Fransız aşırı sağının sembol ismi Marine Le Pen, Salı günü Fransız mahkemelerinin kamu fonlarını zimmetine geçirme suçundan suçlu bulması ve 2027 cumhurbaşkanlığı seçimlerine katılmasını engellemesi halinde 40 yıllık siyasi kariyerinin sonuna gelebilir. Fransa 24, Le Pen'in ülkede nasıl öne çıktığına ve başkanlık hırslarının nasıl sekteye uğradığına yakından bakıyor. Paris'te görülen davada, Le Pen ve partisi Ulusal Birlik'in (RN) Avrupa Parlamentosu'ndan haksız yere milyonlarca euro aldığı iddia ediliyor. Savcılar, Le Pen'in bu fonları parti giderlerini karşılamak için kullandığını ve bunun AB yasalarına aykırı olduğunu öne sürüyor. Kararın, Le Pen'in siyasi kariyerini sonlandırmasının yanı sıra Fransız siyasetinde de önemli bir deprem yaratması bekleniyor.
Siyasi Yükseliş ve Başkanlık Hırsları
Marine Le Pen, babası Jean-Marie Le Pen'in 1972'de kurduğu Ulusal Cephe'nin (FN) başına 2011'de geçtiğinden beri partiyi aşırı sağın gölgesinden çıkarıp kitlesel bir harekete dönüştürmeyi başardı. Göçmenlik karşıtı, AB şüphecisi ve Fransız egemenliğini savunan söylemiyle özellikle kırsal kesimde ve işçi sınıfı arasında güçlü bir taban oluşturdu. 2017 ve 2022 cumhurbaşkanlığı seçimlerinde ikinci tura kalan Le Pen, her iki seçimde de Emmanuel Macron'a yenilse de oy oranını sürekli artırdı. 2022'de yüzde 41,5 oy alan Le Pen, 2027 için en güçlü adaylardan biri olarak görülüyordu. Ancak bu dava, onun başkanlık hayallerine son verme potansiyeli taşıyor.
Le Pen'in yükselişi, Fransız siyasetindeki geleneksel sağ ve sol partilerin zayıflamasıyla aynı döneme denk geldi. Cumhuriyetçiler ve Sosyalist Parti'nin oy oranları düşerken, Le Pen'in partisi Ulusal Birlik (2022'de yeniden adlandırıldı) üçüncü bir kutup olarak belirdi. Le Pen, partisini daha ana akım bir görünüme kavuşturmak için ırkçı ve anti-Semitik söylemleri törpüledi, hatta parti adını değiştirdi. Bu strateji, partinin oy tabanını genişletmesine yardımcı oldu. Ancak kamu fonlarını zimmetine geçirme suçlaması, Le Pen'in 'temiz siyaset' imajına ağır bir darbe vurdu.
Dava ve Olası Sonuçları
Davanın merkezinde, Ulusal Birlik'in Avrupa Parlamentosu'ndan aldığı yaklaşık 7 milyon euro bulunuyor. Savcılar, bu fonların parti personelinin maaşları ve diğer giderler için kullanıldığını, oysa AB kurallarına göre sadece AP ile ilgili işlerde kullanılması gerektiğini savunuyor. Le Pen ve 24 parti yetkilisi, 2016 yılından bu yana soruşturma altında. Mahkeme, Salı günü kararını açıklayacak. Le Pen suçlu bulunursa, en fazla 10 yıl hapis ve 1 milyon euro para cezasının yanı sıra 5 yıl süreyle kamu görevinden yasaklanma cezası alabilir. Bu yasak, 2027 cumhurbaşkanlığı seçimlerine katılmasını engelleyebilir. Le Pen, tüm suçlamaları reddediyor ve davayı siyasi bir komplo olarak nitelendiriyor.
Dava, Fransa'nın yanı sıra tüm Avrupa'da aşırı sağın yargılanması açısından emsal teşkil edebilir. Le Pen'in partisi, Avrupa Parlamentosu'nda Kimlik ve Demokrasi grubunun bir parçası. Bu grup, İtalya'nın Kuzey Ligi, Almanya'nın AfD'si gibi partileri içeriyor. Le Pen'in düşüşü, Avrupa aşırı sağ hareketini de zayıflatabilir. Ancak Le Pen'in mağduriyet söylemi, tabanını daha da konsolide etme potansiyeli taşıyor. Karar ne olursa olsun, Fransız siyasetinde yeni bir dönemin başlangıcı olabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Marine Le Pen'in siyasi kariyerinin sona ermesi, Türkiye'nin AB ile ilişkileri açısından dolaylı bir önem taşıyor. Le Pen, uzun süredir Türkiye'nin AB üyeliğine karşı çıkan bir isimdi. Onun siyasetten çekilmesi, Avrupa aşırı sağının Türkiye karşıtı söylemini bir miktar zayıflatabilir. Ancak Le Pen'in halefi olarak görülen Jordan Bardella'nın da benzer bir çizgide olması, Türkiye-AB ilişkilerinde köklü bir değişiklik beklenmemesi gerektiğini gösteriyor. Küresel ölçekte ise, Le Pen'in düşüşü, Avrupa'da aşırı sağın yükselişinin yargı kararlarıyla durdurulabileceğine dair bir sinyal olarak okunabilir. Türkiye, tıpkı AB gibi, bu tür dönüşümlerden etkilenebilecek bir coğrafyada yer alıyor; ancak doğrudan bir etki söz konusu değil.
