Brent petrolün varil fiyatı, Lübnan'da İsrail ile Hizbullah arasında başlayan yoğun çatışmalar ve Hürmüz Boğazı'ndaki petrol ve LNG tankeri geçişlerinin hala yavaş seyretmesiyle birlikte yeniden yükselişe geçti. Petrol ve doğalgaz tankerlerinin stratejik su yolundan geçişinin normale dönmemesi, arz endişelerini körüklerken, bölgedeki jeopolitik gerilimler enerji piyasalarını tedirgin etmeye devam ediyor.
Lübnan'da Tırmanan Şiddet ve Petrol Piyasalarına Etkisi
Lübnan'ın güney sınırında İsrail güçleri ile Hizbullah militanları arasında son günlerde şiddetlenen çatışmalar, bölgede geniş çaplı bir savaş endişesini beraberinde getirdi. İsrail'in hava saldırıları ve Hizbullah'ın roket atışları, sivil kayıplara ve altyapı hasarlarına yol açarken, uluslararası toplum taraflara itidal çağrısı yapıyor. Lübnan hükümeti, İsrail'in egemenliğini ihlal ettiğini belirterek Birleşmiş Milletler'e başvurdu. Çatışmaların doğrudan petrol üreticisi ülkelerde olmamasına rağmen, Ortadoğu'daki herhangi bir istikrarsızlık, küresel petrol arzına yönelik risk primini artırıyor. Piyasalar, çatışmanın İran'ı da içine çekebilecek bir bölgesel savaşa dönüşmesinden endişe duyuyor. İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki olası etkisi, zaten sıkışık olan tanker trafiğini daha da karmaşık hale getirebilir.
Hürmüz Boğazı'nda Tanker Trafiği Henüz Normale Dönmedi
Geçtiğimiz haftalarda İran'ın uluslararası sularda gerçekleştirdiği tanker durdurma operasyonları ve buna bağlı olarak artan deniz güvenliği önlemleri, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapan petrol ve LNG tankerlerinin sayısında belirgin bir düşüşe neden olmuştu. Boğaz, küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği kritik bir geçiş noktası. ABD liderliğindeki deniz koalisyonu, güvenli geçişi sağlamak için devriyeleri artırsa da, tanker sahipleri ve sigorta şirketleri riskleri yeniden değerlendiriyor. Bazı nakliye şirketleri, alternatif rotalar kullanmayı veya geçişler için ek prim talep etmeyi değerlendiriyor. Bu durum, küresel petrol arzında daralmaya ve fiyatların yukarı yönlü hareket etmesine neden oluyor. Brent petrol, hafta başında 90 doların altına geriledikten sonra, yaşanan gelişmelerle birlikte 93 dolar seviyesine kadar yükseldi. Analistler, fiyatların önümüzdeki günlerde jeopolitik gelişmelere bağlı olarak oynaklığını sürdüreceğini tahmin ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişmeler, Türkiye'nin enerji ithalat faturasını doğrudan etkiliyor. Petrol fiyatlarındaki her 10 dolarlık artış, Türkiye'nin cari açığına yaklaşık 5 milyar dolar ek yük getiriyor. Ayrıca, Türkiye'nin akaryakıt ve doğalgazda dışa bağımlılığı göz önüne alındığında, Lübnan'daki çatışmalar ve Hürmüz Boğazı'ndaki tıkanıklık, enerji arz güvenliği açısından risk oluşturuyor. Türkiye, İran'dan doğalgaz ithal etmese de, Katar ve diğer Körfez ülkelerinden LNG tedarikinde Hürmüz Boğazı'nın kritik önemi var. Ankara, bölgedeki gerilimin düşürülmesi için diplomatik girişimlerini sürdürüyor, ancak kısa vadede fiyat baskısının devam etmesi bekleniyor.
