Malezya’nın en zengin eyaletlerinden Johor’da ekonominin canlı seyretmesine karşın, halkın büyük bir kısmı artan yaşam maliyetleriyle mücadele ediyor. 11 Temmuz’da yapılacak eyalet seçimlerinde geçim sıkıntısının en önemli başlıklardan biri olması bekleniyor. Eyaletteki kuzey-güney ayrımı, gelir dağılımındaki eşitsizliği derinleştirirken, özellikle kırsal kesimde yaşayanlar artan fiyatlar karşısında zorlanıyor.
Ekonominin iki yüzü: Büyüme ve eşitsizlik
Johor, Singapur’a yakınlığı ve petrokimya, elektronik gibi sektörlerdeki yatırımlarla Malezya’nın ekonomik lokomotiflerinden biri. Ancak bu büyüme, eyaletin her köşesine eşit yansımıyor. Güneydeki Iskandar Bölgesi ve Johor Bahru metropol alanı lüks konut projeleri ve alışveriş merkezleriyle dikkat çekerken, kuzeydeki Segamat, Muar ve Batu Pahat gibi bölgelerde tarım ve küçük ölçekli işletmeler geçim kaynağı. Bu bölgelerdeki hane halkı geliri, güneye kıyasla belirgin şekilde düşük.
Eyalet hükümeti, 2023 bütçesinde düşük gelirli aileler için sübvansiyonlar ve sosyal yardımlar açıklasa da, enflasyon ve temel gıda fiyatlarındaki artış bu önlemleri etkisiz kılıyor. Özellikle pirinç, sebze ve ulaşım maliyetlerindeki yükseliş, halkın alım gücünü ciddi şekilde daraltıyor. Merkezi hükümetin yakıt sübvansiyonu reformu da Johor’da tepki çeken bir başka konu.
Seçimler öncesi siyasi hesaplar
11 Temmuz’daki eyalet seçimleri, ulusal düzeyde de önemli bir sınav niteliği taşıyor. İktidardaki Barisan Nasional koalisyonu ve muhalefetteki Perikatan Nasional ittifakı, Johor’da kıyasıya rekabet ediyor. Her iki taraf da seçmenin geçim derdine çözüm vaat ediyor. Barisan Nasional, mevcut ekonomik büyümeye ve yabancı yatırıma vurgu yaparken, Perikatan Nacional daha popülist söylemlerle düşük gelirli kitlelere hitap ediyor.
Analistler, geçim sıkıntısının seçmen davranışını belirleyecek ana etken olduğunu belirtiyor. Johor’da seçime katılımın yüksek olması bekleniyor çünkü halk, ekonomik sorunlarını doğrudan oylarıyla dile getirmek istiyor. Ayrıca, Singapur’da çalışan birçok Johorlu, döviz kurları ve sınır ötesi yaşam maliyetleri nedeniyle hassas bir seçmen kitlesi oluşturuyor.
Bölgesel ve küresel boyut: Asya’nın diğer bölgeleri için dersler
Johor’daki bu durum, sadece Malezya için değil, hızlı büyüyen Asya ekonomilerinin karşılaştığı ortak bir sorunu yansıtıyor: Büyüme her zaman eşitlik anlamına gelmiyor. Tayland, Endonezya ve Filipinler gibi ülkelerde de benzer bölgesel eşitsizlikler ve geçim krizleri yaşanıyor. Johor seçimleri, Asya’da popülizmin yükselişi ve hükümetlerin ekonomik performansı yönetme becerisi açısından bir test olarak görülüyor. Ayrıca, küresel tedarik zincirindeki aksaklıklar ve gıda enflasyonu, bölge ülkelerini benzer sıkıntılarla karşı karşıya bırakıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Johor’daki gelişmeler, Türkiye için iki açıdan önemli. Birincisi, Malezya ile Türkiye arasındaki artan ticaret ve yatırım ilişkileri kapsamında Johor, potansiyel bir yatırım bölgesi. Eyaletin ekonomik istikrarı, Türk firmaları için güven ortamını etkileyebilir. İkincisi, Türkiye’de de benzer bölgesel gelişmişlik farkları ve enflasyon kaynaklı geçim sıkıntısı yaşanıyor. Johor deneyimi, seçim öncesi ekonomik vaatlerin yönetimi ve yerel kalkınma politikaları konusunda dersler barındırıyor. Özellikle büyümenin tabana yayılamaması durumunda siyasi sonuçların ne olabileceği, Türkiye’deki yerel ve genel seçimler için de bir uyarı niteliği taşıyor.
