Malezya ile Singapur arasındaki Johor Bahru-Singapur Rapid Transit System (RTS) Link projesinin yolcu hizmetine başlama tarihi Şubat 2027'ye ertelendi. Proje, iki ülke arasındaki en yoğun sınır kapısı olan Causeway'deki trafik sıkışıklığını azaltmayı hedefliyor. Ertelenme kararı, inşaat sürecindeki gecikmeler ve teknik düzenlemeler nedeniyle alındı. Hat, tamamlandığında saatte tek yönde 10.000 yolcu taşıma kapasitesine sahip olacak ve Johor Bahru ile Singapur arasındaki seyahat süresini yaklaşık 5 dakikaya indirecek.
Projenin Arka Planı ve Gecikme Nedenleri
RTS Link projesi, Malezya ve Singapur arasında 2018 yılında imzalanan ikili anlaşma ile hayata geçirildi. Proje kapsamında 4 kilometrelik bir raylı sistem hattı inşa ediliyor. Hat, Singapur'un Woodlands kentindeki Thomson-East Coast Line (TEL) istasyonuna ve Johor Bahru'daki Bukit Chagar istasyonuna bağlanacak. İki ülke arasındaki sınırı geçen tek raylı sistem olacak.
Projenin ilk olarak 2024 yılı sonunda tamamlanması planlanıyordu. Ancak 2020'deki COVID-19 pandemisi nedeniyle inşaat çalışmaları durma noktasına geldi. Malezya'da hükümet değişikliği ve bütçe revizyonları da projeyi yavaşlattı. 2022'de iki ülke, projenin 2026 sonunda bitirilmesi için yeni bir takvim belirledi. Şimdi ise bu tarih Şubat 2027'ye çekildi.
Malezya Ulaştırma Bakanlığı'na bağlı Mass Rapid Transit Corporation (MRT Corp) yetkilileri, gecikmenin ana nedeninin yer altı istasyon inşaatlarındaki jeolojik zorluklar ve sistem entegrasyonu çalışmaları olduğunu belirtti. Singapur tarafında ise Land Transport Authority (LTA), projenin 2027'nin ilk çeyreğinde hizmete girmesi için Malezya ile yakın koordinasyon içinde çalıştıklarını açıkladı. İki ülke arasındaki anlaşmaya göre, taraflardan biri projeyi geciktirirse tazminat ödemekle yükümlü. Ancak şu ana kadar resmi bir tazminat talebi gündeme gelmedi.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Johor Bahru-Singapur RTS Link, Güneydoğu Asya'nın en yoğun sınır geçişlerinden birini rahatlatmayı amaçlayan kritik bir altyapı projesi. Her gün yaklaşık 300.000 kişi Causeway'i kullanarak iki ülke arasında geçiş yapıyor. Bu geçiş, özellikle sabah ve akşam saatlerinde saatler süren kuyruklara neden oluyor. RTS Link tamamlandığında, bu yolculuk 5 dakikaya inecek ve karayolu trafiği önemli ölçüde azalacak.
Proje, aynı zamanda Malezya'nın Johor eyaletinin ekonomik kalkınması için stratejik öneme sahip. Johor Bahru, Singapur'a yakınlığı nedeniyle son yıllarda önemli bir yatırım ve konut merkezi haline geldi. RTS Link, bu bölgede yaşayan ve Singapur'da çalışan binlerce kişi için günlük yaşamı kolaylaştıracak. Ayrıca, iki ülke arasındaki ticaret ve turizm akışını da artırması bekleniyor.
Küresel ölçekte ise RTS Link, sınır ötesi raylı sistem projelerine bir örnek teşkil ediyor. Avrupa'da Eurotunnel, Asya'da Hong Kong-Shenzhen bağlantısı gibi projelerle benzerlik taşıyor. Ancak RTS Link, iki ayrı ülkenin ortak finansmanı ve işletmesiyle hayata geçirilmesi açısından farklı bir model sunuyor. Projenin başarısı, gelecekte benzer sınır ötesi altyapı yatırımları için emsal oluşturabilir.
Ertelenme, Malezya ve Singapur arasındaki ikili ilişkilerde bir gerilim yaratmadı. İki ülke, projenin tamamlanması için ortak irade beyan etti. Singapur Başbakanı Lee Hsien Loong ve Malezya Başbakanı Anwar Ibrahim, geçtiğimiz aylarda yaptıkları görüşmelerde RTS Link'in öncelikli projeler arasında olduğunu vurguladı. Ancak yeni tarih, projenin ekonomik fizibilitesi ve yolcu talebi konusunda bazı soru işaretlerini de beraberinde getirdi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Johor Bahru-Singapur RTS Link projesindeki erteleme, doğrudan Türkiye'yi ilgilendiren bir gelişme olmasa da, sınır ötesi altyapı projelerinin karşılaştığı zorluklar açısından Türkiye için ders niteliğinde. Türkiye, Kars-Tiflis-Bakü demiryolu hattı ve İstanbul Boğazı'na yapılacak yeni tüp geçit gibi projelerle benzer sınır aşan ulaşım yatırımları yürütüyor. Bu projelerde de finansman, jeolojik koşullar ve bürokratik koordinasyon gibi faktörler gecikmelere yol açabiliyor. Ayrıca, RTS Link'in tamamlanması, Güneydoğu Asya'da ticaret ve yatırım ortamını canlandırarak Türk müteahhitlik firmaları için yeni iş imkânları yaratabilir. Türkiye, Malezya ve Singapur ile ticari ilişkilerini güçlendirmek için bu tür projeleri takip etmeli.