Kanada hükümeti, ülke tarihinin en büyük savunma tedarik projesi olarak nitelendirilen yeni denizaltı filosu ihalesinde kritik bir eşiğe yaklaşıyor. Kanada Savunma Tedarik Kurumu Başkanı yaptığı açıklamada, iki potansiyel tedarikçi arasındaki seçimin ‘30 gün içinde’ netleşeceğini duyurdu. Bu açıklama, Ottawa’yı Almanya merkezli ThyssenKrupp Marine Systems (TKMS) ile Güney Koreli Hanwha Ocean arasında bir tercihe zorlarken, sürecin sonucunun yalnızca Kanada’nın deniz gücünü değil, küresel savunma sanayi dengelerini de etkilemesi bekleniyor.
Kararın Arka Planı
Kanada’nın mevcut denizaltı filosu, 1980’lerde hizmete giren dört adet Victoria sınıfı denizaltıdan oluşuyor. Ancak bu araçların birçoğu bakım sorunları ve modernizasyon eksiklikleri nedeniyle tam operasyonel kapasiteden uzak. Kanada Kraliyet Donanması, özellikle Arktik bölgesindeki artan Rus faaliyetleri karşısında caydırıcılığı artırmak ve NATO yükümlülüklerini yerine getirmek için yeni nesil denizaltılara ihtiyaç duyuyor.
İhale sürecinde TKMS, Type 214 ve Type 212A gibi modern dizel-elektrikli denizaltı platformlarını önerirken, Hanwha Ocean ise KSS-III (Jangbogo-III) sınıfı denizaltıları teklif ediyor. Her iki teklif de gelişmiş havadan bağımsız tahrik sistemi (AIP) ve uzun menzilli füze yetenekleri içeriyor. Kanada Savunma Bakanlığı, projenin toplam maliyetinin 60 milyar Kanada dolarını (yaklaşık 44 milyar ABD doları) aşabileceğini belirtiyor. Bu rakam, Kanada’nın şimdiye kadarki en büyük tek savunma harcaması olan F-35 savaş uçağı alımını bile geride bırakacak.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu ihale, yalnızca Kanada’nın değil, aynı zamanda NATO’nun Kuzey Kutbu stratejisi açısından da kritik önem taşıyor. Kanada, Arktik bölgesindeki 162.000 kilometrelik kıyı şeridini korumak için denizaltı filosunu güçlendirmek zorunda. Rusya’nın kuzey sularında artan denizaltı devriyeleri ve yeni buz kırıcı savaş gemileri konuşlandırması, Ottawa’yı harekete geçmeye zorluyor. Ayrıca Çin’in Arktik’e yönelik artan ilgisi de Kanada için bir diğer güvenlik endişesi.
Ekonomik boyutta ise ihale, savunma sanayisinde transatlantik ve Asya-Pasifik rekabetini yansıtıyor. TKMS’nin kazanması halinde Almanya-Kanada savunma işbirliği derinleşirken, Hanwha Ocean’ın tercih edilmesi Güney Kore’nin küresel denizaltı pazarındaki yükselişini pekiştirecek. Her iki durumda da Kanada, tedarik zinciri ve teknoloji transferi konularında önemli taahhütler almayı hedefliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kanada’nın denizaltı ihalesi, Türkiye’nin savunma sanayisi için dolaylı da olsa önemli sinyaller taşıyor. Türkiye, MİLDEM projesi kapsamında kendi milli denizaltısını geliştirme aşamasında. Kanada gibi bir NATO üyesinin Almanya ve Güney Kore arasında yapacağı seçim, Ankara’nın gelecekteki ihracat stratejileri için bir referans olabilir. Ayrıca Hanwha Ocean’ın kazanması, Güney Kore’nin denizaltı pazarındaki hakimiyetini artırarak Türkiye’nin Asya-Pasifik’teki potansiyel ortaklıklarını etkileyebilir. Öte yandan, Arktik güvenliği gibi Türkiye’nin doğrudan dahil olmadığı bir bölgedeki bu gelişme, NATO’nun kuzey kanadındaki caydırıcılık tartışmalarına katkı sunuyor.
