Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde (KDC) devam eden Ebola salgını, ülkenin farklı bölgelerindeki üç yeni sağlık bölgesine daha yayıldı. Hükümet tarafından 11 Haziran'da yayımlanan raporda, doğrulanmış vaka sayısının 676'ya yükseldiği, bunlardan 136'sının ölümle sonuçlandığı belirtildi. Salgın, ülkenin kuzeydoğusundaki Ituri ve Kuzey Kivu eyaletlerinde yoğunlaşırken, yeni vakaların tespit edildiği bölgeler arasında Mambasa, Nyakunde ve Komanda yer alıyor. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve yerel sağlık ekipleri, virüsün yayılmasını kontrol altına almak için aşılama kampanyalarını sürdürüyor.
Salgının seyri ve mevcut durum
KDC'deki Ebola salgını, Ağustos 2018'de başladığından bu yana ülkenin en büyük ikinci salgını olarak kayıtlara geçti. Rapora göre, toplam 676 doğrulanmış vakanın yanı sıra, olası ve şüpheli vakalarla birlikte sayının daha yüksek olduğu tahmin ediliyor. Sağlık yetkilileri, yeni bölgelere yayılmanın, güvenlik sorunları ve toplum direnci nedeniyle mücadeleyi zorlaştırdığını ifade ediyor. Ituri eyaletindeki Mambasa bölgesinde tespit edilen ilk vaka, bölgedeki sağlık sisteminin yetersiz olması nedeniyle endişe yaratıyor.
DSÖ'ne göre, şu ana kadar 130 binden fazla kişiye Ebola aşısı yapıldı. Ancak aşılama çalışmaları, bazı bölgelerde güvenlik riskleri ve halkın aşıya karşı güvensizliği nedeniyle aksıyor. Salgınla mücadelede kullanılan deneysel aşılar, etkili olduğu kanıtlanmasına rağmen, lojistik zorluklar ve soğuk zincir gereksinimleri çalışmaları yavaşlatıyor.
Yetkililer, yeni vakaların tespit edilmesiyle birlikte temaslı takibi ve karantina önlemlerini sıkılaştırdı. DSÖ, salgının daha da yayılmaması için bölgedeki insani yardım kuruluşlarıyla işbirliğini artırdı. Bununla birlikte, Ebola virüsünün kuluçka süresinin 21 güne kadar çıkabilmesi, yeni vakaların ortaya çıkma riskini sürdürüyor.
Bölgesel ve küresel boyut
KDC'nin doğusundaki Ebola salgını, komşu ülkeler için de tehdit oluşturuyor. Uganda, Ruanda ve Güney Sudan gibi sınır komşuları, sınır kontrollerini artırarak virüsün geçişini engellemeye çalışıyor. DSÖ, Ağustos 2019'da salgının uluslararası öneme sahip bir halk sağlığı acil durumu olduğunu ilan etmişti. 2020'nin başında görülen duraklamanın ardından vakaların yeniden artması, küresel sağlık topluluğunun dikkatini yeniden bu bölgeye çekti.
Ebola virüsü, yüksek ölüm oranı ve bulaşıcılığı nedeniyle küresel sağlık gündemindeki yerini koruyor. KDC'deki salgın, sağlık altyapısının zayıf olduğu bölgelerde salgın hastalıklarla mücadelenin ne kadar karmaşık olabileceğini bir kez daha gözler önüne serdi. DSÖ, salgının kontrol altına alınması için 2020 yılı için 287 milyon dolarlık bir bütçe talep etmişti.
Öte yandan, COVID-19 pandemisi nedeniyle dikkatler başka alanlara kaymış olsa da, Ebola ile mücadele eden ekipler aynı zamanda yeni tip koronavirüse karşı da hazırlıklı olmak zorunda. Bu durum, sınırlı kaynakların daha da zorlanmasına neden oluyor. DSÖ, iki salgınla eş zamanlı mücadele etmenin zorluklarına dikkat çekiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kongo'daki Ebola salgınının yayılması, Türkiye açısından doğrudan bir tehdit oluşturmamakla birlikte, bölgesel sağlık güvenliğine yansımaları itibarıyla önem taşımaktadır. KDC, Afrika kıtasında Türkiye'nin nüfuz ve işbirliği alanlarını genişlettiği ülkeler arasındadır. Salgın, bölgedeki insani yardım ve kalkınma projelerini etkileyebilir. Türkiye, DSÖ ve Afrika Birliği ile ortak sağlık girişimlerinde bulunarak, salgınla mücadeleye katkı sağlayabilir. Ayrıca, salgının kontrol altına alınamaması durumunda küresel sağlık sistemine ek yük getirmesi, Türkiye'nin de uluslararası sağlık politikalarına uyum sağlamasını gerektirebilir.
