yaşanan sel felaketi, benzer riskler taşıyan diğer kıyı kentleri için de bir uyarı niteliği taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
New York ve New Jersey’de yaşanan sel felaketi, iklim değişikliğinin gelişmiş altyapılara sahip ülkelerde dahi yaratabileceği tahribatı gözler önüne seriyor. Türkiye, özellikle Karadeniz ve Marmara bölgelerinde benzer ani sel olaylarıyla sıkça karşılaşıyor. Bu durum, şehir planlaması ve altyapı yatırımlarında iklim değişikliğine uyumun ne kadar kritik olduğunu hatırlatıyor. Küresel etkisi açısından, ABD’de yaşanan bu tür afetler, uluslararası iklim politikalarını ve finansman mekanizmalarını etkileyebilir. Türkiye’nin de bu süreçte, iklim değişikliğiyle mücadele ve uyum konusunda uluslararası iş birliğine katkı sağlaması bekleniyor.
