Louisiana Başsavcısı Liz Murrill (R), New Orleans'taki yetkililere yönelik tehditler savurduğu iddiasıyla bir büyük jüri tarafından suçlandı. Eski Yargıç Laurie White, Perşembe günü yaptığı açıklamada, “Büyük jüri iddianameyi kabul etti, artık bu bir ceza davasıdır” dedi. White, Murrill'in New Orleans Belediye Başkanı LaToya Cantrell ve diğer yetkililere yönelik sözlü saldırıları ve tehditleriyle ilgili olarak altı aydır süren bir soruşturmanın ardından bu kararın alındığını belirtti. İddianame, Murrill'in kamu görevini kötüye kullanma ve adaleti engelleme gibi suçlamaları da içeriyor. Cumhuriyetçi Vali Jeff Landry, iddianamenin ardından yaptığı basın açıklamasında, “Bu siyasi bir cadı avıdır” diyerek, Murrill'in derhal affedileceğini duyurdu.
Gelişmenin arka planı
Liz Murrill, 2023 yılında Louisiana Başsavcısı seçilmişti ve eyaletin en üst düzey hukuk yetkilisi olarak görev yapıyordu. New Orleans'ta belediye başkanı Cantrell hakkında yolsuzluk soruşturması başlatmış ve bu süreçte belediye yönetimiyle sert bir polemiğe girmişti. Murrill'in, Cantrell'i “yolsuzluk bataklığı” olarak nitelendirdiği ve onunla ilgili iddiaları araştırmakla tehdit ettiği kaydedildi. Ancak savcılık, Murrill'in bu sözlerinin yanı sıra, belediye meclisi üyelerine ve yerel yargıçlara da yönelik “somut tehditler” savurduğunu iddia ediyor. İddianameye göre, Murrill bir telefon görüşmesinde bir yargıca “Seni bulurum, unutma” ifadelerini kullandı. Murrill ise tüm suçlamaları reddediyor ve kendisini “hukukun üstünlüğünü savunan bir savaşçı” olarak tanımlıyor.
Olay, Louisiana siyasetinde büyük yankı uyandırdı. Demokratlar, Murrill'in görevini kötüye kullandığını ve hukuk sistemini siyasileştirdiğini savunurken, Cumhuriyetçiler ise iddianamenin arkasında siyasi bir komplo olduğunu iddia ediyor. Vali Landry, “Bu dava, Louisiana halkının iradesine karşı bir saldırıdır” dedi. Ancak hukuk uzmanları, valinin af yetkisinin sınırlarına dikkat çekiyor: Louisiana anayasasına göre vali, eyalet suçları için af çıkarabilir, ancak federal suçlar kapsam dışındadır. İddianamenin federal mi yoksa eyalet düzeyinde mi olduğu henüz netleşmedi.
Bölgesel ve küresel boyut
ABD'de eyalet başsavcılarının suçlanması nadir görülen bir durumdur. Bu tür davalar genellikle siyasi kutuplaşmanın yansıması olarak yorumlanır. Louisiana, ABD'nin en yoksul eyaletlerinden biri olmasının yanı sıra, ırksal gerilimlerin ve siyasi çekişmelerin yoğun yaşandığı bir bölgedir. Murrill'in başsavcı seçilmesinde, eski Başkan Donald Trump'ın desteği önemli rol oynamıştı. Bu nedenle davanın, 2024 başkanlık seçimleri öncesinde ulusal düzeyde de yankı bulması bekleniyor. Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Liz Murrill'i hedef alanlar, aslında beni vurmaya çalışıyor” ifadelerini kullandı. Uzmanlar, davanın seyrinin, ABD'deki siyasi kutuplaşmanın derinliğini bir kez daha gözler önüne serebileceğini belirtiyor.
New Orleans Belediye Başkanı Cantrell, iddianameyi memnuniyetle karşıladığını açıkladı: “Hukuk herkes için eşit işler. Hiç kimse, en yüksek makamda bulunanlar bile, tehdit ve yıldırma yoluyla adaletten kaçamaz.” Cantrell, ayrıca Murrill'in kendisine yönelik soruşturmalarının da siyasi amaçlı olduğunu iddia etti. Yerel medyada çıkan haberlere göre, Murrill'in ofisi, Cantrell aleyhine toplanan delillerin bir kısmını mahkemeye sunmamış olabilir. Bu da iddianamenin daha geniş bir yolsuzluk soruşturmasının parçası olduğu yorumlarına yol açtı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu olay, ABD federal sisteminde eyalet düzeyindeki yürütme organı ile yargı arasındaki gerilimin bir örneğidir. Türkiye açısından, ABD'nin iç siyasi dengelerindeki bu tür krizler, Washington'ın dış politikada elini zayıflatabilir. Özellikle seçim dönemlerinde artan kutuplaşma, ABD'nin Türkiye'ye yönelik tutumunda sertlik veya yumuşama yönünde beklenmedik hamlelere yol açabilir. Bununla birlikte, doğrudan bir etki beklenmemekle birlikte, ABD'de hukukun üstünlüğü tartışmalarının, Türkiye'deki benzer tartışmalarla ilişkilendirilmesi söz konusu olabilir. Küresel ölçekte ise, bu tür siyasi krizlerin yabancı yatırımcılar üzerinde yarattığı belirsizlik hissi, gelişmekte olan piyasalar için dolaylı bir risk faktörü oluşturabilir.
