ABD İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, uluslararası havaalanlarından gümrük memurlarını çekme planının hâlâ masada olduğunu, ancak New Jersey eyaletindeki Newark Havalimanı'nda şu an için buna gerek duymadığını açıkladı. Mullin, Pazartesi günü Dallas'ta düzenlediği basın toplantısında yaptığı açıklamada, "Planı başlatma yetkim hâlâ var ancak Newark'ta buna gerek yok" ifadelerini kullandı. Bu açıklama, Trump yönetiminin sınır güvenliği politikaları kapsamında gümrük personelinin yeniden konuşlandırılmasıyla ilgili tartışmaların sürdüğü bir dönemde geldi. Mullin'in sözleri, özellikle göçmen karşıtı sert politikalarıyla bilinen eski Başkan Donald Trump döneminde başlatılan bir uygulamanın devam edebileceğine işaret ediyor.
Gelişmenin Arka Planı
Mullin, basın toplantısında yaptığı konuşmada, Gümrük ve Sınır Koruma (CBP) memurlarının uluslararası havaalanlarından çekilmesinin teorik olarak mümkün olduğunu, ancak bunun operasyonel bir zorunluluk olmadığını vurguladı. Özellikle Newark Havalimanı'nda mevcut durumun yeterli olduğunu belirten Bakan, bu nedenle şu an için bir değişiklik yapılmasına gerek olmadığını söyledi. Bu açıklama, Trump döneminde sıkça gündeme gelen ve göçmenlikle mücadele kapsamında CBP memurlarının yeniden görevlendirilmesi planının hâlâ geçerliliğini koruduğunu gösteriyor. Mullin, planın sadece belirli durumlarda devreye sokulabileceğini, ancak şu an için böyle bir durumun söz konusu olmadığını ifade etti. Ayrıca, havaalanlarında gümrük işlemlerinin aksamaması için gerekli personel seviyesinin korunduğunu da sözlerine ekledi. Bu açıklamalar, özellikle göçmenlik politikalarında daha esnek bir yaklaşım benimseyen mevcut Biden yönetimi ile Trump yönetimi arasındaki farklılıkları da ortaya koyuyor. Mullin'in 'planı başlatma' yetkisinden bahsetmesi, aslında Kongre'nin onayı olmadan yürütme organının tek başına böyle bir kararı alabileceği anlamına geliyor. Bu durum, federal otoriteler ile yerel yönetimler arasında yetki çatışmalarına yol açabilecek potansiyel bir alan olarak değerlendiriliyor. Öte yandan, Mullin'in açıklamaları, özellikle Atlanta, Chicago ve Los Angeles gibi büyük uluslararası havaalanlarının bulunduğu kentlerde tedirginlik yaratmış durumda. Zira bu havaalanlarında gümrük işlemlerinin aksaması, hem ticari hem de yolcu trafiğini olumsuz etkileyebilir. Uzmanlar, planın uygulanması halinde havaalanlarında uzun kuyruklar oluşacağını ve bunun da ABD ekonomisine zarar verebileceğini belirtiyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Mullin'in açıklamaları, ABD'nin sınır güvenliği politikalarının havaalanlarına yansıması açısından önem taşıyor. Özellikle Trump döneminde başlatılan ve göçmen karşıtı söylemlerle desteklenen bu tür uygulamalar, ABD'nin uluslararası imajına da zarar verebiliyor. CBP memurlarının havaalanlarından çekilmesi, aslında iç güvenlik önlemlerinin bir parçası olarak sunuluyor olsa da, eleştirmenler bunun siyasi bir hamle olduğunu savunuyor. Ayrıca, bu tür bir adımın ABD'nin ticaret ortaklarıyla ilişkilerini de etkilemesi olası. Özellikle Avrupa Birliği ve Asya ülkeleri, ABD havaalanlarındaki gümrük işlemlerinin hızına ve güvenliğine bağımlı durumda. Planın uygulanması halinde, bu ülkelerden ABD'ye yapılan ihracatta gecikmeler yaşanabilir ve bu da küresel tedarik zincirlerini olumsuz etkileyebilir. Mullin'in 'Newark'ta gerek yok' ifadesi ise, ülke genelinde eşit olmayan bir uygulamanın söz konusu olabileceğine işaret ediyor. Yani, bazı havaalanlarında personel azaltılırken, bazılarında mevcut durum korunabilir. Bu da dengesiz bir gümrük hizmeti sunumuna yol açabilir. Küresel boyutta ise, bu tür politikalar ABD'nin dünya ticaretindeki rolünü sorgulatabilir ve diğer ülkelerin de benzer önlemler almasına neden olabilir. Özellikle Çin gibi rakipler, ABD'nin bu tür içe kapanmacı politikalarını eleştirerek kendi ticaret avantajlarını artırmaya çalışabilir. Ayrıca, uluslararası seyahat edenler için ABD'ye girişin daha da zorlaşması, turizm sektörünü olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle, Mullin'in açıklamaları sadece iç politika değil, aynı zamanda dış politika ve küresel ekonomi açısından da yakından izlenmeli.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'nin gümrük memurlarını havaalanlarından çekme planı, Türkiye'yi doğrudan etkilemese de küresel ticaret ve seyahat akışları üzerinden dolaylı sonuçlar doğurabilir. Türkiye, ABD ile önemli bir ticaret hacmine sahiptir ve hava kargo taşımacılığı kritik bir rol oynamaktadır. Olası bir personel azaltımı, Türkiye'den ABD'ye yapılan ihracatta gecikmelere ve maliyet artışlarına yol açabilir. Ayrıca, Türk vatandaşlarının ABD'ye seyahatlerinde gümrük işlemlerinin uzaması, turizm ve iş bağlantılarını olumsuz etkileyebilir. Türkiye, bu gelişmeyi yakından takip ederek kendi havaalanlarında benzer önlemler almayı düşünebilir veya ABD ile ikili görüşmelerde bu konuyu gündeme getirebilir.
