Hindistan Başbakanı Narendra Modi, 2026 BRICS Zirvesi'nin açılışı kapsamında Yeni Delhi'deki Bharat Mandapam Kongre Merkezi'ne geldi. Bloomberg'in aktardığı bilgiye göre, zirve devlet ve hükümet başkanlarının katılımıyla resmen başladı. Modi'nin ev sahibi lider olarak yaptığı giriş, Hindistan'ın çok kutuplu dünya düzenindeki merkezi rolünü pekiştirme çabası olarak yorumlanıyor.
Zirvenin Arka Planı ve Gündemi
BRICS, Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika'nın 2009'da kurduğu bir işbirliği platformu olarak başladı. 2024'teki genişleme dalgasıyla Mısır, Etiyopya, İran, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri de gruba katıldı. 2026 zirvesi, bu yeni üyelerin tam entegrasyonunu sağlama ve kurumsal yapıyı güçlendirme hedefi taşıyor. Hindistan'ın dönem başkanlığında düzenlenen zirve, küresel ekonomik yönetişim reformu, yerel para birimleriyle ticaretin artırılması ve kalkınma bankasının sermaye yapısının genişletilmesi gibi başlıkları ele alıyor.
Bharat Mandapam, Hindistan'ın ev sahipliği yaptığı büyük uluslararası etkinliklere ev sahipliği yapan modern bir tesis. Zirve, pandemi sonrası dönemde yüz yüze yapılan en kapsamlı BRICS toplantılarından biri olma özelliği taşıyor. Katılımcı ülkelerin liderlerinin yanı sıra çok sayıda iş insanı ve akademisyen de etkinlikte yer alıyor.
Küresel ve Bölgesel Boyut
BRICS ülkeleri, küresel GSYH'nin yaklaşık yüzde 26'sını ve dünya nüfusunun yüzde 42'sini temsil ediyor. Genişlemenin ardından bu oranların daha da artması bekleniyor. Zirvenin ana temalarından biri, Batı merkezli finansal mimariye alternatif arayışları. Özellikle Rusya-Ukrayna savaşı sonrası uygulanan yaptırımlar, BRICS ülkeleri arasında dolar bağımlılığını azaltma yönünde tartışmaları hızlandırdı. Hindistan, stratejik özerkliğini koruyarak hem Batı hem de Doğu ile dengeli ilişkiler yürütmeye çalışıyor.
Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in zirveye katılımı, Batı başkentlerinde dikkatle izleniyor. ABD ve AB, BRICS'in Batı karşıtı bir blok haline gelmemesi için diplomatik temaslarını sürdürüyor. Hindistan'ın ev sahipliği, grubun aşırı politize olmasını engelleyerek ekonomik işbirliğine odaklanmasını sağlayabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, 2013'ten bu yana BRICS ile diyalog mekanizmalarına ilgi gösteriyor ancak tam üyelik başvurusu bulunmuyor. 2026 zirvesi, Türkiye'nin çok kutuplu dış politikasında BRICS'i bir denge unsuru olarak görüp görmeyeceği açısından önemli. Hindistan'ın dönem başkanlığı, Türkiye ile benzer şekilde stratejik özerklik vurgusu yapan bir aktörün liderliğinde geçmesi, Ankara için işbirliği kapılarını aralayabilir. Özellikle enerji, ticaret ve yerel para birimleriyle ödeme sistemleri konularında Türkiye'nin BRICS üyeleriyle angajmanı artabilir. Ancak Türkiye'nin NATO üyeliği ve AB ile ilişkileri, olası bir yakınlaşmanın sınırlarını belirleyecek. Zirvede alınacak kararlar, Türk ekonomisi için alternatif finansman ve pazar arayışlarında yeni seçenekler sunabilir.
