Bosna Savaşı'nda işlediği suçlar nedeniyle müebbet hapis cezası alan Sırp general Ratko Mladić'in cenazesine binlerce kişi katıldı. Sırbistan hükümetinden bazı bakanların da katıldığı tören, Avrupa Birliği'nin (AB) uyarılarına rağmen gerçekleşti. Mladić'in tabutu Sırp bayrağına sarılı ve madalyaları sergilenir şekilde defnedildi. AB, savaş suçlularının yüceltilmesinin "AB'de veya AB aday ülkelerinde yeri olmadığını" açıkladı.
Mladić'in Cenazesi: Milliyetçi Gösteriye Dönüştü
1995 yılında Srebrenitsa'da yaklaşık 8 bin Boşnak erkeğin katledilmesinden sorumlu tutulan Ratko Mladić, 2017'de Uluslararası Ceza Mahkemesi tarafından soykırım, savaş suçları ve insanlığa karşı suçlardan mahkum edilmişti. Ömrünün sonuna kadar hapiste kalmasına karar verilen Mladić, geçtiğimiz günlerde cezaevinde hayatını kaybetti. Cenazesi, Sırbistan'ın başkenti Belgrad yakınlarındaki bir mezarlıkta toprağa verildi. Törene Sırbistan hükümetinden en az iki bakan katıldı. Daha önce yetkililer, görevdeki hiçbir yetkilinin törende bulunmayacağına dair güvence vermişti. Ancak Sırp basınına yansıyan görüntülerde bakanların tabutun başında yer aldığı görüldü. Mladić'in tabutu, Sırp ulusal bayrağına sarılı olarak taşındı ve generalin madalyaları tabutun üzerine yerleştirildi.
AB'den Reaksiyon: "Savaş Suçlularının Yüceltilmesi Kabul Edilemez"
Avrupa Birliği, cenaze törenine ilişkin yaptığı açıklamada, savaş suçlularının yüceltilmesinin kesinlikle kabul edilemez olduğunu vurguladı. AB sözcüsü, "Savaş suçlarından mahkum edilmiş kişilerin yüceltilmesinin AB'de veya AB'ye aday ülkelerde yeri yoktur" ifadelerini kullandı. Sırbistan'ın AB'ye katılım müzakereleri sürecinde olduğu hatırlatılırken, bu tür eylemlerin Birlik değerleriyle bağdaşmadığı belirtildi. AB, Sırbistan'dan savaş suçlarını kınama ve mağdurların haklarını koruma konusunda daha fazla çaba göstermesini bekliyor.
Balkanlar'da Gerilim Artıyor
Mladić'in cenazesi, Balkanlar'da halen devam eden etnik gerginliklerin bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Bosna-Hersek'teki Boşnak ve Hırvat toplumları, törenin bir provokasyon olduğunu savunuyor. Srebrenitsa anneleri, Mladić'in askeri törenle gömülmesinin acılarını yeniden alevlendirdiğini dile getirdi. Öte yandan Sırbistan'da aşırı milliyetçi gruplar, Mladić'i "kahraman" olarak nitelendirmeye devam ediyor. Bu durum, bölgede kalıcı barış ve uzlaşma çabalarını zora sokuyor. Uluslararası toplum, Batı Balkanlar'da istikrarın korunması için taraflara itidal çağrısı yapıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Balkanlar'da istikrar ve uzlaşının sağlanmasına önem veren bir ülke olarak, savaş suçlularının yüceltilmesinin bölgesel barışa zarar verdiğini savunuyor. Srebrenitsa soykırımını tanıyan ve mağdurların yanında yer alan Türkiye, Sırbistan ile ilişkilerini dengede tutmaya çalışıyor. Ancak Mladić'in cenazesinin bir milliyetçi gösteriye dönüşmesi, Bosna-Hersek'teki Boşnak halk nezdinde Türkiye'nin tutumunu daha da önemli kılıyor. Türkiye, AB'nin aday ülke Sırbistan'a yönelik uyarılarını desteklerken, bölgede etnik gerilimin tırmanmasını engellemek için diplomatik çabalarını sürdürüyor.