İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, 2027 yılında yapılması planlanan genel seçimlere hazırlanırken, ABD Başkanı Donald Trump yönetimiyle yakın ilişki kurma stratejisi iç siyasette giderek daha fazla eleştiri odağı haline geliyor. Muhalefet partileri ve bazı siyasi analistler, Meloni'nin Trump yönetimini memnun etmek amacıyla askeri harcamaları artırmaya öncelik vermesinin, İtalya'nın sosyal harcamaları ve ekonomik istikrarı pahasına büyük bir stratejik hata olduğunu savunuyor. Meloni hükümeti, NATO'nun GSYİH'nın yüzde 2'si olan savunma harcaması hedefini karşılamak için bütçede önemli kesintiler yapmayı planlarken, muhalefet bu adımın ülkenin iç dinamiklerini olumsuz etkileyeceğini dile getiriyor.
Askeri harcamalar mı, sosyal refah mı?
Meloni'nin stratejisi, özellikle merkez sol Partito Democratico (PD) ve Beş Yıldız Hareketi (M5S) tarafından sert bir dille eleştiriliyor. PD lideri Elly Schlein, yaptığı açıklamada, "Başbakan, ABD'nin taleplerine boyun eğerek İtalyan halkının refahını feda ediyor. Bu politika, sağlık, eğitim ve altyapı gibi temel kamu hizmetlerine ayrılan kaynakların azalmasına yol açacak" ifadelerini kullandı. M5S lideri Giuseppe Conte ise, Meloni'nin ABD'ye bağımlılığı artırdığını belirterek, "İtalya, kendi çıkarlarını ve Avrupa'nın bağımsızlığını korumalı. Trump'a yaranma çabası, ülkemizi uluslararası arenada zayıflatıyor" dedi.
Öte yandan, Meloni hükümetinin askeri harcamaları artırma kararı, sadece muhalefet tarafından değil, aynı zamanda iktidar ortağı aşırı sağcı Lig partisi içinde de tartışmalara neden oluyor. Lig lideri Matteo Salvini, geçmişte Trump'la yakın ilişkileriyle bilinse de, parti içindeki bazı isimler savunma bütçesindeki artışın İtalya'nın ekonomik kırılganlığını derinleştirebileceğinden endişe ediyor.
Avrupa'da yalnızlaşma riski
Meloni'nin Trump yönetimiyle kurduğu yakın ilişki, sadece iç politikada değil, Avrupa Birliği nezdinde de eleştirilere yol açıyor. Birçok AB üyesi ülke, Trump'ın ticaret tarifeleri ve NATO'nun geleceğine yönelik belirsizlikleri nedeniyle Washington'a mesafeli dururken, Meloni'nin bu politikası İtalya'yı Avrupa içinde yalnızlaştırma riski taşıyor. Brüksel'deki diplomatik kaynaklar, İtalya'nın AB'nin ortak savunma politikalarına daha fazla entegre olması gerektiğini, aksi takdirde Atlantik ötesi ilişkilerde dengeyi kaybedeceğini vurguluyor.
Uzmanlar, Meloni'nin Trump'a yakın durma stratejisinin kısa vadede dış politika kazanımları sağlasa da, orta ve uzun vadede İtalya'nın Avrupa içindeki etkisini azaltacağı görüşünde. Roma merkezli bir düşünce kuruluşunun analizine göre, İtalya'nın savunma harcamalarını artırması, AB'nin ortak savunma bütçesine katkısını azaltabilir ve ülkeyi AB projelerinden uzaklaştırabilir.
Ekonomik dengeler ve kamuoyu tepkisi
Meloni hükümetinin askeri harcamaları artırma kararı, İtalya'nın zaten kırılgan olan ekonomik dengelerini daha da sarsabilir. Ülke, yüksek kamu borcu ve yavaşlayan büyüme ile mücadele ederken, savunma harcamalarındaki artışın bütçe açığını genişletmesinden endişe ediliyor. Kamuoyu araştırmaları, İtalyan halkının büyük bir kısmının sosyal harcamaların korunmasını savunma harcamalarına tercih ettiğini gösteriyor. Bir ankete göre, katılımcıların yüzde 62'si hükümetin sağlık ve eğitime daha fazla kaynak ayırması gerektiğini düşünüyor.
Muhalefet, bu durumu seçim öncesinde Meloni'ye karşı bir koz olarak kullanmaya hazırlanıyor. Schlein, "Meloni'nin Trump hayranlığı, İtalyan ailelerinin sofrasındaki ekmeği çalıyor" diyerek, hükümetin önceliklerini sorguluyor. Meloni ise, ulusal güvenliğin her şeyin üstünde olduğunu savunarak, "İtalya'nın savunmasını güçlendirmek, onu daha güvenli ve daha saygın bir ülke yapacaktır. Bu, uzun vadede ekonomik büyümemize de katkı sağlayacak" şeklinde yanıt veriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İtalya'nın askeri harcamalarını artırma ve ABD ile yakın ilişki kurma çabaları, Türkiye'nin NATO içindeki konumunu ve Akdeniz'deki güç dengelerini etkileyebilir. Türkiye, NATO'nun en büyük ikinci ordusuna sahip ülkesi olarak, İtalya'nın artan askeri kapasitesinin Doğu Akdeniz'deki enerji kaynakları ve deniz yetki alanları konusunda yeni bir rekabet unsuru yaratabileceğini izliyor. Ayrıca, Meloni'nin Trump yönetimine yakınlaşması, ABD'nin Türkiye'ye yönelik politikalarında İtalya'yı bir koz olarak kullanma riskini doğurabilir. Türkiye'nin Libya ve Doğu Akdeniz'deki çıkarları göz önüne alındığında, İtalya'nın savunma harcamalarındaki artış, bölgesel güvenlik dinamiklerini yeniden şekillendirebilir. Bu nedenle Ankara'nın gelişmeleri yakından takip etmesi ve NATO içinde diplomatik inisiyatif alması stratejik bir önem taşıyor.
