Myanmar Devlet Başkanı Min Aung Hlaing, geçtiğimiz hafta gerçekleştirdiği Hindistan ziyaretinin ardından bugün Çin'in başkenti Pekin'e ayak bastı. Beş gün sürmesi planlanan bu kritik ziyaret, Myanmar'daki askeri yönetimin uluslararası alanda yalnızlaşma çabalarına karşılık, bölgesel güçlerle ilişkilerini çeşitlendirme stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. Çin Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, ziyaretin ikili ilişkilerin güçlendirilmesi ve ortak çıkar alanlarında iş birliğinin artırılması amacı taşıdığı belirtildi.
Yatırım ve altyapı iş birliği ön planda
Min Aung Hlaing'in programında, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile resmi görüşmelerin yanı sıra Çinli yetkililerle bir dizi toplantı yer alıyor. Görüşmelerde, Çin'in Myanmar'daki büyük altyapı projeleri, özellikle de Kuşak ve Yol Girişimi kapsamındaki yatırımların masaya yatırılması bekleniyor. Çin, Myanmar'da doğalgaz boru hatları, limanlar ve özel ekonomik bölgeler gibi stratejik projelere milyarlarca dolar yatırım yapmış durumda. Bu yatırımlar, Myanmar'daki askeri yönetime uluslararası yaptırımlar altında hayati bir ekonomik destek sağlıyor.
Özellikle, Çin'in Myanmar'ın kuzeyindeki çatışmalı bölgelere yönelik arabuluculuk çabaları da gündemde. Ülkede 2021 darbesinden bu yana süren iç savaş, Çin sınırındaki etnik silahlı gruplarla ordu arasında şiddetli çatışmalara yol açmıştı. Çin, bu gruplar üzerindeki nüfuzunu kullanarak tansiyonu düşürmeye çalışıyor.
Bölgesel denklemde yeni bir sayfa mı?
Min Aung Hlaing'in Hindistan ve Çin'i kapsayan turu, Myanmar askeri yönetiminin bölgesel güçlerle ilişkilerini derinleştirme arayışını yansıtıyor. Hindistan, Myanmar ile sınır güvenliği ve enerji iş birliği konularında angaje olurken, Çin daha çok ekonomik ve altyapısal bağlarla öne çıkıyor. Bu ziyaret aynı zamanda, ASEAN'ın Myanmar krizine yönelik ortak tutumunun zayıfladığı bir dönemde, Pekin ve Yeni Delhi'nin bölgedeki nüfuz yarışını da gözler önüne seriyor. Çin, Myanmar'da istikrarı korumak ve Batı yaptırımlarını delmek için kendini bir kilit aktör olarak konumlandırırken, Hindistan da kendi çıkarlarını koruma peşinde.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Myanmar'daki askeri yönetime yönelik uluslararası baskılarda net bir tavır almamış olsa da, bu gelişme Ankara'nın Asya-Pasifik bölgesine yönelik açılım politikası açısından önem taşıyor. Çin ve Hindistan'ın Myanmar üzerindeki rekabeti, Türkiye'nin bölgeye yönelik ticari ve diplomatik hamlelerini şekillendirebilir. Özellikle, Türkiye'nin savunma sanayii ihracatı ve insani yardım faaliyetleri göz önüne alındığında, Myanmar'daki istikrarsızlığın bölgesel güvenliğe etkileri Ankara tarafından yakından izlenmeli. Ayrıca, Çin'in Kuşak ve Yol projeleri Türkiye'yi de kapsayan bir ticaret ağı oluşturduğundan, Myanmar'daki yatırımlar dolaylı yoldan Türkiye'yi etkileyebilir.
