İngiltere'de İşçi Partisi'nin teknoloji sözcüsü Liz Kendall, yapay zekanın (YZ) işçiler için çalışmasını sağlayacaklarını ve otomasyon nedeniyle işlerini kaybedenlerin mağdur edilmeyeceğini söyledi. Kendall, partisinin YZ devrimini "çalışanların lehine" şekillendireceğini vurgulayarak, hızlı teknolojik dönüşümün "işçi sınıfının sırtında yük olmasına" izin vermeyeceklerini belirtti. Açıklama, otomasyonun milyonlarca işi tehdit ettiği bir dönemde geldi.
Gelişmenin arka planı
Liz Kendall, Londra'da düzenlenen bir teknoloji zirvesinde yaptığı konuşmada, İşçi Partisi'nin yapay zekayı düzenleme ve işgücü piyasasını koruma planlarını detaylandırdı. Kendall, "Yapay zeka, çalışanların yerini almak için değil, onların gücünü artırmak için kullanılmalı" dedi. Partinin önerileri arasında, YZ kaynaklı iş kayıplarını telafi etmek için bir "teknoloji vergisi" ve otomasyonun olumsuz etkilerini azaltmak için yeniden eğitim programlarının genişletilmesi yer alıyor. Kendall, mevcut hükümetin YZ konusundaki yaklaşımını "sorumsuz" olarak nitelendirirken, İşçi Partisi'nin etik ve işçi odaklı bir YZ stratejisi izleyeceğini söyledi.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu açıklama, yapay zekanın iş piyasaları üzerindeki etkisinin küresel çapta tartışıldığı bir dönemde geldi. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) ve OECD, otomasyonun özellikle düşük vasıflı işlerde büyük kayıplara yol açabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor. İngiltere'de hükümet, yapay zeka sektörünü desteklemek için 2023'te bir YZ zirvesi düzenlemiş ve bu alana yatırım sinyali vermişti, ancak işçi hakları konusunda yeterli adım atılmadığı eleştirisi var. Kendall'ın sözleri, İşçi Partisi'nin yaklaşan genel seçimler öncesinde teknoloji ve sosyal adalet konularında pozisyon alması olarak yorumlanıyor. Parti, YZ'nin getireceği verimlilik artışından elde edilecek kazançların adil dağıtılması gerektiğini savunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Yapay zeka ve otomasyonun işgücü piyasalarına etkisi Türkiye için de kritik bir konu. Türkiye, imalat ve hizmet sektörlerinde otomasyonun yoğun hissedileceği ülkeler arasında yer alıyor. İngiltere'deki bu tartışma, Türkiye'de de işçi sendikaları ve siyasi partiler için örnek teşkil edebilir. Türkiye'nin dijital dönüşüm stratejileri kapsamında YZ politikaları oluşturulurken, iş kayıplarını önleyici ve yeniden eğitim programlarını içeren sosyal politikalara öncelik vermesi gerekiyor. Ayrıca, küresel YZ yarışında rekabetçi kalabilmek için vasıflı işgücü yatırımı hayati önem taşıyor. Bu gelişme, Türkiye'deki teknoloji politikalarının insan odaklı olması gerektiğine dair bir uyarı niteliği taşıyor.
