Fransız aşırı sağının en tanınmış isimlerinden Marine Le Pen, partisi Ulusal Birlik’in (RN) 2027 cumhurbaşkanlığı seçimleri için resmi adayı oldu. Bu karar, Fransa’da siyasetin merkezine oturan bir soruyu yeniden gündeme taşıdı: Sekiz yıl aradan sonra Elysee Sarayı’na dönmeye hazırlanan Le Pen, bu kez gerçekten kazanabilir mi? 2017 ve 2022’de Emmanuel Macron karşısında kaybeden, ancak oy oranını sürekli artıran Le Pen, mevcut siyasi istikrarsızlık ve Macron sonrası dönemde en güçlü adaylardan biri olarak görülüyor.
Arka plan: Le Pen'in yükselişi ve dönüşümü
Marine Le Pen, babası Jean-Marie Le Pen’den devraldığı Ulusal Cephe’yi (2008’de partinin başına geçti) “şeytanlaştırma” stratejisiyle yeniden markalaştırarak 2018’de Ulusal Birlik adını verdi. Bu süreçte partisini daha anaakım hale getirmeye çalıştı; aşırı milliyetçi ve anti-Semitik söylemleri terk etti, ekonomi politikalarını merkez-sağa yaklaştırdı. 2017’de Macron karşısında yüzde 33,9 alırken, 2022’de bu oranı yüzde 41,5’a çıkardı. Son iki seçimde yenilgiye uğramasına rağmen Le Pen, Fransa’nın kırsal ve sanayisizleşen bölgelerinde, özellikle göçmen karşıtı ve Avrupa Birliği şüphecisi seçmenler arasında popülerliğini koruyor.
Anketler, 2027 için Le Pen’in en güçlü aday olduğunu gösteriyor. Macron’un artık üçüncü bir dönem için aday olamayacağı ve Cumhurbaşkanlığı’nın son yıllarında popülaritesinin düştüğü bir ortamda, merkez sağ ve solun henüz güçlü bir alternatif çıkaramaması Le Pen’in işini kolaylaştırıyor. Ancak uzmanlar, Le Pen’in hâlâ “cumhuriyetçi cephe” olarak adlandırılan ittifak tarafından engellenebileceğini hatırlatıyor: 2002’de babasına karşı kurulan bu yapı, ana akım partilerin aşırı sağı iktidardan uzak tutmak için birleşmesine dayanıyor. Fakat bu cephe, 2022’deki ikinci turda zayıflamıştı; birçok sol seçmen Macron’a oy vermeyi reddetmişti.
Küresel ve bölgesel boyut: Avrupa’da aşırı sağ dalgası
Le Pen’in yeniden adaylığı, Avrupa’da yükselen aşırı sağ popülizmin bir parçası. İtalya’da Giorgia Meloni’nin başbakan olması, Almanya’da AfD’nin anketlerde ikinci sıraya yerleşmesi ve Hollanda’da Geert Wilders’in koalisyon ortağı olması, Le Pen’in zaferini daha olası kılıyor. Fransa, AB’nin çekirdek ülkesi olarak Avrupa projesinin geleceği açısından kritik. Le Pen’in zaferi, Fransa’nın AB’den çıkışı (Frexit) olmasa da, Brüksel’le ilişkilerde köklü bir değişim anlamına gelebilir. Le Pen, ulusal egemenliği önceliklendiriyor, AB ortak tarım politikasına karşı çıkıyor ve Fransa’nın NATO entegre komuta yapısından çekilmesini savunuyor. Bu durum, özellikle Rusya’nın Ukrayna’ya karşı savaşında Batı ittifakını zayıflatabilir.
Fransa’daki Müslüman nüfus, başörtüsü ve laiklik tartışmaları, Le Pen’in göçmen karşıtı söylemleriyle yeniden alevlenebilir. 2022’de vaat ettiği “milli öncelik” sistemiyle sosyal yardımlarda Fransız vatandaşlarına öncelik tanımayı öngören Le Pen, bu kez daha ılımlı bir dil kullanmaya çalışsa da parti içi radikaller onu sola çekebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Le Pen’in olası zaferi, Türkiye ile Fransa arasındaki gerilimli ilişkileri daha da karmaşık hale getirebilir. Le Pen, geçmişte Türkiye’nin AB üyeliğine sert bir şekilde karşı çıkmış, Doğu Akdeniz’de Türkiye’ye yönelik yaptırımları desteklemiş ve Ermeni soykırımının tanınması lehinde oy kullanmıştır. Ayrıca, Suriye’de PKK/YPG’ye verilen desteği eleştiren Le Penin Türkiye karşıtı söylemi, Ankara’nın beklentilerinin aksine daha da sertleşebilir. Ancak Le Pen’in NATO ve AB karşıtı duruşu, Türkiye’nin Batı ittifakı içinde daha fazla manevra alanı bulmasına yol açabilir. Fransa’da aşırı sağın iktidara gelmesi, Türkiye için hem riskleri hem de potansiyel fırsatları beraberinde getirecektir.
