Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer'ın dün akşam saatlerinde sürpriz bir şekilde istifa ettiğini duyurmasının ardından başkent Londra'da vatandaşlar şaşkınlık ve hayal kırıklığı içinde. Başbakanlık konutu 10 Numara Downing Caddesi önünde toplanan kalabalık, Starmer'ın görevden ayrılışını 'bir lider gider, biri gelir' sözleriyle yorumlarken, birçok kişi ülkenin siyasi geleceğine dair umutsuzluk ve endişelerini dile getirdi. Starmer, 2024 yılında yapılan genel seçimlerde İşçi Partisi'ni zafere taşımasına rağmen, parti içi muhalefet ve ekonomik kriz nedeniyle görev süresini tamamlayamadan istifa etmek zorunda kaldı. İstifanın ardından ülkede erken seçim tartışmaları başlarken, Kraliyet ailesinin yeni bir başbakan ataması için muhalefet partileriyle temaslara başladığı bildiriliyor.
Starmer'ın İstifasına Giden Süreç
Keir Starmer, 2024 genel seçimlerinde Muhafazakar Parti'nin 14 yıllık iktidarına son vererek İşçi Partisi'ni zaferle seçimlerden çıkarmış ve ülkenin 58. başbakanı olarak göreve başlamıştı. Ancak göreve gelir gelmez karşılaştığı ekonomik kriz, yüksek enflasyon ve sağlık sistemindeki çöküş, onu popülaritesini hızla kaybetmesine neden oldu. Özellikle sağlık sektöründe yaşanan grevler ve eğitim sistemindeki aksaklıklar, hükümetin reform vaatlerine rağmen çözülemedi. Parti içinde de giderek artan muhalefet, Starmer'ın liderlik tarzını eleştiriyordu. Son olarak, geçtiğimiz hafta parlamento onayından geçen ancak partililer arasında büyük tartışmalara yol açan yeni göçmen yasası, Starmer'ın istifasını hızlandırdı. Birçok İşçi Partili milletvekili, yasanın 'partinin temel değerlerine ihanet' olduğunu savunarak istifa çağrısı yapmıştı. Starmer, dün akşam yaptığı kısa açıklamada, 'Ülkenin ihtiyacı olan istikrarı sağlayamadığım için üzgünüm; partimin ve ülkem için en iyisinin bu olduğuna inanıyorum' ifadelerini kullandı.
Londra'nın merkezindeki Trafalgar Meydanı'nda toplanan kalabalıklar arasında farklı görüşler öne çıkıyor. 45 yaşındaki öğretmen Sarah Jenkins, 'Starmer iyi niyetliydi ama gücü eline aldığında eski vaatlerinin çoğunu unuttu. Seçimlerde oy verdiğim adama pişman oldum' derken, 28 yaşındaki yazılım geliştiricisi James O'Brien ise 'Bu ülkede kim başbakan olursa olsun değişen bir şey olmuyor. Bir lider gider, biri gelir; biz aynı sorunlarla boğuşmaya devam ederiz' sözleriyle tepkisini dile getiriyor. Muhafazakar Parti seçmenlerinden emekli iş adamı David Thompson ise 'Sonunda gitti. İşçi Partisi'nin iktidara gelmesiyle her şey daha da kötüye gitti. Umarım erken seçim yapılır ve doğru kişi başa geçer' ifadelerini kullandı.
İstifanın Bölgesel ve Küresel Yansımaları
Keir Starmer'ın istifası sadece Birleşik Krallık iç siyasetini değil, aynı zamanda Avrupa ve küresel dengeleri de etkileyecek gibi görünüyor. İngiltere, Brexit sonrası Avrupa Birliği (AB) ile ilişkilerini yeniden düzenlemeye çalışırken, Starmer'ın istifası bu süreci belirsizliğe sürükledi. Starmer, AB ile ticaret anlaşmalarını iyileştirme sözü vermiş ancak somut adımlar atamamıştı. Yeni başbakanın bu konuda nasıl bir yol izleyeceği merak konusu. Öte yandan, İngiltere'nin NATO ve diğer uluslararası ittifaklardaki rolü de kritik bir dönemde. Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu'daki gerginlikler, İngiltere'nin dış politikasının istikrarını gerektiriyor. Starmer'ın erken ayrılışı, özellikle savunma ve güvenlik alanlarında karar alma mekanizmalarını geçici olarak aksatabilir. Uzmanlar, İngiltere'nin bir süre içe dönük bir siyasi krizle meşgul olacağını ve bunun da uluslararası alanda bir boşluk yaratabileceğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Keir Starmer'ın istifası, Türkiye-İngiltere ilişkileri açısından kısa vadede bir belirsizlik dönemi başlatabilir. Starmer döneminde iki ülke arasındaki ticaret hacmi artış eğilimindeydi ve özellikle savunma sanayiinde işbirliği projeleri yürütülüyordu. Yeni başbakanın bu alanlardaki politikası henüz net değil. Ayrıca, İngiltere'nin AB ile ilişkilerinin geleceği, Türkiye'nin AB sürecinde dolaylı bir öneme sahip. Erken seçim olasılığı, İngiltere'nin dış politikada geçici olarak pasif kalmasına neden olabilir; bu da Türkiye'nin NATO içindeki konumunu ve Kıbrıs gibi bölgesel meselelerde İngiltere'nin tutumunu etkileyebilir. Ancak stratejik ortaklık çerçevesindeki yapısal işbirliğinin kısa sürede normalleşmesi bekleniyor.
