İsrail, Gazze Şeridi'ne insani yardım akışını kolaylaştırmak amacıyla Kerem Şalom Sınır Kapısı'nı yeniden açacağını duyurdu. İsrail Savunma Bakanlığı'na bağlı Gazze'deki Faaliyetler Koordinatörlüğü (COGAT) tarafından yapılan açıklamada, kapının yakın zamanda yeniden faaliyete geçeceği belirtildi. Karar, Birleşmiş Milletler ve Avrupa Birliği'nin insani yardımların kesintisiz ulaştırılması yönündeki çağrılarının ardından geldi. Kerem Şalom, İsrail, Gazze ve Mısır arasındaki kritik bir geçiş noktası olup, daha önce de yardım malzemelerinin girişi için kullanılıyordu. Ancak son aylarda artan çatışmalar ve abluka nedeniyle kapı kapatılmıştı. Kapının yeniden açılması, bölgedeki insani krizin hafifletilmesine yönelik somut bir adım olarak değerlendiriliyor.
Gelişmenin arka planı
Kerem Şalom Sınır Kapısı, Gazze Şeridi'nin güneyinde, İsrail-Mısır sınırının kesiştiği noktada yer alıyor. Kapı, özellikle yakıt, gıda, ilaç ve inşaat malzemeleri gibi temel ihtiyaç maddelerinin Gazze'ye girişinde kilit rol oynuyor. Ancak 7 Ekim 2023'te başlayan İsrail-Hamas savaşı sonrası kapı kapatılmış ve bölgeye yönelik yardım akışı neredeyse tamamen durmuştu. Birleşmiş Milletler verilerine göre, Gazze'de 2,2 milyon kişi insani yardıma muhtaç durumda ve halkın yüzde 90'ı gıda güvensizliğiyle karşı karşıya. İsrail'in açıklamasına göre, kapı yeniden açıldığında ilk etapta sınırlı miktarda yardım geçişine izin verilecek. Ancak bu karar, uluslararası toplum tarafından memnuniyetle karşılanmakla birlikte, yeterli bulunmuyor. Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (OCHA), Gazze'ye günde en az 500 tır yardım girmesi gerektiğini vurguluyor. Oysa savaşın başlamasından bu yana bu rakamın çok altında yardım ulaşabildi.
Bölgesel ve küresel boyut
Kerem Şalom'un yeniden açılması, sadece insani bir adım olmanın ötesinde, bölgesel dengeler açısından da önem taşıyor. Mısır, Gazze sınırında Refah Sınır Kapısı'nı işletmekte ancak bu kapı İsrail'in denetimine tabi. Mısır, İsrail'in Refah'ı hedef alan saldırıları sonrası yardım girişini sınırlamıştı. Kerem Şalom'un açılması, Mısır'ın üzerindeki baskıyı bir nebze olsun azaltabilir. Ayrıca ABD ve AB, İsrail'e yaptıkları çağrılarda insani krizin derinleşmesini engellemek için daha fazla adım atılmasını istiyor. İsrail'in bu kararı, uluslararası kamuoyunun eleştirilerini yumuşatma çabası olarak da yorumlanabilir. Ancak Hamas'la devam eden çatışmalar ve Gazze'deki altyapının büyük ölçüde tahrip olması, yardım çabalarını zorlaştırmaya devam ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Gazze'deki insani krizin başından bu yana yardım malzemelerini bölgeye ulaştırmaya çalışan ülkelerin başında geliyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, defalarca Gazze'ye yönelik ablukanın kaldırılması çağrısında bulunmuş ve Türkiye'nin insani yardımlarını artırdığını duyurmuştu. Kerem Şalom'un açılması, Türkiye'nin Mısır üzerinden yürüttüğü yardım koridoruna alternatif bir hat oluşması anlamına geliyor. Bu durum, Türkiye'nin bölgedeki insani diplomasi çabalarını güçlendirebilir. Ancak kapının ne kadar süreyle ve hangi koşullarda açık kalacağı belirsizliğini koruyor. Türkiye, uluslararası toplumun kalıcı bir ateşkes için daha somut adımlar atması gerektiğini savunuyor. Bu gelişme, Ankara'nın Gazze'ye yönelik yardım politikalarına kısa vadede olumlu yansıyabilir, ancak kalıcı çözüm için savaşın sonlandırılması şart.
