Nepal'de geçen hafta etkili olan şiddetli sellerin ardından en çok etkilenen bölgelerde kara yolu ulaşımı hâlâ sağlanamıyor. CNA ekibi, Trishuli Nehri boyunca helikopterle uçarak yıkımın boyutunu görüntüledi. Yetkililer, binlerce kişinin yerinden edildiğini ve onlarca köyün sular altında kaldığını bildirdi. Sel suları, vadilerin şeklini değiştirirken altyapıyı da ağır şekilde tahrip etti.
Felaketin arka planı ve ilk günler
Nepal, muson yağışlarının neden olduğu sel ve toprak kaymalarıyla her yıl karşılaşsa da bu yılki yağışlar son yılların en şiddetlisi olarak kayıtlara geçti. Başkent Katmandu ve çevresindeki vadilerde nehirlerin taşması sonucu çok sayıda yerleşim yeri sular altında kaldı. Trishuli Nehri'nin debisi normalin çok üzerine çıkarak çevresindeki köyleri adeta yuttu. Bölge sakinleri, sel sularının aniden yükseldiğini ve kısa sürede evlerini terk etmek zorunda kaldıklarını anlattı. Kurtarma ekipleri, enkaz altında kalanlara ulaşmak için yoğun çaba harcıyor ancak birçok bölgeye ulaşım hâlâ mümkün değil. Nepal hükümeti, afet bölgelerine yardım ulaştırmak için helikopter ve botlarla operasyon düzenliyor. Uluslararası yardım kuruluşları da bölgeye destek gönderdi. Ancak hasarın boyutu, iletişim ve ulaşım ağlarının çökmesi nedeniyle henüz net olarak bilinmiyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Nepal'deki sel felaketi, iklim değişikliğinin yol açtığı aşırı hava olaylarının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Güney Asya'da muson yağışlarının şiddetlenmesi, Himalaya bölgesinde buzul erimelerini hızlandırarak sel riskini artırıyor. Uzmanlar, Nepal gibi dağlık ülkelerin iklim krizinden orantısız şekilde etkilendiğini vurguluyor. Altyapı yetersizliği ve plansız kentleşme, felaketin etkilerini daha da ağırlaştırıyor. Bölgede artan sel olayları, komşu ülkeler Hindistan ve Bangladeş'i de tehdit ediyor. Uluslararası toplum, Nepal'e acil yardım çağrısında bulunurken, uzun vadeli iklim uyum projelerinin önemi bir kez daha ortaya çıkıyor. Öte yandan, Nepal'in turizm ve tarım sektörleri de selden olumsuz etkilendi; birçok tarım arazisi sular altında kaldı ve turistik bölgelere erişim kesildi. Bu durum, ülke ekonomisinde ciddi kayıplara yol açabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Nepal'deki sel felaketi, Türkiye'nin afet yönetimi ve iklim diplomasisi açısından dersler içeriyor. Türkiye, deprem ve sel gibi doğal afetlerde deneyimli bir ülke olarak, Nepal'e insani yardım gönderme potansiyeline sahip. Ayrıca, iklim değişikliğinin yol açtığı aşırı hava olayları, Türkiye'nin de karşı karşıya olduğu bir tehdit. Bu tür felaketler, uluslararası işbirliğinin ve erken uyarı sistemlerinin önemini artırıyor. Türkiye, bölgesel ve küresel platformlarda iklim krizine karşı ortak mücadele çağrılarını destekleyerek diplomatik etkinliğini artırabilir. Öte yandan, Nepal'deki istikrarsızlık, Güney Asya'daki dengeleri etkileyerek küresel ticaret yollarını dolaylı yoldan etkileyebilir.
