Massachusetts eyalet Temsilciler Meclisi, geç dönem kürtaj erişimindeki kısıtlamaları hafifleten bir yasa tasarısını Çarşamba günü 119-33 oyla kabul etti. Demokrat Partili Meclis Başkanı Ronald Mariano tarafından yapılan açıklamaya göre, H.5595 numaralı tasarı şimdi eyalet Senatosu'na gönderilecek. Senato'dan geçmesi halinde, 24 haftadan sonraki kürtajlara izin verilecek ve mevcut yasal engeller kaldırılacak. Tasarı, özellikle fetüsün anne rahmi dışında yaşayamayacağı durumlarda veya annenin sağlığının tehdit altında olduğu vakalarda geç dönem kürtajı kolaylaştırmayı hedefliyor. Muhafazakar gruplar sert tepki gösterirken, kadın hakları savunucuları kararı memnuniyetle karşıladı.
Yasanın arka planı ve içeriği
Massachusetts'te şu anda 24 haftadan sonra kürtaj, sadece annenin hayatı tehlikedeyse veya fetüste ölümcül bir anomali varsa yapılabiliyor. Yeni tasarı, bu sınırlamayı kaldırarak doktorun takdirine bırakıyor. Ayrıca, 18 yaş altındaki gebeler için ebeveyn izni şartı da esnetiliyor. Tasarı, 2020'de kabul edilen ve 24 hafta sınırını koruyan Roe Yasası'nın ardından gelen bir düzenleme olarak görülüyor. Mariano, "Kadınların kendi bedenleri üzerinde karar verme hakkını güçlendirmek için bu adımı atıyoruz" dedi. Ancak tasarı, Cumhuriyetçi milletvekillerinin yoğun eleştirilerine maruz kaldı. Cumhuriyetçi Temsilci John Gannon, "Bu yasa, geç dönem kürtajları normalleştirerek etik dışı uygulamaların önünü açıyor" ifadelerini kullandı. Tasarının Senato'da da kabul edilmesi halinde, Vali Maura Healey'in imzasıyla yürürlüğe girmesi bekleniyor. Healey daha önce konuyla ilgili destek sinyali vermişti.
Ulusal ve uluslararası yankılar
Massachusetts'teki bu gelişme, ABD genelinde kürtaj hakları konusunda yaşanan kutuplaşmanın bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Özellikle Yüksek Mahkeme'nin 2022'de Roe v. Wade kararını bozmasının ardından birçok eyalet kürtaj kısıtlamalarını artırırken, Massachusetts gibi liberal eyaletler ise tam tersi bir yön izliyor. Uzmanlar, bu yasanın diğer eyaletlerdeki benzer çabalara örnek teşkil edebileceğini belirtiyor. Öte yandan, uluslararası alanda da konu yankı buldu. Birleşmiş Milletler Kadın Birimi, kadın sağlığına yönelik bu tür adımları memnuniyetle karşılarken, Vatikan ve bazı muhafazakar hükümetler tepki gösterdi. Avrupa Birliği'nden yapılan açıklamada, "Kadınların üreme hakları temel insan haklarıdır" denildi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Massachusetts'teki bu gelişme, Türkiye'deki kürtaj tartışmalarına doğrudan bir etki yapmasa da, küresel bağlamda kadın hakları ve üreme sağlığı konusundaki dengeleri yansıtması açısından önem taşıyor. Türkiye'de kürtaj 1983'ten beri 10 haftaya kadar yasal, ancak son yıllarda erişimde kısıtlamalar ve sağlık personelinin vicdani ret hakkı gibi konular tartışılıyor. ABD'deki bu liberal adım, Türkiye'deki muhafazakar çevrelerde endişeyle karşılanabilir; ancak kadın örgütleri, Türkiye'de de benzer düzenlemelerin yapılması gerektiğini savunuyor. Özellikle zorunlu gebelik sonlandırmaları ve tecavüz gibi vakalarda geç dönem kürtajın serbest bırakılması, Türkiye'deki mevcut yasal çerçevenin yetersiz kaldığı alanlara dikkat çekiyor.
