İtalya'da 42 yaşındaki Fas kökenli bir iş insanının polis gözetiminde hayatını kaybetmesi, ülke genelinde polis şiddetine karşı protestoları tetikledi. Başbakan Giorgia Meloni, olayın ardından çıkan ve polisle göstericiler arasında şiddetli çatışmalara dönüşen protestoları kınadı. Cenova kentinde meydana gelen olayda, gözaltına alınan Mohamed A. isimli iş insanının astım ve kalp rahatsızlığı bulunduğu, ailesi tarafından açıklandı. Olay, İtalya'da polis müdahalesiyle ilgili tartışmaları yeniden alevlendirdi.
Gelişmenin arka planı
Mohamed A., 25 Mart'ta Cenova'da polis tarafından durduruldu ve kimlik kontrolü sırasında yaşanan bir anlaşmazlık sonucu gözaltına alındı. Görgü tanıkları, polisin orantısız güç kullandığını iddia ederken, resmi kaynaklar ise olayın adli soruşturma kapsamında olduğunu duyurdu. Mohamed'in ailesi, onun astım ve kalp yetmezliği gibi kronik rahatsızlıkları olduğunu, ancak gözaltı sırasında gerekli tıbbi müdahalenin yapılmadığını belirtti. Olay, ülkede yabancı kökenli vatandaşlara yönelik polis uygulamalarını sorgulatan bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
Protestolar, özellikle Cenova, Milano ve Roma'da yoğunlaştı. Göstericiler, polis şiddetini kınayan sloganlar atarken, bir grup eylemci polis araçlarına saldırdı. Polis ise kalabalığı dağıtmak için göz yaşartıcı gaz ve tazyikli su kullandı. Çatışmalarda çok sayıda gösterici ve polis memuru yaralandı. Başbakan Meloni, yaptığı açıklamada, “Hiçbir şiddet eylemini kabul etmiyoruz. Olayın tam olarak aydınlatılması için gereken adımlar atılacaktır” ifadelerini kullandı.
Bölgesel veya küresel boyut
Olay, İtalya'da ve Avrupa genelinde göçmen kökenli bireylerin polisle yaşadığı sorunlara dikkat çekiyor. Fas toplumu, İtalya'da yaklaşık 400 bin kişiyle en büyük göçmen gruplarından birini oluşturuyor. Faslıların yoğun yaşadığı bölgelerde sık sık polis tacizi iddiaları gündeme geliyor. Avrupa Birliği ülkelerinde, özellikle Fransa ve Almanya'da benzer olayların ardından insan hakları örgütleri polis prosedürlerinin gözden geçirilmesini talep ediyor. Bu bağlamda, Mohamed A.'nın ölümü, Avrupa'da polis şiddeti ve etnik profilleme tartışmalarını yeniden canlandırabilir.
İtalya'da aşırı sağın yükselişi ve Meloni hükümetinin göçmen karşıtı politikaları, bu tür olayların siyasi boyutunu da beraberinde getiriyor. Muhalefet partileri, hükümetin göçmen topluluklarına yönelik tutumunun polis uygulamalarına da yansıdığını savunuyor. Öte yandan, Meloni hükümeti, kamu düzenini sağlama gerekçesiyle polise geniş yetkiler vermişti. Bu olay, bu yetkilerin gözden geçirilmesi için uluslararası insan hakları örgütlerinin baskısını artırabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İtalya'daki bu olay, Türkiye'nin Avrupa'daki vatandaşlarına yönelik polis şiddeti ve etnik profilleme konularında dikkatli olması gerektiğini gösteriyor. Türkiye, Avrupa Birliği ile ilişkilerinde insan hakları standartlarını gündeme getirirken, benzer olayların Türk kökenli vatandaşların yaşadığı ülkelerde de yaşanabileceği unutulmamalı. Ayrıca, İtalya'nın Libya ve Akdeniz'deki göç politikaları, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki çıkarlarıyla doğrudan ilgili. Bu tür iç gerginlikler, İtalya'nın dış politika önceliklerini etkileyerek Türkiye-İtalya ilişkilerinde dengeleri değiştirebilir. Türkiye, olayın ardından yapıcı bir tutum sergileyerek, hem insan hakları hem de bölgesel istikrar konularında İtalya ile diyaloğunu sürdürmelidir.
