Kanada'nın sığınmacı politikaları, binlerce kişiyi güney komşusu ABD'ye yönlendirerek sınır dışı edilme riskiyle karşı karşıya bırakıyor. Göçmen hakları savunucuları, iki ülke arasındaki Güvenli Üçüncü Ülke Anlaşması'nın (STCA) sığınmacıları ABD gibi tehlikeli kabul edilen bir ülkeye gitmeye zorladığını belirtiyor. Anlaşma uyarınca, ABD'den Kanada'ya resmi sınır kapılarından giren sığınmacılar geri çevriliyor; bu da birçok kişinin gayriresmi geçiş noktalarını kullanmasına neden oluyor. Ancak Kanada hükümeti, sınır güvenliğini artırmaya ve düzensiz göçü azaltmaya odaklanmış durumda.
Anlaşmanın arka planı ve eleştiriler
Kanada ile ABD arasında 2004 yılında yürürlüğe giren Güvenli Üçüncü Ülke Anlaşması, sığınmacıların ilk ulaştıkları güvenli ülkede başvuru yapmasını zorunlu kılıyor. Bu anlaşma, Kanada'nın ABD'den gelen sığınma taleplerini reddetmesine olanak tanıyor. Ancak eleştirmenler, ABD'deki sığınma sisteminin giderek daha düşmanca hale geldiğini ve sığınmacıların kötü muamele, ayrımcılık ve sınır dışı edilme riskiyle karşı karşıya olduğunu savunuyor. Özellikle, Honduraslı Carlos ve Antonia çifti gibi şiddet mağdurları, Kanada'ya ulaşmayı başarsalar bile anlaşma nedeniyle ABD'ye geri gönderilme korkusu yaşıyor. Kanada İnsan Hakları Derneği gibi kuruluşlar, anlaşmanın askıya alınmasını veya en azından sığınmacıların bireysel durumlarının değerlendirilmesini talep ediyor.
Küresel boyut ve ABD politikaları
Bu durum, sadece Kanada-ABD ilişkilerini değil, aynı zamanda küresel göç politikalarını da etkiliyor. ABD'nin Başkan Donald Trump döneminde sıkılaştırdığı sığınma politikaları, Kanada'nın STCA'yı uygulama biçimini daha tartışmalı hale getirdi. Kanada İnsan Hakları Komisyonu, anlaşmanın ABD'deki sığınmacılar için güvenli bir ortam sağlamadığını belirterek federal hükümete çağrıda bulundu. Diğer taraftan, Kanada'ya yasa dışı yollarla giren sığınmacıların sayısındaki artış, ülke içinde göçmen karşıtı söylemleri de körüklüyor. Uzmanlar, bu anlaşmanın bölgesel güvenlik ve insan hakları arasında bir denge kurmayı zorlaştırdığını vurguluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kanada'nın sığınmacı politikalarındaki bu tartışma, Türkiye'nin AB ile yürüttüğü göç anlaşmalarına da ışık tutuyor. Türkiye, AB'nin benzer bir 'güvenli üçüncü ülke' statüsünü kendisine dayatma girişimlerine karşı dikkatli olmalı. Ayrıca, bu gelişme küresel göç yönetiminde insan haklarının ikinci plana atılabileceğini gösteriyor; Türkiye'nin bu konuda kendi politikalarını şekillendirirken adil ve sürdürülebilir bir yaklaşım benimsemesi kritik önem taşıyor.
