Macaristan hükümeti, 5 Haziran'dan itibaren Filipinler, Gürcistan ve Ermenistan vatandaşlarına işçi vizesi vermeyi durduracağını açıkladı. Hükümet sözcüsü, kararın misafir işçi girişini düzenlemeye yönelik ilk adım olduğunu belirtti. Bu üç ülke, Macaristan'ın son yıllarda en fazla işçi aldığı kaynaklar arasında yer alıyor. Karar, özellikle Filipinli işçilerin yoğun olduğu sağlık ve hizmet sektörlerinde endişeyle karşılandı.
Gelişmenin arka planı
Macaristan, artan iş gücü ihtiyacını karşılamak için 2020'lerin başından itibaren Asya ve Kafkas ülkelerinden işçi kabulüne hız vermişti. Özellikle Filipinler, sağlık sektöründe; Gürcistan ve Ermenistan ise inşaat ve tarım alanlarında önemli bir iş gücü kaynağı haline gelmişti. Ancak hükümet, yerel işsizlik oranlarındaki artış ve kamuoyundaki göçmen karşıtı söylemlerin baskısıyla bu politikayı gözden geçirmeye başladı. Sözcü, kararın geçici olduğunu ve sadece belirtilen ülkeleri kapsadığını, diğer ülkelerden vize başvurularının normal şekilde işleme alınacağını ifade etti.
Uzmanlar, kararın Macaristan'ın AB içindeki iş gücü hareketliliğine de etki edebileceğini belirtiyor. Macaristan, AB üyesi olarak diğer üye ülkelerden işçi kabulünde serbest, ancak üçüncü ülkelerden gelen işçilere yönelik bu tür kısıtlamalar, AB'nin ortak göç politikasıyla uyumlu olup olmadığı tartışmalarını da beraberinde getiriyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Karar, Orta Avrupa'daki iş gücü piyasaları açısından önemli bir sinyal. Macaristan gibi iş gücü sıkıntısı çeken ülkeler, pandemi sonrası toparlanma sürecinde yabancı işçilere bağımlı hale gelmişti. Ancak artan milliyetçilik ve göçmen karşıtı siyaset, bu ülkeleri daha seçici olmaya yönlendiriyor. Filipinler, Gürcistan ve Ermenistan, söz konusu ülkelerin ekonomileri için önemli bir döviz kaynağı olan işçi dövizleri nedeniyle bu karardan olumsuz etkilenecek. Özellikle Filipinler, her yıl milyarlarca dolar işçi dövizi geliri elde ediyor ve bu karar, Filipinli işçilerin Avrupa'daki diğer pazarlara yönelmesine neden olabilir.
Öte yandan, Macaristan'ın bu adımı, AB'nin göç politikalarında benzer kısıtlamalara yol açabilecek bir emsal teşkil edebilir. Polonya ve Çekya gibi benzer iş gücü ihtiyacı olan ülkeler de Macaristan'ı yakından izliyor. Bölgesel düzeyde, Orta Avrupa'daki iş gücü piyasalarının yeniden şekillenmesi bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Macaristan'ın bu kararından doğrudan etkilenmese de, bölgesel bir perspektiften değerlendirildiğinde, Avrupa'nın iş gücü politikalarındaki kısıtlayıcı eğilimler Türkiye'yi de ilgilendiriyor. Türkiye, AB ile Gümrük Birliği ve vize serbestisi müzakereleri yürütüyor; benzer kısıtlamaların Türk işçilerine de uygulanması riski bulunuyor. Ayrıca, Macaristan'ın Ermenistan'a yönelik bu adımı, Güney Kafkasya'daki dengeleri etkileyebilir; Türkiye'nin bölgeyle ticari ve diplomatik ilişkileri açısından takip edilmesi gereken bir gelişme.
