Kanada Başbakanı Mark Carney, Avrupa'ya gerçekleştirdiği ziyaretle, ABD Başkanı Donald Trump'ın ekonomi politikalarına karşı Kanada'nın ekonomik bağımlılığını azaltmayı ve ticaret ortaklıklarını çeşitlendirmeyi hedefliyor. Carney'nin bu girişimi, Kanada'nın en büyük ticaret ortağı olan ABD ile ilişkilerin yeniden şekillendiği bir dönemde, ülkenin ekonomik egemenliğini güçlendirme çabası olarak öne çıkıyor.
Avrupa Ziyaretinin Arka Planı
Mark Carney, 2025 yılında göreve gelmesinin ardından ilk büyük yurtdışı ziyaretini Avrupa'ya yaptı. Ziyaretin ana eksenini, Avrupa Birliği ülkeleriyle ticaret ve yatırım anlaşmalarının güçlendirilmesi oluşturdu. Carney, Almanya, Fransa ve Belçika'da üst düzey yetkililerle bir araya gelerek, Kanada'nın enerji, teknoloji ve kritik madenler alanlarındaki işbirliği potansiyelini masaya yatırdı.
Bu ziyaret, Kanada'nın uzun süredir devam eden ABD'ye olan aşırı bağımlılığını dengeleme stratejisinin bir parçası olarak görülüyor. Kanada'nın ihracatının yaklaşık %75'i ABD'ye yapılıyor. Ancak Trump yönetiminin uygulamaya koyduğu korumacı politikalar, Kanada ekonomisi üzerinde ciddi bir baskı oluşturuyor. Carney, bu baskıyı hafifletmek için Avrupa pazarına daha fazla yönelmeyi planlıyor.
Carney'nin Avrupa temaslarında öne çıkan başlıklar arasında, Kanada'nın hidrojen ve yenilenebilir enerji ihracatını artırmak, Avrupalı şirketlerin Kanada'daki kritik maden yatırımlarını teşvik etmek ve serbest ticaret anlaşmalarının kapsamını genişletmek yer alıyor. Ayrıca, Carney'in Avrupa'daki görüşmelerinde, ortak bir iklim ve sanayi politikası oluşturma konusunda da mutabakat sağlandığı belirtiliyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Kanada'nın ekonomik yönelimini değiştirme çabası, sadece ikili ilişkilerle sınırlı değil. Bu hamle, küresel ticaret dengeleri açısından da önemli sonuçlar doğurabilir. Trump'ın "Önce Amerika" politikası, Kanada gibi geleneksel müttefikleri alternatif pazarlar aramaya itiyor. Bu durum, ABD'nin Kuzey Amerika'daki ekonomik hegemonyasını zayıflatırken, Avrupa Birliği ile Kanada arasındaki bağları güçlendirebilir.
Öte yandan, Kanada'nın Avrupa'ya yönelmesi, Çin'in de bölgedeki etkisini artırma çabalarıyla aynı döneme denk geliyor. Kanada, Çin ile ilişkilerinde insan hakları ve güvenlik endişeleri nedeniyle mesafeli dururken, Avrupa ile kurduğu yeni ortaklıklarla hem ekonomik hem de stratejik bir denge kurmayı amaçlıyor.
Uzmanlar, Carney'nin girişiminin kısa vadede somut sonuçlar üretmesinin zor olduğunu, ancak uzun vadede Kanada ekonomisinin çeşitlendirilmesi açısından kritik bir adım olduğunu belirtiyor. Avrupa Birliği'nin de Kanada ile ticaretini artırma yönünde istekli olduğu, özellikle enerji arz güvenliği ve yeşil dönüşüm alanlarında işbirliği potansiyelinin yüksek olduğu ifade ediliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kanada'nın Avrupa ile ekonomik ortaklıklarını derinleştirme çabası, Türkiye için dolaylı da olsa önemli fırsatlar barındırıyor. Türkiye, Avrupa Birliği ile Gümrük Birliği üyesi olarak, Kanada ile AB arasındaki olası bir serbest ticaret anlaşmasından olumlu etkilenebilir. Ayrıca, Kanada'nın kritik madenler ve enerji alanında Avrupa'ya yönelmesi, Türkiye'nin enerji koridoru rolünü güçlendirebilir. Öte yandan, ABD'nin korumacı politikaları karşısında Kanada'nın alternatif arayışı, Türkiye'nin de benzer bir strateji izlemesi için örnek teşkil edebilir. Türk dış politikası açısından, Kanada ile ilişkilerin güçlenmesi, NATO içindeki işbirliğini de olumlu etkileyebilir.
