SCMP'nin geçtiğimiz hafta Asya'dan derlediği ve okuyucularından en çok ilgi gören yedi haber arasında Japonya'nın Rusya'nın artan askeri faaliyetlerine yönelik endişeleri, Malezya'nın Singapur'a tercih edilmeye başlanması ve bölgesel ticaretteki kaymalar öne çıkıyor. Bu gelişmeler, Asya-Pasifik'teki jeopolitik dengelerin yeniden şekillendiğine işaret ediyor.
Japonya'nın iki cepheli savaş endişesi
Rusya'nın Asya-Pasifik bölgesindeki askeri varlığını artırması, Japonya'da hem Kuzey Toprakları (Kuril Adaları) anlaşmazlığı hem de Tayvan üzerinden Çin ile yaşanan gerginlik nedeniyle iki cepheli bir savaş korkusunu tetikledi. Japon Savunma Bakanlığı'nın son raporuna göre, Rus savaş uçaklarının Japonya hava sahası yakınlarındaki uçuşları geçen yıla oranla yüzde 40 arttı. Uzmanlar, Rusya'nın Ukrayna savaşı nedeniyle Pasifik filosunu Güney Kuril Adaları'nda daha aktif kullandığını belirtiyor. Tokyo, bu gelişmeler karşısında ABD ile ittifakını güçlendirirken, yerli savunma harcamalarını da GSYİH'nın yüzde 2'sine çıkarmayı planlıyor.
Malezya, Singapur'u geride bırakıyor
Bölgesel tedarik zincirindeki dönüşüm, Malezya'yı özellikle yarı iletken ve veri merkezi yatırımları için Singapur'a tercih edilen bir merkez haline getiriyor. Penang ve Johor gibi eyaletler, daha düşük işletme maliyetleri ve genişleyen altyapılarıyla uluslararası şirketlerin ilgisini çekiyor. 2023'te Malezya'ya yapılan doğrudan yabancı yatırım bir önceki yıla göre yüzde 25 artarken, Singapur'da bu oran yüzde 10'da kaldı. Uzmanlar, e-ticaret ve bulut bilişim talebinin Malezya'yı Güneydoğu Asya'nın yeni teknoloji üssü yapabileceğini söylüyor.
Diğer önemli gelişmeler
Haftanın dikkat çeken diğer haberleri arasında Filipinler'in Güney Çin Denizi'ndeki varlığını güçlendirme çabaları, Tayland'daki siyasi belirsizlik ve Myanmar'daki iç savaşın sınır ötesi etkileri yer alıyor. Ayrıca, Hindistan'ın yenilenebilir enerji yatırımları ve Güney Kore'nin yapay zeka alanındaki ilerlemeleri de öne çıkan başlıklar arasında.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Asya-Pasifik'teki bu gelişmeler, Türkiye'nin çok yönlü dış politikası açısından dolaylı da olsa önem taşıyor. Japonya-Rusya gerginliği, Türkiye'nin Karadeniz'de Rusya ile olan ilişkilerine benzer bir jeopolitik dinamik yansıtıyor. Malezya'nın yükselişi, Türkiye'nin ASEAN ülkeleriyle ticaretini çeşitlendirme stratejisi için fırsatlar sunabilir. Öte yandan, ABD-Çin rekabetinin Asya'da yarattığı kutuplaşma, Türkiye'nin hem Batı hem Doğu ile dengeli ilişkiler kurma çabasını zorlayabilir. Türkiye, bu bölgedeki gelişmeleri yakından izlemeli ve özellikle savunma sanayii ve teknoloji alanında yeni iş birliklerine açık olmalı.
