İsrail'de üst düzey askeri yetkililer, Başbakan Binyamin Netanyahu'nun ülkedeki yaklaşan genel seçimleri aksatmak veya geciktirmek amacıyla Gazze Şeridi'ndeki durumu tırmandırmaya çalışabileceğinden şüpheleniyor. İsrail medyasında yer alan haberlere göre, bu değerlendirme ordunun üst kademelerinde dile getiriliyor. İsrail günlük gazetesi Maariv'in haberine göre, askeri yetkililer Netanyahu'nun seçim takvimini etkilemek için askeri operasyonları kullanabileceği endişesini taşıyor. Bu gelişme, İsrail'de siyasi gerilimin arttığı ve Netanyahu'nun yolsuzluk davalarıyla gölgelenen bir dönemde ortaya çıkıyor.
Gelişmenin Arka Planı
İsrail'deki siyasi atmosfer, Netanyahu'nun koalisyon hükümetinin istikrarına ilişkin belirsizliklerle çalkalanıyor. Başbakan Netanyahu, yolsuzluk suçlamalarıyla yargılanırken, muhalefet partileri erken seçim çağrısında bulunuyor. Ancak Netanyahu'nun, seçimlerin zamanlamasını kendi lehine çevirmek için Gazze'deki çatışmaları bahane olarak kullanabileceği iddiaları, İsrail kamuoyunda geniş yankı buluyor. Askeri yetkililerin bu endişesi, Netanyahu'nun güvenlik dosyasını öne çıkararak seçim gündemini değiştirmeye çalışabileceği yorumlarına yol açıyor. Özellikle Gazze sınırında yaşanan son olaylar, tansiyonun yükselmesine neden olurken, ordunun bu tırmanışın siyasi amaçlı olabileceği yönündeki değerlendirmeleri, İsrail siyasetinde yeni bir tartışma başlattı.
Maariv gazetesine konuşan üst düzey bir askeri yetkili, "Orduda, başbakanın seçimleri ertelemek için Gazze'de bir çatışma başlatabileceğine dair ciddi şüpheler var" ifadelerini kullandı. Yetkili, bu tür bir adımın hem askeri hem de siyasi açıdan riskli olduğunu, ancak Netanyahu'nun siyasi geleceğini garanti altına almak için her şeyi yapabileceğini öne sürdü. Bu iddialar, İsrail'deki muhalefet partileri tarafından da gündeme getiriliyor. Merkez sol parti Yesh Atid'in lideri Yair Lapid, yaptığı açıklamada, "Netanyahu'nun seçimlerden kaçmak için ülkeyi savaşa sürüklemesine izin vermeyeceğiz" dedi. Lapid, hükümetin seçim kararı alması için parlamentoda çoğunluk sağlamaya çalışıyor.
İsrail'de seçimlerin şu an için resmi bir tarihi bulunmuyor. Ancak mevcut koalisyon hükümeti, Nisan 2023'te yapılması planlanan seçimlere kadar görevde kalmayı hedefliyor. Ancak koalisyon ortakları arasındaki anlaşmazlıklar, hükümetin erken seçime gitme ihtimalini artırıyor. Netanyahu'nun, seçimlerin ertelenmesi için güvenlik gerekçelerini kullanabileceği, İsrail siyasetinde sıkça dile getirilen senaryolar arasında. Bu durum, ordunun siyasete alet edilmesi endişesini de beraberinde getiriyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
İsrail'de yaşanan bu siyasi gerilim, yalnızca iç politikayı değil, aynı zamanda bölgesel dengeleri de etkileme potansiyeline sahip. Gazze'de olası bir askeri tırmanma, Filistinli gruplarla çatışmanın şiddetini artırabilir ve bölgede yeni bir insani krize yol açabilir. Ayrıca, İsrail'in komşuları ve Arap ülkeleriyle ilişkileri üzerinde de olumsuz etkiler yaratabilir. Özellikle son dönemde İsrail ile normalleşme sürecine giren Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Fas gibi ülkeler, Gazze'deki olası bir çatışmanın bölgesel istikrarı bozmasından endişe ediyor.
Uluslararası toplum da İsrail'deki bu gelişmeleri yakından izliyor. ABD, İsrail'in en önemli müttefiki olarak, tırmanmanın önlenmesi çağrısında bulunuyor. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, "İsrail'in güvenliğini destekliyoruz, ancak bölgede gerilimin artmasına yol açacak adımlardan kaçınılması gerektiğine inanıyoruz" denildi. Avrupa Birliği ise taraflara itidal çağrısı yaparken, Birleşmiş Milletler de Gazze'de insani durumun kötüleşmemesi için uyarılarda bulunuyor. Bu bağlamda, Netanyahu'nun seçim hesapları yüzünden olası bir çatışmayı göze alması, uluslararası toplumda da tepkiyle karşılanıyor.
Uzmanlar, Netanyahu'nun seçimleri geciktirme motivasyonunun, yolsuzluk davasından kaçma arzusundan kaynaklandığını belirtiyor. İsrail Başbakanı, 2019'dan bu yana üç farklı davada yargılanıyor. Netanyahu, suçlamaları reddederken, kendisini hedef alan bir siyasi komplo olduğunu öne sürüyor. Seçimlerin ertelenmesi, Netanyahu'nun yargı sürecini de geciktirebilir ve siyasi olarak ayakta kalmasına yardımcı olabilir. Bu nedenle, askeri yetkililerin endişeleri, Netanyahu'nun seçim stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İsrail'de yaşanan bu siyasi gerilim, Türkiye'nin bölgesel politikalarını doğrudan etkileyebilecek bir gelişme. Türkiye, Filistin meselesine verdiği destekle bilinirken, İsrail'de olası bir askeri tırmanma, Türkiye-İsrail ilişkilerinde yeni bir krize yol açabilir. Özellikle Gazze'ye yönelik olası bir operasyon, Türkiye'nin sert tepkisini çekebilir ve iki ülke arasındaki diyalog sürecini olumsuz etkileyebilir. Ayrıca, bölgede artan istikrarsızlık, Türkiye'nin enerji güvenliği ve mülteci akını gibi konularda yeni zorluklar yaratabilir. Türkiye'nin, Filistin davasına olan desteğini sürdürürken, bölgesel barışın korunması için diplomasiye ağırlık vermesi bekleniyor. Bu gelişmeler, Türkiye'nin Orta Doğu'daki aktif dış politikasının yeniden şekillenmesine neden olabilir.