New York’un Queens semtinde mayıs ayı başında başlayan bir dizi olay, kenti adeta ikiye böldü. Görgü tanıklarının cep telefonu kameralarına yansıyan görüntülerde, gece karanlığında üç kişinin bir menfez kapağını zorla açarak kanalizasyon sistemine indiği görülüyor. Bu görüntüler, sosyal medyada kısa sürede viral olurken, New Yorklular arasında “menfez insanları” ya da “mole people” (köstebek insanlar) olarak anılan gizemli bir grubun varlığı tartışılmaya başlandı. Polis olayla ilgili soruşturma başlatırken, şehrin altında yaşayan bu figürlerin kim olduğu ve ne amaçla bu tünelleri kullandığı henüz bilinmiyor.
Gelişmenin arka planı: Bir video kıyameti
Olay, 3 Mayıs’ı 4 Mayıs’a bağlayan gece saat 02.00 sıralarında Queens’in Astoria bölgesinde meydana geldi. Güvenlik kameralarına yansıyan görüntülerde, yüzleri maskeli üç kişinin önce kaldırımdaki bir menfez kapağını levyeyle kaldırdığı, ardından sırayla aşağı indiği görülüyor. Yaklaşık 45 dakika sonra aynı kişiler menfezden çıkarak kapağı yerine kapatıp olay yerinden ayrıldı. New York Polis Departmanı (NYPD), olayla ilgili olarak “Herhangi bir suç unsuru tespit edilmemiştir” açıklaması yapsa da, sosyal medyada farklı teoriler ortaya atıldı.
Bazı kullanıcılar bu kişilerin popüler kültürdeki “Ninja Kaplumbağalar” (Teenage Mutant Ninja Turtles) çizgi film kahramanlarına benzediğini öne sürerken, diğerleri bunun bir sokak sanatı ya da gizli bir topluluk buluşması olabileceğini düşünüyor. New York’ta daha önce de benzer olaylar yaşanmıştı: 2019’da Brooklyn’de bir grup gencin kanalizasyon tünellerinde parti düzenlediği ortaya çıkmış, 2021’de ise bir adamın kanalizasyon sisteminde haftalarca yaşadığı tespit edilmişti. Ancak bu olay, organize bir yapının varlığına işaret etmesi açısından farklılık taşıyor.
Uzmanlar, New York’un yeraltı yapısının oldukça karmaşık olduğuna dikkat çekiyor. Şehirde 12.000 kilometreden fazla kanalizasyon borusu, 6.000 kilometrelik su şebekesi ve 1.500 kilometrelik metro tüneli bulunuyor. Ayrıca, terk edilmiş istasyonlar ve sığınaklar da mevcut. Columbia Üniversitesi Kentsel Planlama Bölümü’nden Prof. Robert Beauregard, “New York’un altı adeta bir labirent. Burada yaşayan insanların varlığı yeni değil, ancak bu kadar organize bir şekilde hareket etmeleri endişe verici” dedi.
Bölgesel veya küresel boyut: Kanalizasyon toplulukları ve kent efsaneleri
New York’taki bu olay, aslında küresel bir fenomenin parçası olarak değerlendirilebilir. Dünyanın birçok büyük şehrinde, özellikle Las Vegas ve Moskova’da, yeraltı tünellerinde yaşayan topluluklar biliniyor. Las Vegas’ta turistlerin dikkatini çekmek için kanalizasyon turları düzenlenirken, Moskova’da ise “digger” olarak bilinen yeraltı kaşifleri popüler bir alt kültür oluşturuyor. New York’ta ise 1990’larda “Mole People” adlı bir kitap yayımlanmış ve kentin altında yaşayan evsizlerin hikayesini anlatmıştı.
Ancak bu yeni olay, sadece evsizlikten ibaret olmayabilir. Bazı kaynaklar, görüntülerdeki kişilerin teknik ekipman taşıdığını ve hareketlerinin oldukça profesyonel olduğunu belirtiyor. Bu da akıllara, şehir altyapısına yönelik bir sabotaj ya da gizli bir inceleme olasılığını getiriyor. NYPD konuyla ilgili geniş çaplı bir soruşturma yürütürken, belediye yetkilileri menfez kapaklarının güvenliğini artırmak için yeni önlemler almayı değerlendiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
New York’taki bu olayın Türkiye’ye doğrudan bir yansıması olmasa da, büyük şehirlerdeki yeraltı altyapı güvenliği konusunda önemli bir uyarı niteliği taşıyor. İstanbul, Ankara ve İzmir gibi metropollerde de benzer şekilde geniş kanalizasyon ve metro ağları bulunuyor. Bu tür yapıların denetimsiz kalması, güvenlik riskleri oluşturabilir. Ayrıca, küresel bir eğilim olarak yeraltı topluluklarının varlığı, kentsel dönüşüm ve sosyal politikalar açısından da tartışma konusu. Türkiye’de özellikle büyük şehirlerdeki evsiz nüfusun barınma sorunları, bu haberin ışığında yeniden gündeme gelebilir. Sonuç olarak, bu tür haberler altyapı güvenliği ve sosyal hizmetler konusunda farkındalık yaratma potansiyeli taşıyor.
