ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Senato Silahlı Hizmetler Komitesi'nde yaptığı açıklamada, İran'a yönelik askeri operasyonun bugüne kadar 37.5 milyar dolara mal olduğunu duyurdu. Hegseth, Trump yönetiminin ek fon talebinde bulunduğunu belirtirken, senatörler bu çatışmanın Afganistan ve Irak'takilere benzer şekilde 'bir başka sonsuz savaş'a dönüşebileceği uyarısında bulundu. Pentagon'un bütçe talebi, özellikle Orta Doğu'da artan gerilim ortamında Kongre'de yoğun tartışmalara yol açtı.
Arka Plan: Artan Maliyetler ve Siyasi Tepkiler
Pentagon'un sunduğu rakamlar, askeri operasyonun kapsamını ve süresini gözler önüne seriyor. 37.5 milyar dolar, yalnızca doğrudan askeri harcamaları değil, aynı zamanda istihbarat, lojistik ve bölgedeki müttefik kuvvetlerin desteğini de içeriyor. Hegseth, bu fonların 'İran'ın nükleer programını durdurma ve bölgesel istikrarı sağlama' amacıyla kullanıldığını savundu. Ancak Demokrat senatörler, harcamaların denetimsiz olduğunu ve bu çatışmanın ABD'yi yeni bir bataklığa sürükleyebileceğini belirtiyor. Özellikle Senato Çoğunluk Lideri Chuck Schumer, 'Bu savaşın sonu görünmüyor. Her hafta yeni bir fon talebi geliyor, ancak stratejik bir hedef net değil' ifadelerini kullandı. Cumhuriyetçi kanattan ise İran'a karşı daha sert bir tutum alınması gerektiğini savunan sesler yükseliyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut: İran ile Artan Gerilim
Bu maliyet açıklaması, İran ile ABD arasındaki gerilimin tırmanmakta olduğu bir döneme denk geliyor. İran Devrim Muhafızları'nın son haftalarda Körfez'deki ABD donanma gemilerine yakın manevralar yapması, bölgede sıcak çatışma riskini artırıyor. Uluslararası Enerji Ajansı, olası bir geniş çaplı çatışmanın petrol fiyatlarını varil başına 150 doların üzerine çıkarabileceğini ve küresel ekonomiyi resesyona sürükleyebileceğini tahmin ediyor. Öte yandan, Rusya ve Çin, BM Güvenlik Konseyi'nde ABD'nin İran'a yönelik yaptırımlarını eleştirirken, Avrupa Birliği diplomasi çağrılarını yineliyor. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 'Bu çatışmanın askeri çözümü yok; masaya oturulmalı' dedi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İran ile ABD arasındaki olası bir sıcak çatışma, Türkiye için ciddi güvenlik ve ekonomik riskler barındırıyor. Türkiye, İran ile sınır komşusu olması ve enerji ihtiyacının önemli bir kısmını bu ülkeden karşılaması nedeniyle olası bir ambargo veya savaştan doğrudan etkilenecektir. Ayrıca, çatışmanın Irak ve Suriye'ye sıçraması halinde PKK/YPG gibi terör örgütlerinin bölgede yeni kazanımlar elde etme riski bulunuyor. Türkiye, bir yandan İran ile ticari ve diplomatik ilişkilerini sürdürürken, diğer yandan ABD ve NATO müttefikleriyle koordinasyonunu sıkı tutmak zorunda. Bu gelişme, Ankara'nın çok yönlü dış politika stratejisini daha da karmaşık hale getiriyor.