Kaliforniya'da Salı günü gerçekleştirilen ön seçimlerde oy sayımının günler, hatta haftalar sürebileceği açıklandı. Bu gecikmenin temel nedeni, eyalette posta yoluyla oy kullanma uygulamasının yaygınlığı ve yasal düzenlemeler. Kaliforniya yasalarına göre, posta ile gönderilen oy pusulalarının Seçim Günü'ne kadar posta damgası taşıması ve 9 Haziran'a kadar ilçe seçim ofislerine ulaşması halinde geçerli sayılıyor. Bu durum, oy pusulalarının toplanması ve sayılması için geniş bir zaman aralığı yaratıyor. Yetkililer, özellikle başa baş geçen yarışlarda kesin sonuçların açıklanmasının haftalar alabileceğini belirtiyor.
Gelişmenin arka planı: Posta ile oy kullanma ve güvenlik endişeleri
Kaliforniya, 2020 yılından bu yana tüm kayıtlı seçmenlere posta yoluyla oy pusulası gönderiyor. Bu uygulama, özellikle COVID-19 salgını sırasında oy kullanma oranını artırmak amacıyla başlatılmıştı. Ancak, sistemin yavaş işlemesi ve oy pusulalarının kaybolması veya geç ulaşması gibi sorunlar, sayım sürecini uzatıyor. Eyalet çapında 58 ilçe bulunuyor ve her biri oy pusulalarını kendi yöntemleriyle sayıyor. Ayrıca, oy pusulalarının geçerliliğini doğrulamak için imza eşleştirme gibi kontroller de ek süre gerektiriyor. Uzmanlar, bu durumun seçim sonuçlarına olan güveni azaltabileceğini, ancak sistemin şeffaflık açısından gerekli olduğunu vurguluyor.
Öte yandan, teknolojik altyapı da sayım hızını etkiliyor. Bazı ilçelerde eski oylama makineleri ve yetersiz personel, süreci daha da yavaşlatıyor. Kaliforniya Seçim Bakanlığı, sonuçların partizan bir şekilde yorumlanmasını önlemek için güncellemeleri düzenli aralıklarla yapıyor. Ancak, özellikle dar farklı yarışlarda, kesin sonuçların açıklanması haftalar bulabiliyor. Bu durum, 2020 başkanlık seçimlerinde de yaşanmış, geciken sonuçlar nedeniyle tartışmalar olmuştu.
Bölgesel ve küresel boyut: ABD'de seçim güvenliği tartışmaları
Kaliforniya'nın oy sayım süreci, ABD genelinde seçim güvenliği ve hızı konusundaki tartışmaları yeniden alevlendiriyor. Özellikle Cumhuriyetçi Parti, posta ile oy kullanmanın hileye açık olduğunu iddia ederken, Demokratlar bu uygulamanın katılımı artırdığını savunuyor. Kaliforniya gibi büyük eyaletlerdeki gecikmeler, ülke çapında seçim sonuçlarının açıklanmasını da etkileyebiliyor. Örneğin, 2020 başkanlık seçimlerinde Kaliforniya'nın sonuçları günlerce açıklanmamış, bu da ulusal düzeyde belirsizliğe yol açmıştı. Küresel ölçekte ise, ABD seçimlerindeki bu tür gecikmeler, demokratik süreçlere olan güveni sarsabiliyor ve diğer ülkelerde benzer uygulamaların sorgulanmasına neden olabiliyor.
Teknik olarak, oy sayımındaki yavaşlık, ABD'nin federal yapısından kaynaklanıyor. Her eyalet kendi seçim yasalarını belirliyor ve bu da standart bir sürecin oluşmasını engelliyor. Kaliforniya gibi posta ile oy kullanmanın yaygın olduğu eyaletlerde, sürecin hızlandırılması için erken işleme gibi yöntemler tartışılıyor. Ancak, bu tür değişiklikler için eyalet meclislerinden yasa geçmesi gerekiyor. Son yıllarda, bazı eyaletler posta ile oy kullanma süresini kısaltırken, Kaliforniya mevcut sistemi koruyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kaliforniya'daki oy sayım gecikmesi, Türkiye'de seçim güvenliği ve sonuçların açıklanma hızı konularında bir referans noktası oluşturuyor. Türkiye'de seçim sonuçları genellikle aynı gün içinde açıklanırken, ABD'deki bu uygulama iki ülke arasındaki seçim sistemleri farkını ortaya koyuyor. Türk dış politikası açısından, ABD'deki seçim sürecinin uzaması, özellikle iki ülke arasındaki diplomatik ilişkilerde kısa vadeli bir belirsizlik yaratabilir. Ancak bu gecikme, Türkiye'yi doğrudan etkilemeyen, daha çok ABD iç siyasetine ilişkin bir süreçtir. Biden yönetimiyle ilişkilerde herhangi bir değişiklik beklenmezse, Türkiye'nin bu gelişmeyi sadece izlemekle yetineceği söylenebilir. Küresel ölçekte ise, ABD seçimlerindeki gecikmelerin demokratik süreçlere olan güveni azaltması, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde seçim sistemlerinin sorgulanmasına neden olabilir.
