Mali'nin kuzeydoğusundaki Menaka kentinde bir askeri üsse düzenlenen saldırıda hayatını kaybeden asker sayısının 54'e yükseldiği bildirildi. Mali Silahlı Kuvvetleri, saldırıda yaşamını yitirenlerin olay yerinde defnedildiğini ve dokuz yaralının kurtarılarak Menaka kentine tahliye edildiğini açıkladı. Saldırının sorumluluğunu henüz üstlenen olmadı.
Saldırının Arka Planı ve Ayrıntılar
Saldırı, Mali'nin kuzeydoğusunda, Nijer sınırına yakın stratejik bir konumda bulunan Menaka kentindeki askeri üsse düzenlendi. Yetkililer, saldırının ne zaman gerçekleştiğine dair net bir bilgi vermezken, olayın ardından bölgeye takviye birlikler sevk edildiği öğrenildi. Askeri kaynaklar, saldırganların üsse silahlı araçlarla ve ağır silahlarla saldırdığını, çatışmanın saatler sürdüğünü belirtiyor.
Mali, 2012'den bu yana kuzey bölgelerinde cihatçı gruplarla ve ayrılıkçı Tuareg isyancılarla mücadele ediyor. Ülkenin kuzeyi ve orta kesimleri, El Kaide bağlantılı gruplar ve IŞİD'in Sahel kolu tarafından sık sık hedef alınıyor. Menaka bölgesi, özellikle 2020'den itibaren artan saldırılara sahne oluyor. Bu son saldırı, Mali ordusunun bölgedeki kontrolünü sağlama çabalarına rağmen güvenlik açığının sürdüğünü gösteriyor.
Mali hükümeti, saldırıyı kınayarak ulusal yas ilan etmedi ancak ordunun morali yüksek tutulmaya çalışılıyor. Devlet televizyonu, saldırının ardından bölgede geniş çaplı bir operasyon başlatıldığını duyurdu. Ancak bağımsız kaynaklar, ordu içindeki iletişim eksikliği ve istihbarat zafiyetinin bu tür saldırıları kolaylaştırdığına dikkat çekiyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Sahel bölgesi, son yıllarda artan istikrarsızlıkla küresel güvenlik gündeminde önemli bir yer tutuyor. Mali, Burkina Faso ve Nijer'de orduların yönetime el koyması, Batılı güçlerin bölgedeki etkisini azaltırken Rusya'nın özel askeri şirketi Wagner'in etkisini artırdı. Fransa'nın 2022'de askerlerini çekmesinin ardından Mali, Rusya ile güvenlik işbirliğini güçlendirdi. Ancak bu işbirliğine rağmen saldırıların devam etmesi, Moskova'nın bölgedeki etkinliği konusunda soru işaretleri yaratıyor.
Birleşmiş Milletler, saldırıyı kınayarak sivillerin korunması çağrısında bulundu. BM Güvenlik Konseyi, Sahel'deki güvenlik durumunu görüşmek üzere önümüzdeki günlerde toplanabilir. ABD ve Avrupa Birliği, bölgedeki cihatçı grupların yükselişinden endişe duyduklarını belirtirken, Mali hükümetine istikrar çağrısı yapıyor. Ancak Batılı ülkelerin Mali ile ilişkileri, askeri darbeler ve insan hakları ihlalleri nedeniyle gergin.
Enerji ve madencilik açısından zengin olan Sahel, aynı zamanda göç yollarının kesişim noktasında. Bölgedeki istikrarsızlık, Avrupa'ya yönelik düzensiz göçü ve silah kaçakçılığını artırıyor. Son saldırı, bölgesel güvenlik mimarisinin ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha ortaya koydu.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, son yıllarda Afrika'da etkinliğini artırırken Sahel bölgesiyle de ilişkilerini geliştiriyor. Mali, Türkiye'nin Afrika açılımında önemli bir ortak. Ancak bölgedeki güvenlik sorunu, Türk yatırımları ve insani yardım faaliyetleri için risk oluşturuyor. Türkiye'nin bölgedeki istikrarsızlık, enerji arz güvenliği ve göç dalgaları üzerinden dolaylı etkileri olabilir. Ayrıca Türkiye'nin Rusya ile denge politikası, Mali'de Wagner'in varlığı bağlamında dikkatle izlenmeli. Ankara'nın bölgeye yönelik insani diplomasi ve kalkınma yardımları, uzun vadede etkisini koruyabilir.
