Kolombiya, 2026 başkanlık seçimlerine yaklaşırken, adaylardan Abelardo de la Espriella'nın sert güvenlik politikaları ve "megaprison" (dev hapishane) vaatleri ülkede El Salvador lideri Nayib Bukele'yi anımsatan bir siyasi dalgayı beraberinde getiriyor. Espriella, suçla mücadelede radikal önlemler alacağını ve ülkenin dört bir yanına büyük kapasiteli cezaevleri inşa edeceğini açıkladı. Kolombiya, yıllardır uyuşturucu kartelleri, silahlı gruplar ve yüksek cinayet oranlarıyla mücadele ederken, Espriella'nın Bukele tarzı yaklaşımı seçmenlerin ilgisini çekiyor.
Gelişmenin arka planı
Abelardo de la Espriella, muhafazakar çizgideki bir siyasetçi olarak öne çıkıyor. Seçim kampanyasında sık sık El Salvador Devlet Başkanı Nayib Bukele'nin başarılı suçla mücadele modeline atıfta bulunuyor. Bukele, 2019'da iktidara geldikten sonra çetelere karşı sert operasyonlar başlatmış, binlerce kişiyi tutuklamış ve büyük bir hapishane inşa etmişti. Espriella da benzer şekilde, Kolombiya'da organize suçla mücadele için olağanüstü yetkilerle donatılmış bir güvenlik birimi kuracağını ve suçluların toplumdan izole edileceği dev tesisler yapacağını vaat ediyor. Espriella'nın bu vaatleri, özellikle kırsal bölgelerde ve büyük şehirlerin varoşlarında yaşayan, suç mağduru seçmenler arasında karşılık buluyor.
Ancak eleştirmenler, bu modelin Kolombiya'da işe yaramayabileceğini savunuyor. El Salvador'un aksine Kolombiya, geniş topraklara yayılmış birden fazla silahlı gruba sahip ve uyuşturucu ticareti ekonomide önemli bir yer tutuyor. Espriella'nın önerdiği mega hapishanelerin maliyeti ve sürdürülebilirliği de sorgulanıyor. Ayrıca insan hakları örgütleri, kitlesel tutuklamaların adil yargılanma hakkını ihlal edebileceği konusunda uyarıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Espriella'nın yükselişi, Latin Amerika'da sağ popülizmin yeniden canlanışının bir işareti olarak görülüyor. El Salvador'daki Bukele modeli, bölgede birçok siyasetçiye ilham verdi. Honduras'ta da benzer bir güvenlik odaklı yaklaşım benimsenirken, Brezilya'da eski Başkan Bolsonaro'nun destekçileri de Bukele'yi örnek alıyor. Espriella'nın başkan seçilmesi durumunda, ABD'nin bölgedeki uyuşturucuyla mücadele politikaları ve Kolombiya'nın NATO küresel ortaklığı gibi uluslararası angajmanları da etkilenebilir. Ayrıca Venezüella'dan gelen göç dalgası ve Amazon ormanlarının korunması gibi konularda Kolombiya'nın izleyeceği politikalar merak konusu.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kolombiya, Türkiye'nin Latin Amerika'daki önemli ticari ve diplomatik ortaklarından biridir. Özellikle savunma sanayi, inşaat ve tarım alanlarında iş birliği potansiyeli bulunmaktadır. Espriella'nın başkan olması, Türkiye'nin bölgedeki güvenlik odaklı yönetimlerle ilişkilerini yeniden değerlendirmesine neden olabilir. Ayrıca, Kolombiya'daki siyasi istikrar, Türk firmalarının yatırım kararlarını da etkileyecektir. Türkiye, kendi güvenlik politikalarında benzer sert önlemler uyguladığı için, Espriella modelinin sonuçlarını yakından takip edecektir.
